Nederlandse Publieke Omroep
Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
De Nederlandse Publieke Omroep, afgekort NPO, is het merk dat staat voor "de organisatie die op grond van de Mediawet de samenwerking en coördinatie bevordert tussen de landelijke omroepen"[1]. De staat heeft de Nederlandse Omroep Stichting als landelijke publieke omroeporganisatie zoals gedefinieerd in artikel 13c van de Mediawet tot 2010 daartoe aangewezen.
- De bestuursorganisatie noemt zichzelf NPO met aan het hoofd een Raad van Bestuur en Raad van Toezicht. Onder NPO vallen alle publieke landelijke radio-, televisie-, internet- en (digitale) themakanalen. Deze is ook licentiehouder van de radiofrequenties, publieke landelijke DVB-T- en DAB-frequenties.
- De omroepverenigingen en andere zendgemachtigden maken een deel van de programma's, naast de niet-ledengebonden omroeporganisaties, waarvan de Raad van Bestuur van de NPO de plaatsing bepaalt. De hoeveelheid zendtijd die een omroepvereniging krijgt toegewezen, hangt af van het aantal leden. De omroepverenigingen worden onderscheiden in: aspirant-omroep (heeft minimaal 50.000 leden en probeert de B-status te bereiken), B-status (omroep met 150.000-300.000 leden) en A-status (omroep met meer dan 300.000 leden).
- Het Nederlands Instituut voor Beeld en Geluid beheert het archief van alle programma's. Programma's van de Nederlandse publieke omroepen zijn niet auteursrechtelijk beschermd, tenzij het auteursrecht uitdrukkelijk is voorbehouden (art. 15b Auteurswet 1912).
- De STER oftewel de Stichting Etherreclame verzorgt de reclame-inkomsten. Publieke omroepen ontvangen inkomsten van het rijk, de STER-inkomsten en inkomsten van de leden. Twee leden van de Raad van Bestuur van de Nederlandse Omroep Stichting zetelen in het bestuur van de Stichting Etherreclame.
Gezamenlijk zorgen zij voor uitzendingen en informatievoorziening via, zoals men het zelf noemt, verschillende platforms. De belangrijkste zijn: televisie, radio, internet, omroepbladen en evenementen.
Inhoud |
[bewerken] Bestuur
De voorzitter van de Raad van Bestuur van de Nederlandse Omroep Stichting (NPO) is sinds 1 juni 2008 Henk Hagoort; deze is afkomstig van de Evangelische Omroep. Hij is de opvolger van Harm Bruins Slot. De Raad van Bestuur legt verantwoording af aan de NOS Raad van Toezicht. Voorheen werd deze gevormd door bestuursleden van de omroepverenigingen; deze zijn in 2004 vervangen door onafhankelijke, benoemde leden. Verdere leden van de Raad van Bestuur zijn Cees Vis en Ruurd Bierman. De Raad van Toezicht controleert de Raad van Bestuur. De Raad van Toezicht bestaat uit Ir. B.F. Dessing, Dr. A.A. Dijkhuizen, Prof. dr. N.A.N.M. van Eijk, Mevr. prof. dr. V. Frissen, D. Terpstra en Mevr. A.P.M. van der Veer-Vergeer.
Formeel hebben de Raad van Bestuur, noch de omroepverenigingen, algehele zeggenschap over de algehele Nederlandse landelijke publieke omroep. De omroeppolitiek kenmerkt zich daarom nog steeds door een heen-en-weerbeweging tussen het streven naar één omroeporganisatie naar buitenlands voorbeeld, zoals de VRT of de BBC, en het voldoen aan de verlangens van de afzonderlijke omroepverenigingen.
