Nelly Frijda

Nelly Frijda
Nelly Frijda
Algemene informatie
Volledige naam	Nelly Frijda-Wiegel
Geboren	4 mei 1936
Land	Nederland
Beroep(en)	Actrice, politica
IMDb-profiel
Portaal    Film

Nelly Frijda-Wiegel (Amsterdam, 4 mei 1936) is een Nederlands actrice en politica.

Biografie

Achtergrond

Frijda is een dochter van Johannes Wiegel en Alida van Moorsel, en groeide op in een SDAP-gezin in de Rivierenbuurt. Ze volgde het Amsterdams Montessori-lyceum, en het Spinoza-lyceum. Ze was geïnteresseerd in biologie en cultuur. Verschillende leraren stimuleerden haar zangtalent en haar lerares Nederlands moedigde haar aan om naar de toneelschool te gaan. Frijda slaagde voor haar toelatingsexamen en liep op haar zeventiende van huis weg en ging zelfstandig wonen aan de Bloemgracht.

Ze volgde intussen de toneelschool, maar werd na drie maanden verwijderd – volgens eigen zeggen "wegens asociaal gedrag, gebrek aan fantasie en gebrek aan talent". Omdat ze voortijdig het gymnasium had verlaten, kon van een studie biologie geen sprake meer zijn. Uiteindelijk debuteerde ze in het cabaret van Wim Kan. Daarna speelde ze in toneelstukken en musicals. Op 13 mei 1959 trouwde ze met de psycholoog Nico Frijda met wie ze een dochter en twee zonen kreeg. Dit huwelijk werd op 21 augustus 1975 ontbonden; Frijda bleef wel de achternaam van haar ex-echtgenoot gebruiken. Ze was in de jaren zestig bij de vrouwenbeweging betrokken geraakt en leefde na haar echtscheiding tien jaar samen met Annemarie Grewel.

Acteercarrière

Frijda debuteerde als filmactrice in Moutarde van Sonaansee (1959) van Toon Hermans. Ze speelde in een twintigtal films, waaronder vier van Pim de la Parra, en in een aantal televisieseries.

Hoewel ze een breed scala aan rollen op haar naam heeft staan, is ze bij het grote publiek vooral bekend als Ma Flodder uit de drie Flodderfilms (1986, 1992,1995) en Flodder de TV-serie (1993-1995,1998). Ondanks dat de televisieserie nog makkelijk door kon gaan, wordt een eventueel zesde seizoen definitief van tafel geveegd na het overlijden van Coen van Vrijberghe de Coningh (Johnnie Flodder).

In het seizoen 1985/1986 speelde Frijda de rol van moeder-overste in Nonsens, een stuk over vijf nonnen die in geldnood zaten, omdat hun medezusters overleden waren aan een voedselvergiftiging door de bouillabaisse en er niet genoeg geld was om de nonnen te begraven. De overige rollen werden gespeeld door Milly Scott, Josine van Dalsum, Lia Bolte en Nelleke Burg.

In het seizoen 2009/2010 zou Frijda naast Jon van Eerd te zien zijn in de theaterkomedie Oranje Boven. Ze moest echter wegens ziekte afzeggen en haar rol werd overgenomen door Liz Snoijink. Hiernaast doet ze verschillende hoorspelen op de radio (Bommel uit 2008, Moker uit 2010).

Politiek

Frijda presenteerde op 10 december 2009 de politieke partij Red Amsterdam die ze met advocate Nelleke van 't Hoogerhuijs had opgericht. De partij heeft als belangrijkste programmapunt het stopzetten van de aanleg van de Noord/Zuidlijn en in het verlengde daarvan het stopzetten van alle megalomane, budgettair uit de hand lopende projecten in Amsterdam; zoals het ontwikkelen van de Zuid-as, de Tweede Zeesluis, woninglokaties op IJburg 2 en 3 en de wens de Olympische Spelen naar Amsterdam te halen. Bij de gemeenteraadsverkiezingen van 2010 haalde de partij één zetel. Frijda stond tweede op de lijst maar is met voorkeursstemmen gekozen. Ze heeft een jaar, tot maart 2011, in de gemeenteraad gezeten. Bij haar afscheid, werden de verzamelde toespraken van Frijda in de gemeenteraad, getiteld Ik dacht dat een kunstsschouw een nep-open haard was aan burgemeester Eberhard van der Laan uitgereikt. Partijgenoot -en voormalig PvdA-wethouder- Pitt Treumann bezet nu -eveneens voor een periode van één jaar- de gemeenteraadszetel voor Red Amsterdam

