Nachthagedissen

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Nachthagedissen
Graniethagedis (Xantusia henshawi)
Graniethagedis (Xantusia henshawi)
Taxonomische indeling
Rijk: Animalia (Dieren)
Stam: Chordata (Chordadieren)
Klasse: Reptilia (Reptielen)
Orde: Squamata (Schubreptielen)
Onderorde: Lacertilia (Hagedissen)
Infraorde: Scincomorpha (Skinkachtigen)
Familie
Xantusiidae
Baird, 1858
Afbeeldingen Nachthagedissen op Wikimedia Commons Wikimedia Commons
Nachthagedissen op Wikispecies Wikispecies
Portaal  Portaalicoon   Biologie
Reptielen

Nachthagedissen[1] (Xantusiidae) vormen een familie van hagedissen. De groep werd voor het eerst wetenschappelijk beschreven door Spencer Fullerton Baird in 1858. Enkele bekendere soorten zijn de woestijnnachthagedis (Xantusia vigilis), de eilandnachthagedis (Xantusia riversiana) en de graniethagedis (Xantusia henshawi).

De Nederlandse naam danken ze aan het feit dat aanvankelijk werd aangenomen dat ze alleen 's nachts actief waren. Inmiddels is dit achterhaald, omdat gebleken is dat de soorten uit deze familie ook overdag actief zijn. Alle soorten leiden echter wel een verborgen bestaan; de meeste exemplaren komen waarschijnlijk het hele leven niet onder de steen vandaan waar ze geboren zijn. De stofwisseling is namelijk langzamer dan die van de meeste hagedissen, die vaak juist erg snel zijn. Nachthagedissen zijn traag en sloom, en leven in wat gematigde streken met weinig voedsel, waar andere hagedissen geen kans maken.

Een bijzonderheid is dat een aantal soorten levendbarend is, waarbij de jongen in het lichaam van de moeder groeien en levend ter wereld komen. Bij een aantal reptielen is eierlevendbarendheid normaal; hierbij groeien de jongen in een ei in het moederdier en komen in haar lichaam uit. De nachthagedissen groeien echter niet in een ei maar worden door placentaal weefsel van het moederlichaam gevoed, net als bij veel zoogdieren.

Taxonomie[bewerken]

Er zijn 34 soorten verdeeld over drie geslachten, het geslacht Klauberina wordt tegenwoordig niet meer erkend. Vroeger werd de familie verdeeld in twee onderfamilies maar dit wordt beschouwd als verouderd. Het aantal soorten verandert regelmatig doordat er nieuwe worden ontdekt, zoals de in 2010 beschreven soort Lepidophyma zongolica. Onderstaand zijn de verschillende geslachten weergegeven, zie voor een lijst van alle soorten de lijst van nachthagedissen.

Geslachten[bewerken]

Bronvermelding[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
Referenties
  1. Bernhard Grzimek, Het Leven Der Dieren Deel VI: Reptielen, Kindler Verlag AG, 1971, Pagina 318 - 320 ISBN 90 274 8626 3.
Bronnen
  • (en) Peter Uetz & Jakob Hallermann - The Reptile Database – Xantusiidae - Website Geconsulteerd 25 augustus 2014