In december 2005 leverde dat de discussie op over het thuisnetmodel, waarin enkele omroepen samen een zender beheren, en het programmeringsmodel, waarin de regie bij de Raad van Bestuur ligt. Een voorstel van de Raad van Bestuur voor een programmeringsmodel leidde tot acties van programmamakers van de VARA en het programma Netwerk. Na enig uitstel besloot de Raad van Bestuur in januari 2006 toch het nieuwe programmeringsmodel te gaan invoeren. Met ingang van het seizoen 2006-2007 worden de programma's verdeeld over een breed toegankelijk net "Nederland A" (Nederland 1), een verdiepend net "Nederland B" (Nederland 2) en een net gericht op jongere kijkers, "Nederland C" (Nederland 3).
[bewerken] Kosten
De publieke omroep geeft jaarlijks 1,2 miljard euro uit. Twee derde hiervan, ofwel 0,8 miljard euro, is afkomstig van belastinggelden. De overige 0,4 miljard bestaat hoofdzakelijk uit reclameinkomsten. Hiermee is de publieke omroep de enige betaalzender in Nederland die reclame uitzendt.
In een hypothetisch scenario waar de publieke omroep reclamevrij is en mensen zich op basis van vrijwilligheid kunnen abonneren, behelst dit, bij de huidige kostenstructuur en een geschat marktaandeel van 10% van de huishoudens, een abonnement van 142 euro per maand per huishouden.
[bewerken] Omroepen
De mediawet regelt hoe de zendtijd van televisie- en radiozenders wordt verdeeld (zie ook Omroepstatus). Hierbij wordt onderscheid gemaakt tussen verschillende soorten omroepen.
[bewerken] Omroepverenigingen
Omroepverenigingen hebben leden. Op basis van de hoeveelheid leden wordt een bepaalde hoeveelheid zendtijd ter beschikking gesteld.
- AVRO - Algemene Vereniging Radio Omroep
- BNN - Bart's Neverending Network
- EO - Evangelische Omroep
- KRO - Katholieke Radio Omroep
- LLiNK - Maatschappelijke onderwerpen
- MAX - Seniorenomroep
- NCRV - Nederlandse Christelijke Radio Vereniging
- PowNed - Publieke Omroep Weldenkend Nederland En Dergelijke.
- TROS - Televisie en Radio Omroep Stichting
- VARA - Vereniging Arbeiders Radio Amateurs
- VPRO - Vrijzinnig Protestantse Radio Omroep
- Wakker Nederland - Omroep met een "rechts geluid" als doelstelling
(De afkortingen van de meeste ledenomroepen zijn letterwoorden zonder betekenis geworden.)
[bewerken] 39f-omroepen
Sommige organisaties zonder leden kunnen ook zendtijd toegewezen krijgen op basis van artikel 39-f uit de mediawet. Dit zijn kerkgenootschappen en genootschappen op geestelijke grondslag. Ze worden doorgaans aangeduid als de 39f-omroepen.
- BOS - Boeddhistische Omroep Stichting
- HUMAN - Humanistische Omroep
- IKON - Interkerkelijke Omroep Nederland
- JO - Joodse Omroep (voorheen NIK Media)
- NIO - Nederlandse Islamitische Omroep
- NMO - Nederlandse Moslim Omroep
- OHM - Organisatie voor Hindoe Media
- RKK - Rooms-Katholiek Kerkgenootschap
- ZvK - Zendtijd voor Kerken
[bewerken] Educatief
- Educom RVU en Teleac/NOT vormen tezamen Educom die formeel de educatieve taakopdracht heeft
- RVU - Educatieve radio en televisie, voorheen Radio Volksuniversiteit
- Teleac/NOT - Televisie Academie / Nederlandse Onderwijs Televisie
[bewerken] Overig
Overige organisaties die mogen uitzenden op de Nederlandse publieke omroep:
- NOS - Nederlandse Omroep Stichting, voor nieuws, sport en evenementen.
- NPS - Nederlandse Programma Stichting, voor o.a. cultuur en minderheden.
- PP - Nederlandse politieke partijen krijgen ook zendtijd toegewezen.
- Socutera - Stichting ter bevordering van Sociale en Culturele doeleinden door Televisie en Radio, stelt haar zendtijd ter beschikking aan goede doelen.
- OF - Omrop Fryslân, krijgt ook zendtijd toegewezen op de landelijke zenders.
