Nicotinezuur
Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
| Nicotinezuur | |
|---|---|
| Chemische formule en molecuulmodel | |
 Nicotinezuur |
|
 Nicotinamide |
|
| Algemeen | |
| Molecuulformule | C6H5NO2 |
| IUPAC |
3-pyridinecarboxylzuur
|
| Andere namen |
E375, vitamine B3; niacine; nicotinamide
|
| Molmassa | 123,11 g/mol |
| SMILES |
C1=CC(=CN=C1)C(=O)[O-]
|
| CAS-nummer | 59-67-6 |
| EG/EINECS/ELINCS | 200-441-0 |
| Beschrijving | essentiële voedingsstof waarvan dagelijks aanbevolen innamen van 15-20 mg |
| Waarschuwingen en veiligheidsmaatregelen | |
| Risico (R) en veiligheid (S) | R-zinnen: R36/37/38 S-zinnen: S26, S36 |
| Fysische eigenschappen | |
| Aggregatietoestand | vast |
| Kleur | kleurloos tot lichtgeel |
| Dichtheid | 1,473 g/cm³ |
| Smeltpunt | 234 °C |
| Vlampunt | 193 °C |
| Waar mogelijk zijn SI-eenheden gebruikt. Tenzij anders vermeld zijn standaardomstandigheden gebruikt (298,15 K of 25 °C, 1 bar) | |
Nicotinezuur, ook wel vitamine B3, vitamine PP of niacine genoemd, is één van de voor de mens noodzakelijke vitaminen. Als additief is het toegestaan onder E-nummer E375. Het is een wateroplosbaar micro-voedingsmiddel dat van belang is voor de menselijke gezondheid.
Inhoud |
[bewerk] Beschrijving van de functie
Nicotinezuur (niacine) bevindt zich in alle cellen en wordt opgeslagen in de lever. Het is een bouwsteen van belangrijke co-enzymen, zoals NAD en NADP. Nicotinamide (niacinamide) speelt een rol in de citroenzuurcyclus. Zonder deze vitamine kan er geen goede stofwiseling bestaan en geen omzetting van eiwitten, vetten en koolhydraten. Voor licht, warmte en de zuurstof uit de lucht is nicotinezuur minder gevoelig dan de andere vitamines uit de B-groep.
Het heeft een anti-oxidatieve werking en neemt aan vele enzymatische processen deel. Nicotinezuur is belangrijk voor de regeneratie van de huid, spieren, zenuwen en het DNA.
[bewerk] Voorkomen
Natuurlijke leveranciers van nicotinezuur zijn hoogwaardige eiwitvoedingsmiddelen, zoals kip, wild, vis, paddenstoelen, melkproducten en eieren. Ook lever, koffie, volkorenproducten, verschillende groentes en vruchten bevatten nicotinezuur, waarbij het uit dierlijke producten beter door het organisme wordt opgenomen. Veganisten dekken de behoefte bijvoorbeeld met pinda's, granen, dadels, champignons, biergist en gedroogde abrikozen. De benodigde hoeveelheid vitamine B3 voor vrouwen ligt bij 15 mg per dag, voor mannen bij 20 mg per dag.
[bewerk] Biosynthese
Er zijn twee vormen voor de biosynthese van nicotinezuur. 1) Glycerinaldehydefosfaat met asparaginezuur met een tussenstap naar nicotinezuur. 2) van tryptofaan over kynurenine naar nicotinezuur.
[bewerk] Gevolgen van een tekort
Een tekort aan vitamine B3 treedt niet zo snel op, omdat het lichaam dit vitamine uit het aminozuur tryptofaan zelf kan maken.
Indien toch een tekort optreedt, zijn de volgende symptomen mogelijk: diarree met bloed, schilferende huidaandoeningen, hoofdpijn, huidkloofjes, mondslijmvliesontsteking, pijnlijke rode lippen, verminderde eetlust, aandoeningen van het zenuwstelsel met gevoels- en gezichtsstoornissen. Vitamine B3-tekort speelt ook een belangrijke rol bij het ontstaan van pellagra (zie ook vitamine B2).
[bewerk] Overdosis
Een overdosis kan leiden tot overgevoeligheid van de huid. Dit duurt echter kort en is niet schadelijk. Niacine wordt zelfs in bepaalde gevallen voorgeschreven om de bloeddruk en cholesterol in bloed te verlagen.
[bewerk] Externe link
| Vitamine |
|---|
| Overzicht van alle vitamines |
| Overzicht van alle vitamines B | Overzicht van alle vitamines D |
| retinol (vitamine A) | thiamine (B1) | riboflavine (B2) | nicotinezuur (B3) | Pantotheenzuur (B5) | pyridoxine (B6) | biotine (B8) | foliumzuur (B11) | cobalamine (B12) | ascorbinezuur (C) | ergocalciferol (D2) | cholecalciferol (D3) | alfa-tocoferol (E) | fytomenadion (K1) | menaquinon (K2) | farnochinon (K3) |
| Bronnen, noten en/of referenties: |
|
