Nationale Postcode Loterij

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

De Nationale Postcode Loterij, die in 1989 werd opgericht door Boudewijn Poelmann, Simon Jelsma, Herman de Jong en Frank Leeman, is een Nederlandse loterij die onderdeel is van de Holding Nationale Goede Doelen Loterijen N.V.

Novamedia is de bedenker en eigenaar van het Postcode Loterij concept en voert de directie over de Postcode Loterijen in Nederland, Engeland en Zweden. De Nationale Holding Goede Doelen Loterijen bestaat uit de Nationale Postcode Loterij, de Sponsor Bingo Loterij, sinds 5 januari 2011 de VriendenLoterij, en de BankGiro Loterij. De Goede Doelen Loterijen zijn opgericht vanuit het ideaal structureel geld te genereren voor goededoelenorganisaties die bijdragen aan een betere en leefbare wereld. In de vergunning van de Kansspelautoriteit is vastgelegd dat vijftig procent uit de inkomsten van de lotverkoop is bestemd voor organisaties die werkzaam zijn op het gebied van welzijn en gezondheid (VriendenLoterij), behoud van cultureel Erfgoed in Nederland (BankGiro Loterij) en mens en natuur (Postcode Loterij). In de vergunning is, door de overheid, al voor de helft van het te verdelen geld vastgelegd voor welke organisaties die bestemd is.

Met een omzet van 605,3 miljoen euro in 2013 is de Postcode Loterij de op één na grootste loterij van Nederland. Volgens eigen opgave zouden er 2,5 miljoen deelnemers zijn. Alleen de Staatsloterij is nog groter.

Goede doelen[bewerken]

De Postcode Loterij heeft sinds 1989 ruim 4,1 miljard euro uitgekeerd aan goededoelenorganisaties. Van de inleg gaat 50% naar goede doelen, is ruim 30% prijzengeld en gaat 19% naar eigen werving- en organisatiekosten (cijfers 2012). Er zijn 93 goede doelen die jaarlijks een vaste bijdrage ontvangen van minimaal 500.000 euro. Het grootste bedrag gaat naar Stichting DOEN, die in 1991 is opgericht door de Postcode Loterij zelf en die via een BV bedrijven steunt die "een bijdrage leveren aan de groene, sociale en/of creatieve samenleving". Verder gaan er bijdragen naar onder andere UNICEF, Oxfam Novib (waar oprichter Poelmann eerder zelf werkte), Artsen zonder Grenzen, het Wereld Natuur Fonds, Vereniging Natuurmonumenten, VluchtelingenWerk Nederland, het Oranje Fonds en het Skanfonds.[1]

In 2013 bedroeg de opbrengst voor de goededoelenorganisaties ruim 302 miljoen euro.

Werving- en organisatiekosten[bewerken]

In 2012 bedroegen de kosten voor werving en organisatie ruim 19% van de ingelegde gelden (800 miljoen euro), hetgeen neerkomt op 156 miljoen euro.

Postcode[bewerken]

Een deelnemer speelt mee met een bestaande postcode (van vier cijfers en twee letters) naar keuze. Vaak speelt men mee met de eigen postcode, meespelen met een andere postcode kan ook. Er worden in totaal maximaal 499 loten per postcode uitgegeven.

Prijzen[bewerken]

Er zijn geldprijzen, maar men kan ook diverse naturaprijzen winnen.

De hier en in de werving genoemde prijzen zijn brutoprijzen. Bij prijzen groter dan € 454 wordt 29% kansspelbelasting ingehouden.

Eén van de meest bekende prijzen is de PostcodeStraatprijs. Deze prijs wordt wekelijks uitgereikt op één postcode. Alle deelnemers uit die postcode winnen 12.500 euro per lot of 25.000 euro per lot als ze met de StraatprijsVerdubbelaar meespelen (deze Verdubbelaar kost 1,25 euro per lot extra). Eén van de deelnemers in de winnende postcode wint ook nog een auto naast de geldprijs. Gaston Starreveld, ambassadeur van de Postcode Loterij, reikt de PostcodeStraatprijs uit in de winnende postcode. De uitreikingen van de Straatprijzen zijn te zien in tv-programma's van de Postcode Loterij, zoals Koffietijd en Eén tegen 100.