De Radio Nederland Wereldomroep maakt geen deel uit van de NPO. De RNW is een Nederlandse internationale publieke omroep, voor uitzendingen gericht op het buitenland en staat buiten het landelijke stelsel.
[bewerken] Erkenningperiode 2010-2015
Omroepverenigingen moeten voor de erkenningsperiode van 1 september 2010 tot 1 september 2015 een nieuwe erkenning aanvragen. De peildatum voor de ledentelling was 1 april 2009. Alle bestaande omroepen stelden genoeg leden te hebben om hun zendmachtiging te behouden. Ook de twee aspirantomroepen MAX en Llink haalden naar eigen zeggen de ondergrens van 150.000 om te mogen blijven uitzenden.
Deze deadline werd ook gehaald door de nieuwe omroepen PowNed van GeenStijl en Wakker Nederland van De Telegraaf. TV Oranje, Piep!, Omroep Zenit, Zico-TV, Omroep C, I Care, Vrije Omroep, SME en Diversiteits Omroep Vereniging haalden het benodigde aantal leden niet.
Het Ministerie van OCenW controleert op dit momenteel de ledenaantallen, alvorens over te gaan tot het verlenen van de erkenningen.[2]
[bewerken] Televisiezenders
De Publieke Omroep verspreidt via de televisiezenders informatie in beeld, geluid en tekst (teletekst).
[bewerken] Nationaal
[bewerken] Regionaal
- Omroep Brabant
- RTV Drenthe
- TV Flevoland
- Omrop Fryslân
- TV Gelderland
- L1
- TV Noord
- RTV Noord-Holland
- RTV Oost
- TV Rijnmond
- RTV Utrecht
- TV West
- Omroep Zeeland
Meer over regionale televisie in Nederland
[bewerken] Digitaal
Onder de verzamelnaam Nederland 24 (sinds april 2009, daarvoor Nederland 4) wordt een aantal digitale kanalen verzorgd. Deze zijn alleen te bekijken via internet (Nederland 24 en de afzonderlijke sites van de themakanalen) en digitale televisiepakketten.
- 101 TV
- Consumenten 24 (voorheen Consumenten TV)
- Cultura 24 (voorheen Cultura)
- Geschiedenis 24 (voorheen /Geschiedenis)
- Best 24 (voorheen HilversumBest)
- Holland Doc 24 (voorheen Holland Doc)
- Humor TV 24 (voorheen Humor-TV)
- Journaal 24
- Politiek 24
- Spirit 24 (voorheen Geloven (TV))
- Sterren 24 (voorheen Sterren.nl)
- Familie 24 (voorheen Opvoeden doe je zo)
Opgeheven themakanalen:
Ook zijn er een aantal themakanalen en on-demand portals van de publieke omroep, welke niet onder Nederland 24 vallen:
[bewerken] Internationaal
- BVN-TV Enkele programma's van de NPO worden ook uitgezonden op de BVN-TV. BVN-TV is een gezamenlijk initiatief van de NPO, de VRT en de RNW). BVN-TV wordt uitgezonden via omroepsatellieten.
[bewerken] Radiozenders
Via de radiozenders wordt informatie verspreid in geluid.
[bewerken] Nationaal
[bewerken] Regionaal
- L1 Radio
- Omroep Brabant Radio
- Omrop Fryslân Radio
- Omroep Zeeland Radio
- Radio Drenthe
- Radio Flevoland
- Radio Gelderland
- Radio M Utrecht
- Radio Noord
- Radio Noord-Holland
- Radio Oost
- Radio Rijnmond
- Radio West
[bewerken] Digitaal
De digitale kanalen zijn alleen te beluisteren via internet, de digitale radiopakketten en/of DAB. De website Radiocast is een portal voor de digitale radiokanalen van de publieke omroep.
