Ninove

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Ninove
Stad in België Vlag van België
Wapen van Ninove
Ninove
Ninove
Geografie
Gewest Flag of Flanders.svg Vlaanderen
Provincie Flag of Oost-Vlaanderen.svg Oost-Vlaanderen
Arrondissement Aalst
Oppervlakte
– Onbebouwd
– Woongebied
– Andere
72,57 km² (2011)
77,23%
13,1%
9,67%
Coördinaten 50° 50' NB, 4° 1' OL
Bevolking (Bron: ADSEI)
Inwoners
– Mannen
– Vrouwen
– Bevolkingsdichtheid
37.658 (01/01/2014)
48,76%
51,24%
518,89 inw./km²
Leeftijdsopbouw
0–17 jaar
18–64 jaar
65 jaar en ouder
(01/01/2008)
19,32%
63,31%
17,36%
Buitenlanders 2,94% (01/01/2010)
Politiek en bestuur
Burgemeester Michel Casteur (Open Vld)
Bestuur Open Vld, sp.a - Groen, CD&V
Zetels
Open Vld
CD&V
Vlaams Belang
sp.a - Groen
N-VA
33
9
4
9
6
5
Economie
Gemiddeld inkomen 17.206 euro/inw. (2011)
Werkloosheidsgraad 6,30% (jan. 2009)
Overige informatie
Postcode
9400
9400
9400
9400
9400
9400
9400
9401
9402
9403
9404
9406
Deelgemeente
Ninove
Appelterre-Eichem
Denderwindeke
Lieferinge
Nederhasselt
Okegem
Voorde
Pollare
Meerbeke
Neigem
Aspelare
Outer
Zonenummer 054
NIS-code 41048
Politiezone Ninove
Website www.ninove.be
Detailkaart
MnpNinoveLocation.png
ligging binnen het arrondissement Aalst
in de provincie Oost-Vlaanderen
Portaal  Portaalicoon   België

Ninove is een stad in de Belgische provincie Oost-Vlaanderen. De stad ligt aan de Dender in de Denderstreek en telt meer dan 37.000 inwoners, die Ninovenaars of Ninovieters[1] worden genoemd.

Geschiedenis[bewerken]

De plaats behoorde toe aan de heren van Ninove-Herlinkhove en was onafhankelijk van Vlaanderen en het Land van Aalst tot in 1295, toen ze werd verkocht aan graaf Gwijde van Dampierre. Hendrik van Vlaanderen, kleinzoon van Gwijde en heer van Ninove, verhief de plaats in 1339 tot stad en voorzag haar van een eigen schepenbank. De heerlijkheid van Ninove bleef echter aan het huis van Vlaanderen en daarna aan dat van Bourgondië. Filips II van Spanje, titulaire graaf van Vlaanderen, verpandde Ninove in 1558 aan de hertog van Braunschweig en daarna aan de familie Van Egmond. Aartshertog Karel van Lorreinen, landvoogd van de Nederlanden, loste de pandschuld ten bedrage van 400.000 gulden in; bij zijn dood in 1780 werd de heerlijkheid en haar landerijen geërfd door zijn beide nichten, de abdis van Remiremont en de prinses-douairière van Espinoy.

Wortelkrabbers[bewerken]

De bewoners van Ninove kregen de bijnaam Wortelkrabbers omdat, toen Aalst Ninove wilde binnenvallen, ze in plaats van de onvindbare sleutel een wortel gebruikten om de stadspoort te sluiten. Er was echter een ezel ontsnapt die de wortel uit het slot heeft gekrabd en vervolgens opgegeten en zo de stad prijsgaf aan de Aalstenaars. Sindsdien is de wortel het symbool van de stad en kan men hem onder meer in het logo van carnaval terugvinden en bij het gebruik van de wortelworp.

De Oudste, de Stoutste en de Wijste der Steden[bewerken]

Ninove werd door Antonius Sanderus beschreven als "de Oudste, de Stoutste en de Wijste der Steden". Hij schreef in zijn Flandria Illustrata: Ninive quattor habet portas. Hae portae, quamvis possint, vix umquam clauduntur: unde vulgari loco Ninove dicitur antiquissima, audaccissima, sapientissima.

De stad werd de "oudste" genoemd omdat de naam Ninove sterk lijkt op die van de Assyrische en Bijbelse stad Ninive. Ze werd de "stoutste" genoemd omdat ze de aanvallende Aalstenaars met open poorten te lijf ging. Ze werd de "wijste" genoemd omdat het een der enige steden was die geen stadsnar had of betaalde. De tekst is ook terug te vinden op de borden aan de ingangen van Ninove.