Filmografie

• Omega (2012) - Medium Johanna van der Geest
• Kinderen geen bezwaar televisieserie - Elly de Mol (Afl. Grote Oma heeft een nieuwe vriend, 13 november 2010)
• Rapunzel (2010) - Madamme Gothel (Stem)
• Annie M.G. (2010) - Dieuwer
• Spion van Oranje (2009) - Irma
• Gouden Loeki 2008 (2008) - Cor de Vries
• Sinterklaas en het Uur van de Waarheid (2006) - Dr. Grein
• Het zwijgen (2006) - Notaris
• Samen televisieserie - Hadewych (Afl. 6 en 7 december 2005)
• Ellis in Glamourland (2004) - Moeder Ellis
• Kees de jongen (2003) - Opoe
• Glimlach van een kind (2003) - Buurvrouw (Voice-over)
• Verkeerd verbonden televisieserie - Anna (Afl. Spel der vergissingen en Een tot nog toe onvervuld verlangen, 2002)
• Kwade reuk (2002) - Rol onbekend
• Wet & Waan televisieserie - Oda Ringholz (Alle afleveringen seizoen 1, 2000 en alle afleveringen seizoen 2, 2003)
• De Leeuwenkoning II: Simba's trots (1998) - Sira (Voice-over)
• Mulan (1998) - Koppelaarster
• Otje (televisiefilm, 1998) - Tante Melia (Voice-over)
• Bennie televisieserie - Stem Mevr. van Santen, alle dieren (Voice-over, 1997)
• Mijn Franse tante Gazeuse (1996) - Burgemeester
• Ik ben je moeder niet televisieserie - Trees (Afl. De zus van Trudy, 1996)
• Flodder de TV-serie televisieserie - Ma Flodder (62 afl. 1993-1998) (Laatste aflevering opgenomen in 1997)
• Eine kleine Nachtmerrie televisieserie - Rol onbekend (1996)
• Balto (1995) - Nasynchronisatie Oma
• Flodder 3 (1995) - Ma Flodder
• Just Friends (1994) - Rol onbekend
• Lolamoviola: All Quiet (televisiefilm, 1994) - Rol onbekend
• Dagboek van een zwakke yogi (1993) - Rol onbekend
• Flodder in Amerika! (1992) - Ma Flodder
• De Johnsons (1992) - Tante van Peter
• Uit de school geklapt televisieserie - Mevr. de Bruin, lerares Duits (1992)
• Eline Vere (1991) - Mevrouw Verstraeten
• Han de Wit (1990) - Moeder
• De Kleine Zeemeermin (1989) - de heks Ursula (Voice-over)
• Laat maar zitten televisieserie - Directrice (Seizoen 1 t/m 3)
• Flodder (1986) - Ma Flodder
• Als in een roes... (1986) - Hoer
• Mama is boos! (1986) - Dr. Ellis K.P.R.
• Zondag weet je alles (televisiefilm, 1985) - Tante Cor
• De stilte rond Christine M. (1982) - Annie
• Cha-Cha (1979) - Rol onbekend
• Keetje Tippel (1975) - Harenwasster
• Mijn Nachten met Susan, Olga, Albert, Julie, Piet & Sandra (1975) - Piet
• Zeven doodzonden van de kleine burgerman (1970), tv-film naar het ballet van Kurt Weill en Bertolt Brecht - Anna
• Rubia's Jungle (1970) - Rol onbekend
• Moutarde van Sonaansee (1959) - Caroline Tulipe

Theater (selectie)

• Het zilver van de pharao (1958/1959)
• Zet de wereld stop - ik wil d'r af (1964/1965)
• Over Vietnam (1966/1967)
• Ballen (1969)
• Een blijde gebeurtenis (1971/1972)
• Antigone (1975/76)
• Lysistrata (1982/1983)
• Anne Frank (1983/84 en 1984/1985)
• Nonsens (1985/1986 en 2002/2003)
• Richard II (1990/1991)
• Annie (1997/1998)
• Mijn huis uit (2005/2006)
• Merlijn (2005/2006)
• "Oud Vuil" (2006/2007)
• Steel Magnolias (2006/2007) (met onder andere Karin Bloemen)
• Wuivend Graan (2007/2008)
• The Beauty Queen of Leenane (2008/2009)
• Ik hield van Hitler. (2010)

Cabaret

• Herexamen (1961/1962 en 1962/1963)
• Haaale voor de Nationale (1963)

Radio

• De Moker (2010, hoorspel, als Greet)

Literatuur

• "Ik dacht dat een kunstschouw een nep-open haard was", de toespraken van Nelly Frijda namens Red Amsterdam in de Amsterdamse Gemeenteraad 2010-2011 (2011) Theo Uittenbogaard, uitg: 'in woord&beeld' ISBN 978 90 816 938 1 3

Externe link

• (en)  Nelly Frijda in de Internet Movie Database

Bronnen, noten en/of referenties