Postcode Kanjer[bewerken]

De PostcodeKanjer is sinds 1996 de bekendste en grootste prijs van de Postcode Loterij en bedraagt altijd meerdere miljoenen euro's. De PostcodeKanjer valt meerdere keren per jaar. Op 1 januari wordt jaarlijks de grootste PostcodeKanjer van het jaar verdeeld. Deze PostcodeKanjer van 42,9 miljoen viel afgelopen december in het Zeeuwse dorp Vrouwenpolder.

De verdeling van de PostcodeKanjer gaat als volgt: alle mensen die deelnemer zijn van de Postcode Loterij en de eerste 4 winnende cijfers (= wijkcode) in hun lotnummer hebben, verdelen met elkaar de helft van de miljoenenprijs. Alle mensen die deelnemer zijn van de Postcode Loterij en de eerste 4 winnende cijfers en de daarbij horende 2 winnende letters (=postcode) in hun lotnummer hebben, verdelen met elkaar de andere helft van de miljoenenprijs. De verdeling gebeurt naar rato van het aantal "Kanjerpunten".

Kanjerpunten zijn als het ware spaarpunten. Elke deelnemer die vast meespeelt met de Postcode Loterij, krijgt automatisch per trekking 1 Kanjerpunt per lot toegekend. Elk jaar begin je in januari op nul met het sparen van Kanjerpunten. Voor de trekking van de KanjerPrijzenpot hebben deelnemers maximaal 14 Kanjerpunten per lot kunnen sparen (12 maandelijkse trekkingen + 2 extra trekkingen in augustus en december = 14). Kortom, hoe langer een deelnemer met een lot meespeelt gedurende een jaar, hoe meer Kanjerpunten en hoe groter een aandaal in de prijs.

Een overzicht van de Postcode Kanjers in de loop der jaren:

  • 2013: Vrouwenpolder, Udenhout
  • 2012: Nuenen, Cuijk en Zenderen
  • 2011: Breda, Vianen en Sliedrecht
  • 2010: Amsterdam, Vroomshoop en Enschede
  • 2009: Eindhoven en Emmeloord
  • 2008: Den Haag, Oldenzaal en Willemstad
  • 2007: Wijchen, Rotterdam en Vught
  • 2006: Liempde, Venray, Amsterdam en Emmen
  • 2005: Heusden, Almere en Arnhem
  • 2004: Rotterdam, 's-Hertogenbosch en Gaanderen
  • 2003: Kinderdijk, Emmen en Cuijk
  • 2002: Daarle en Koningsbosch
  • 2001: Lelystad
  • 2000: Rosmalen
  • 1999: Oosterhout
  • 1998: Teteringen
  • 1997: Dordrecht
  • 1996: Ohé en Laak


Televisieprogramma's[bewerken]

Gesponsord door de Nationale Postcode Loterij[bewerken]

Programma's die voorheen i.s.m. de Postcode Loterij werden gemaakt[bewerken]

Ambassadeurs[bewerken]

De Postcode Loterij heeft enkele ambassadeurs:

Kritiek en controverses[bewerken]