- 3VOOR12 (8 kanalen)
- AVRO Klassiek (5 kanalen)
- BNN.FM
- Ministry of beats
- NCRV Classic IP
- 24Nieuws (ook DAB)
- NPS Output
- OngekendTalent (2 kanalen)
- Ronduit webradio
- RVU /// 24
- Sterren.nl (2 kanalen)
- Top 2000 (ook DAB)
[bewerken] Internationaal
- RNW - Enkele programma's van de NPO worden ook uitgezonden op de Wereldomroep. Radio Nederland Wereldomroep heeft zijn eigen kortegolfzenders en zendt ook uit op het internet. De programmering bestaat uit programma's van de NPO en programma's die de RNW zelf produceert.
[bewerken] Neventaken
Daarnaast heeft de Nederlandse Publieke Omroep nog enkele andere radiozenders, die gedefinieerd zijn als neventaken. Dit zijn:
- Concertzender (zender met bijzondere muzieksoorten, output van de Stichting Concertzender) via digitale ether (DVB-T), kabel en internet.
- Radio 6 (een zender met jazz, wereldmuziek, cultuur, litteratuur en meer) via digitale ether (DVB-T en DAB), kabel, internet en satelliet.
- FunX (urban zender, gericht op jongeren) verving in 2005 Colorful Radio nadat het Commissariaat voor de Media deze zender bestempelde als een illegale nevenactiviteit. Dankzij een schorsende beslissing van staatssecretaris Medy van der Laan en in 2008 een voor FunX positieve uitspraak van de rechter, kan FunX landelijk blijven uitzenden op de capaciteit van de Stichting Colorful Radio. Via digitale ether (DVB-T en DAB), kabel, internet en satelliet.
[bewerken] Websites
Naast de televisie- en radiozenders heeft de NPO een groot aantal websites waarop afgestemd kan worden. Via het internet wordt informatie in de vorm van tekst, geluid en beeld verspreid.
[bewerken] Omroepen gezamenlijk
- Portals (Omroep.nl en voor alle tv- en radiozenders)
- Programmagids (Overzicht radio- en tv-programma's)
- Nederland 24 (Informatie over de digitale televisiekanalen)
- Uitzending Gemist (Terugkijken van tv-programma's)
- Radiocast (Terugluisteren van radioprogramma's en informatie over de digitale radiokanalen)
[bewerken] Omroepen individueel
- 3VOOR12 (VPRO's onlinepopmagazine)
- Het Roze Rijk (onlinemagazine van de NPS over homoseksualiteit)
In 2005 werden (naar schatting) 350 websites verzorgd. Dit is een kleine daling ten opzichte van de 500 in 2004.
[bewerken] Zie ook
[bewerken] Externe link
- Nederlandse Publieke Omroep (NPO)
- Organisatie van Lokale Omroepen in Nederland (OLON)
- Nederlands Instituut voor Beeld en Geluid (NIBG)
- Rapport van de Commissie NPO: Hoofdlijnen ontwikkeling rond media in Nederland
Bronnen, noten en/of referenties:
- ↑ Deze omschrijving is ontleend aan de website van de NPO
- ↑ Ledentelling omroepverenigingen achter de rug Ministerie van OCenW
| Nederlandse Publieke Omroep | |||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
|
| Nationale omroepen aangesloten bij de EBU |
|---|
|
Europese leden: Albanië · Andorra · Nederlandstalig België, Franstalig België · Bosnië en Herzegovina · Bulgarije · Cyprus · Denemarken · Duitsland 1, Duitsland 2 · Estland · Finland · Frankrijk · Griekenland · Hongarije · Ierland · IJsland · Italië · Kroatië · Letland · Litouwen · Luxemburg · Macedonië · Malta · Moldavië · Montenegro · Nederland · Noorwegen · Oekraïne · Oostenrijk · Polen · Portugal · Roemenië · Rusland · San Marino · Servië · Slovenië · Slowakije · Spanje · Tsjechië · Vaticaanstad · Verenigd Koninkrijk · Wit-Rusland · Zweden · Zwitserland Niet-Europese leden: Algerije · Armenië · Egypte · Georgië · Israël · Jordanië · Libanon · Libië · Marokko · Tunesië · Turkije |

