Musculus quadriceps femoris

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Vierhoofdige dijspier
Musculus quadriceps femoris
Spier
Gray430.png
Gegevens
Origo met 4 koppen aan dijbeen en darmbeen
Insertie buitenkant van de knieschijf, tuberositas tibiae van het scheenbeen
Zenuw nervus femoralis (L2-L4)
Actie extensie van het kniegewricht (deels ook flexie van het kniegewricht over de origo van de musculus rectus femoris
Antagonist hamstrings
Naslagwerken
Gray's Anatomy 128470,
Portaal  Portaalicoon   Biologie

De musculus quadriceps femoris[1] of vierhoofdige dijspier[2][3] is een vierkoppige skeletspier aan de voorzijde van de dij. Zij is de belangrijkste spier voor de extensie van het been, en vormt een grote, vlezige massa die de voor- en zijkanten van de dij bedekt. De vier koppen zijn:

Aanhechting[bewerken]

De zogenaamde musculi vasti hebben hun oorsprong rechtstreeks aan het dijbeen, dat ze van de draaigewrichten tot de gewrichtsknokkels bedekken. De kop in het midden van de dij noemt men vanwege zijn rechte verloop de musculus rectus femoris. Hij is aan het darmbeen aangehecht, over de heupkom heen.

Quadfem.jpg

Alle vier de spieren zijn aangehecht aan een gezamenlijke pees, die ze verbindt met het scheenbeen. Hieraan is ook de knieschijf aangehecht. Wanneer men spreekt over het stuk onder de knieschijf, wordt de pees ook knieschijfband (Lat. ligamentum patellae) genoemd.

Functie[bewerken]

De spieren van de m. quadriceps femoris hebben samen het strekken van het kniegewricht als functie. De m. rectus femoris, de hoogste spier van de quadriceps die ook over de heup loopt, heeft ook een andere functie dan de andere drie spieren, namelijk het in voorwaartse richting heffen van het been.

Onevenwichten tussen deze spieren, bijvoorbeeld door verlammingen, oefenen dwarskrachten uit op de knieschijf, wat leidt tot habituele luxatie van de knieschijf.

Medische problemen[bewerken]

Bij een verlamming van belangrijke delen van de spier, bijvoorbeeld door een beschadiging van de nervus femoralis, kan de flexie van de knie niet afgeremd worden. Belandt het lichaamszwaartepunt van zo'n patiënt te veel achteraan, dan zakt deze in elkaar.

Ontwikkeling van de spieren[bewerken]

Wielrenners en bodybuilders hebben vaak goed ontwikkelde quadriceps. (Zie ook: spierhypertrofie) Bij een goede ontwikkeling van deze spier zijn vaak twee delen te zien die overlopen in de derde spier, de musculus rectus femoris.

Antagonist: de spieren aan de achterzijde van de dij heten de hamstrings.

Literatuurverwijzingen[bewerken]

  1. His (1895). Die anatomische Nomenclatur. Nomina Anatomica. Der von der Anatomischen Gesellschaft auf ihrer IX. Versammlung in Basel angenommenen Namen. Leipzig: Verlag von Veit & Comp.
  2. Pinkhof, H. (1923). Vertalend en verklarend woordenboek van uitheemsche geneeskundige termen. Haarlem: De Erven F. Bohn.
  3. Kloosterhuis, G. (1965). Praktisch verklarend zakwoordenboek der geneeskunde (9de druk). Den Haag: Van Goor Zonen.