  • De Universiteit van Tilburg heeft onderzoek gedaan naar de redenen om met de Postcode Loterij mee te doen. Uit het onderzoek van Marcel Zeelenberg blijkt dat angst voor spijt dat men geen lot gekocht heeft een belangrijke reden is om mee te spelen met de Postcode Loterij, doordat de prijzen gekoppeld zijn aan de postcode. Bij een andere loterij zul je het immers nooit weten dat je gewonnen zou hebben als je had meegedaan. Het zou ook een onprettig gevoel als al je buren 'rijk zijn' maar jij niet. Volgens de onderzoeker stimuleert de Postcode Loterij dit gevoel al in de reclameuitingen (U speelt niet mee, wat betekent dat u straks met lege handen komt te staan). Ook concludeert hij dat de Postcode Loterij invloed heeft op het leven van mensen die niet gewonnen hebben doordat ze geen loten hebben gekocht.[2]
  • De Postcode Loterij stuurt al jaren op grote schaal ongeadresseerde reclame rond. In november 2007 oordeelde zowel de Reclame Code Commissie als het College van Beroep dat een mailing met een "persoonlijke BMW-wincode" misleidend was. Het zou onvoldoende duidelijk zijn geweest dat men deze code alleen kon "activeren" door loten aan te schaffen.[3] De Postcode Loterij is door deze instanties bovendien al vele malen gewaarschuwd[bron?] om niet op een dergelijke manier reclame te maken.
Logo Wikinews
Wikinews heeft een nieuwsartikel over dit onderwerp: Postcodeloterij wint zaak tegen vrouw.
  • In 2006 klaagde een vrouw uit Heusden de Postcode Loterij aan nadat in haar straat een grote prijs was gevallen. De vrouw deed niet mee met de loterij. Door haar postcode als winnend lotnummer te gebruiken werd zij echter wel bij de loterij betrokken, zij het niet als winnaar, maar als verliezer, zo stelde zij. Volgens de vrouw had de Postcode Loterij hierdoor een inbreuk gepleegd op haar privacy en haar persoonlijke levenssfeer geschonden. De Amsterdamse rechtbank stelde haar op 20 juni 2007 echter in het ongelijk.
  • Op 20 juni 2012 veroordeelde de rechtbank Amsterdam de Postcode Loterij tot het alsnog uitbetalen van € 2.500 aan zes deelnemers aan de Gouden Munt-actie van de Postcode Loterij (LJN: BW 8597). De Reclamecodecommissie had al eerder geoordeeld dat de Gouden Munt-actie misleidend was, maar er was een vonnis van een rechter nodig om de Postcode Loterij te dwingen het bedrag werkelijk uit te betalen. Dit was de eerste - en tot nu toe enige - keer dat de Postcode Loterij werd gedwongen tot uitbetaling van een prijs. De zes deelnemers werden bijgestaan door de Friese advocaat Jan Pieter Bood.[4]
  • Op 22 februari 2013 beboette de OPTA de Postcode Loterij, BankGiro Loterij, VriendenLoterij en de overkoepelende Holding Nationale Goede Doelen Loterijen voor de tweede maal voor het overtreden van de telemarketingregels. Consumenten werden tegen hun wil telefonisch benaderd door de Goede Doelen Loterijen. In totaal zijn bijna 140.000 consumenten ongevraagd gebeld ondanks dat zij ingeschreven stonden bij het Bel-me-niet Register. Daarnaast is tijdens bijna 550.000 telefoontjes niet aan consumenten gevraagd of zij nogmaals gebeld wilden worden (‘recht van verzet’) noch inschrijving in het register aangeboden. Deze telefoontjes zijn gepleegd in de periode van 1 november 2009 tot 1 november 2010. OPTA heeft de overtredingen beboet met in totaal 845.000 euro. In 2011 hoorde de Postcode Loterij ook al bij een aantal goede doelen die werden beboet voor soortgelijke overtredingen met in totaal 262.500 euro.[5] Ook in 2013 legde de OPTA een boete op, ditmaal een bedrag van 200.000 euro voor het versturen van ruim 78 miljoen commerciële e-mails waarvoor geen toestemming was gegeven, of waarvoor op onzorgvuldige wijze toestemming was gevraagd.[6]

Referenties[bewerken]

  1. Jaarverslag Nationale Postcode Loterij 2006
  2. Marcel Zeelenberg en Rik Pieters (Maart 2004). Consequences of regret aversion in real life: The case of the Dutch postcode lottery (PDF). Organizational Behavior and Human Decision Processes 93 (2): 155-168 .
  3. Ook College van Beroep acht reclame Nationale Postcode Loterij misleidend. Geraadpleegd op 2007-12-29
  4. Postcode Loterij moet Gouden Munt uitbetalen.
  5. Goede Doelen Loterijen opnieuw beboet voor onterecht bellen duizenden consumenten
  6. Goede Doelen Loterijen wederom beboet voor onnodig irriteren consumenten

Externe links[bewerken]