Nieuwpoort is een vestingstad in de Nederlandse gemeente Molenwaard, provincie Zuid-Holland.
Het Latijnse portus staat voor haven. Nieuwpoort was naast Schoonhoven een nieuwe haven aan de Lek.
De stad kreeg al in 1283 stadsrechten. Vanwege de positie op de grens van Holland en Sticht Utrecht kreeg het veel strijd te verduren. Al in 1402 belegerden de troepen van Jan van Arkel de stad. De oorlog tegen Lodewijk XIV, in de jaren zeventig van de 17e eeuw, was de reden voor de aanleg van vestingwerken volgens het verbeterde Oud Nederlands vestingstelsel. Tientallen panden werden hiervoor gesloopt. In 1697 werd het stadhuis gebouwd, over de haven heen, met eronder de inundatiesluis. In 1795 veroverden de Franse troepen, onder leiding van Daendels en Pichegru Nederland, en verloor de vesting zijn functie. Tijdens de watersnood van 1809 en de stormvloed van 1820 boden de vestingwallen bescherming tegen het hoge water. Tijdens de vijftiger en zestiger jaren van de twintigste eeuw raakten diverse gebouwen in verval. In 1973 werd gestart met restauraties die in 1998 waren voltooid.
Bezienswaardig [bewerken]
- Cornelis Janz (1550), voor zover nu bekend, de oudst bekende drager van de familienaam Nieuwpoort (Nieupoort)
- Gert Schutte (24 mei 1939), Nederlands ambtenaar en politicus (GPV)
-
-
-
Nederlandse Hervormde Kerk.
-
Kanon op de stadswallen van Nieuwpoort.