Ninove was de eerste stad in Vlaanderen die volledig overschakelde op elektriciteit.[bron?]

Kernen[bewerken]

Ninove bestaat naast het stadscentrum nog uit de deelgemeenten Appelterre-Eichem, Aspelare, Denderwindeke, Lieferinge, Meerbeke, Nederhasselt, Neigem, Okegem, Outer, Pollare en Voorde. De wijk Lebeke heeft een eigen kerk op de grens van Outer en Denderhoutem. Herlinkhove is een verdwenen gemeente tussen Ninove en Outer.

# Naam Oppervlakte
(km²)
Inwoners
31/12/2010
Bevolkingsdichtheid
(inw./km²)
I Appelterre-Eichem 5,67 2.890 509
II Aspelare 5,03 1.576 313
III Denderwindeke 15,23 3.544 233
IV Lieferinge 1,24 331 267
V Meerbeke 10,47 5.792 553
VI Nederhasselt 4,02 1.322 329
VII Neigem 1,06 580 547
VIII Ninove 10,93 13.223 1.210
IX Okegem 2,77 2.068 747
X Outer 8,13 3.084 379
XI Pollare 3,55 1.343 378
XII Voorde 5,03 1.338 266
Totaal Groot-Ninove 73,14 37.091 507
Bron: [2]

Bezienswaardigheden[bewerken]

Nuvola single chevron right.svg Zie Lijst van onroerend erfgoed in Ninove voor het hoofdartikel over dit onderwerp.
OLV-kerk
Stadhuistoren
  • De decanale barokke Onze-Lieve-Vrouwekerk is een beschermd monument
  • De archeologische site achter de Onze-Lieve-Vrouwekerk (de grondvesten van de Premonstratenzer- of Norbertijnenabdij van Sint-Cyprianus en Sint-Cornelius die hier stond van 1137 tot 1823-1825)
  • De Sint-Corneliuspoort (beschermd monument)
  • De dekenij (beschermd monument)
  • De gotische Koepoort (beschermd monument) is een restant van de middeleeuwse stadswallen en dateert uit de 14e eeuw
  • De abdijpoort maakte eveneens deel uit van de stadswallen
  • Het neoclassicistische Oud-Stadhuis (beschermd monument)
  • Het Stadsmuseum
  • Heemkundig Museum Pollare
  • De kapel van het Onze-Lieve-Vrouwehospitaal, de 'hospitaalkerk' (beschermd monument)
  • Het huis Doremont op de Graanmarkt (beschermd monument)
  • Het beeld van de Twijnster aan de Graanmarkt
  • Het beeld van het 'Wortelmanneken' op de Centrumlaan voor winkelcentrum Ninia naar het ontwerp van Wilfried Willems
  • het beeld van de marathonlopers op het plein voor het winkelcentrum Ninia
  • Het Neigembos
  • Het natuurgebied Dendervallei Ninove
  • De Dender en de ijzeren voetgangersbrug over de Dender, tussen Pollare en Eichem
  • De 19e-eeuwse molen Ter Zeven Wegen
  • Dingsken, een monument voor een overleden carnavalist aan de Koepoort

Spoor en buurtspoorwegen[bewerken]

Op 1 december 1855 werd de spoorlijn Denderleeuw - Aat geopend. Hiermee was echter de hoofdstad Brussel vanuit Ninove alleen via een omweg en met overstap te bereiken. De buurtspoorwegen legden een rechtstreekse tramlijn van Brussel naar Ninove langs de huidige N8, vanaf 3 november 1898 tot de Burchtdam en vanaf 19 februari 1913 uitgebreid tot de Denderkaai.[2] De tramlijn werd geëlektrificeerd tot aan de Burchtdam op 16 april 1927 en tot de Denderkaai op 31 december 1933. Vanaf 22 mei 1907 was er een tramlijn naar Leerbeek. Op 28 juni 1968 reed de elektrische tram voor het laatst naar Ninove en werd deze vervangen door een busdienst. De dieseltram naar Leerbeek reed op het laatst op 28 maart 1959. De plannen om een nieuwe tramlijn aan te leggen tussen Brussel en Ninove, liefst langs de N8,[3] zijn opgeborgen.[4]

Gezondheidszorg[bewerken]

Onze-Lieve-Vrouwziekenhuis campus Ninove

In Ninove ligt een van de drie campussen van het Onze-Lieve-Vrouwziekenhuis: het Medisch Centrum Onze-Lieve-Vrouw Ninove. Voor de fusie op 31 december 2001 was het al, samen met de campus Asse, het Fusieziekenhuis Heilig Hart Asse/Ninove. Daarvoor was dit het aparte Nieuw Ziekenhuis Ninove. Sinds de fusie in 2001 is de campus Ninove geen algemeen ziekenhuis meer. In het Medisch Centrum Ninove zijn er wel nog steeds raadplegingen, een dagziekenhuis, een operatiekwartier, een revalidatiecentrum, een dialysecentrum en een dienst voor medische beeldvorming.

