Monnikskap
| Monnikskap | |||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Aconitum variegatum | |||||||||||||||
| Taxonomische indeling | |||||||||||||||
|
|||||||||||||||
| Geslacht | |||||||||||||||
| Aconitum L. (1753) |
|||||||||||||||
| Afbeeldingen Monnikskap op |
|||||||||||||||
|
|||||||||||||||
Monnikskap (Aconitum) is een geslacht van vaste planten uit de ranonkelfamilie (Ranunculaceae). Het zijn kruidachtige planten die over het algemeen goed tegen kou kunnen. Er bestaan ongeveer driehonderd soorten. Alle monnikskappen trekken insecten aan, vooral hommels en zijn mede om die reden populaire tuinplanten.
Inhoud |
Beschrijving[bewerken]
De bloemen vormen meestal trossen. Het bovenste bloemblad heeft de vorm van een helm of monnikskap, waaraan het geslacht zijn naam te danken heeft. De laatst bloeiende monnikskap is Aconitum fischeri. De planten zijn behoorlijk giftig, niet alleen wanneer ze gegeten worden maar ook als het sap ervan op de huid komt, omdat het daar doorheen kan trekken. Een paar druppels gifsap kunnen al dodelijke gevolgen hebben.
Geschiedenis[bewerken]
In het tertiair was het geslacht tot de Arctische gebieden beperkt. Tijdens de ijstijden heeft het geslacht zich vanuit Siberië naar Eurazië en Noord-Amerika verspreid.
Standplaatsen[bewerken]
De voornaamste standplaatsen zijn vochtige bodems van bergweiden.
Kweek[bewerken]
Monnikskappen kunnen vermeerderd worden door knolvorming. Voor de kweek van monnikskap kan het beste vochthoudende, licht beschaduwde grond worden gebruikt. Ook in de zon kunnen de planten goed gedijen, mits de grond niet uitdroogt. Het planten kan het beste gebeuren in het najaar of vroeg in het voorjaar. De bloeitijd loopt van juli tot en met september. Monnikskappen zijn geschikte snijbloemen.
Soorten[bewerken]
In Nederland en België komt slechts één soort van nature voor, de gele monnikskap (Aconitum vulparia)
Andere soorten van buiten de Benelux zijn:
- Aconitum fischeri
- Aconitum napellus (Blauwe monnikskap)
- Aconitum variegatum (Bonte monnikskap)
Gebruik[bewerken]
De monnikskap staat bekend als heksenkruid en wordt genoemd als ingrediënt van heksenzalf.
Waarschijnlijk werd de monnikskap vroeger gebruikt voor het maken van pijlgif.
Zie ook[bewerken]
Externe links[bewerken]
- Aconitum in de Flora of North America
- Aconitum in de Flora of China
- Aconitum in de Flora of Missouri
- Aconitum in de NCBI Taxonomy Browser
Afbeeldingen[bewerken]
Bronnen, noten en/of referenties
|
| Soorten van het geslacht Aconitum (Monnikskap) | |
|---|---|
|
... · A. anthora (Grote gele monnikskap) · A. fischeri · A. napellus (Blauwe monnikskap) · A. variegatum (Bonte monnikskap) · A. vulparia (Gele monnikskap) · ... |
| Geslachten van de familie Ranunculaceae (Ranonkelfamilie) | |
|---|---|
|
... · Aconitum (Monnikskap) · Actaea · Adonis · Aquilegia (Akelei) · Anemone (Anemoon) · Caltha (Dotterbloem) · Clematis · Consolida (Ridderspoor) · Delphinium (Ridderspoor) · Eranthis · Helleborus (Nieskruid) · Hepatica · Myosurus · Nigella (Nigelle) · Pulsatilla · Ranunculus (Boterbloem) · Thalictrum (Ruit) · Trollius · ... |