Nervus vagus

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Zwervende zenuw
Nervus vagus
Zenuw
Verloop van nervus glossopharyngicus en nervus vagus.
Verloop van nervus glossopharyngicus en nervus vagus.
Gray793.png
Innervatie Musculus levator palatini, musculus salpingopharyngicus, musculus palatoglossus, musculus palatopharyngicus, musculus constrictor pharyngis inferior, musculus constrictor pharyngis medius, musculus constrictor pharyngis inferior
Gray's Anatomy 205,910
MeSH A08.800.800.120.900
Portaal  Portaalicoon   Biologie

De nervus vagus,[1] zwervende zenuw[2][3] of dwalende zenuw[4][3] (ook wel afgekort als N. X, "Nervus.10") is de tiende [3] van de twaalf craniale zenuwen of hersenzenuwen, die direct uit de hersenen ontspringen en niet uit het ruggenmerg.

Bestanddelen[bewerken]

Het is de belangrijkste parasympathische zenuw van het autonome zenuwstelsel.

Innervatie[bewerken]

De nervus vagus bezenuwt delen van het hoofd - net als de andere hersenzenuwen - maar loopt ook naar de borst- en buikholte, waar hij zich in de ingewanden als een plexus vertakt.

  • Ramus meningicus: dura in de achterste schedelgroeve (sensibel)
  • Ramus auricularis: dorsaal en caudaal gebied van de huid van de uitwendige gehoorgang en klein deel van de oorschelp (exteroceptief sensibel)
  • Rami pharyngici:
  • Nervus laryngicus superior:
  • Nervus laryngicus recurrens:
    • alle strottenhoofdspieren behalve de musculus cricothyreoideus (motorisch)
    • slijmvlies van het strottenhoofd onder de stembanden (sensibel)
  • Rami cardiaci cervicales: geven informatie door over de spanning van de aortawand; prikkeling → daling bloeddruk (viscerosensibel)
  • Ingewandszenuw: netvormige verspreiding (visceromotorisch)
    • Plexus pulmonarius (longen)
    • Plexus oesophagicus (slokdarm)
      • Truncus vagalis anterior: rami gastrici anteriores (voorzijde van de maag)
      • Truncus vagalis posterior: rami gastrici posteriores (achterzijde van de maag)
    • Rami hepatici: naar plexus hepaticus (lever)
    • Rami coeliaci: naar plexus coeliacus (aftakking van de aorta)
    • Rami renales: naar plexus renalis (nieren)

De nervus vagus stuurt signalen in de richting van de verschillende organen van het lichaam, maar meer nog geleidt hij informatie over de toestand van de organen naar het centrale zenuwstelsel. 80-90% van de zenuwvezels in de nervus vagus zijn afferente of sensorische zenuwcellen.

Symptomen bij beschadiging[bewerken]

Bij beschadiging van de nervus vagus treden afwijkingen op in de keel en het strottenhoofd.

  • Bij eenzijdige verlamming van de musculus levator palatini worden het zachte gehemelte en de huig naar de gezonde zijde getrokken.
  • De stemband van de beschadigde zijde blijft onbeweeglijk, door verlamming van de inwendige strottenhoofdspieren.

Literatuurverwijzingen[bewerken]

  1. His (1895). Die anatomische Nomenclatur. Nomina Anatomica. Der von der Anatomischen Gesellschaft auf ihrer IX. Versammlung in Basel angenommenen Namen. Leipzig: Verlag von Veit & Comp.
  2. Pinkhof, H. (1923). Vertalend en verklarend woordenboek van uitheemsche geneeskundige termen. Haarlem: De Erven F. Bohn.
  3. a b c Jochems, A.A.F. & Joosten, F.W.M.G. (2003). Coëhlo Zakwoordenboek der geneeskunde (27ste druk). Doetinchem: ElsevierGezondheidszorg.
  4. Kloosterhuis, G. (1965). Praktisch verklarend zakwoordenboek der geneeskunde (9de druk). Den Haag: Van Goor Zonen.