Toerisme[bewerken]

Door de stad loopt onder meer de Denderroute zuid en Denderende steden.

Evenementen[bewerken]

  • De zondag na Aswoensdag: Carnaval
  • De maandag na Aswoensdag: Wettelmondjag
  • Eind juni: Krasjelrock, 3-daags dance-, schlager- en rockfestival
  • Eind november plechtige intrede van Sinterklaas met de stoomboot

Carnaval[bewerken]

Het carnaval in Ninove is een van de grootste carnavals van België. Het werd gesticht in 1960. In Ninove zijn verschillende carnavalsinstanties zoals de Karnavalraad VZW, De Stedelijke Feestcommissie, De Prinsencaemere en de Ridders in de Wortelorde.

Politiek[bewerken]

College van burgemeester en schepenen[bewerken]

In 2013 vormen Open Vld, Sp.a-Groen en CD&V een coalitie en hebben ze 19 van de 33 zetels. De Open Vld levert de burgemeester en drie schepenen, Sp.a-Groen levert drie schepenen waaronder ook de OCMW-voorzitter en CD&V levert twee schepenen.

College van burgemeester en schepenen
Functie Naam Bevoegdheden
Burgemeester Michel Casteur (Open Vld) integrale veiligheid (brandweer, politie, noodplanning), burgerzaken (bevolking en burgerlijke stand), secretariaat (incl. rechtszaken), toerisme
Eerste Schepen Katie Coppens (sp.a-Groen) onderwijs, academie voor muziek, woord en dans, academie voor beeldende kunst, sociaal wonen en huisvesting, kinderopvang, integratie, armoedebestrijding, begraafplaatsen, dierenwelzijn
Tweede Schepen Veerle Cosyns (CD&V) bibliotheek, cultuur, cultuurpatrimonium
Derde Schepen Tania De Jonge (Open Vld) lokale economie (incl. markten, middenstand, bedrijven), ruimtelijke ordening en stedenbouw, sociale zaken (incl. gezondheid, seniorenbeleid, sociale tewerkstelling)
Vierde Schepen Henri Evenepoel (Open Vld) openbare werken en nutsvoorzieningen, landbouw, logistiek/patrimoniumbeheer, stadsontwikkeling, energie
Vijfde Schepen Wouter Vande Winkel (sp.a-Groen) mobiliteit (incl. verkeer en parkeerbeleid), leefmilieu (incl. hinderlijke inrichtingen en huisvuilophaling), communicatie, ICT, Europese aangelegenheden, ontwikkelingssamenwerking
Zesde Schepen Paul De Schepper (CD&V) financiën, personeel, relaties met besturen van de eredienst
Zevende Schepen Marc Torrekens (Open Vld) sport en evenementen
Achtste Schepen Lieven Meert (sp.a-Groen) jeugd, OCMW-voorzitter

Burgemeesters[bewerken]

Nuvola single chevron right.svg Lijst van burgemeesters van Ninove

Gemeenteraad[bewerken]

Ninove was bij de lokale verkiezingen van 2012 een vreemde eend in de bijt, omdat de lijst van Vlaams Belanger Guy D'haeseleer hier de grootste werd. Overal elders in Vlaanderen verloor deze partij sterk.[5] Op 17 december 2012 verklaarde de Kiescommissie de gemeenteraadsverkiezingen van de stad ongeldig. Aanleiding was een Facebookbericht van Guy D'haeseleer waarin hij zijn kiezers opriep om hem een foto te zenden van elke uitgebrachte stem op zijn naam. Elke foto zou dan vergoed worden door een bierconsumptie.[6] Op 14 februari 2013 oordeelde de Raad van State echter dat herverkiezingen niet nodig waren.[7]

Resultaten gemeenteraadsverkiezingen sinds 1976[bewerken]

Partij 10-10-1976 10-10-1982 9-10-1988 9-10-1994 8-10-2000 8-10-2006 14-10-2012
Stemmen / Zetels % 27 % 31 % 31 % (*) % 31 % 33 % 33
CVP/CD&V 41,84 9 27,56 9 26,48 9 - - 22,91 8 14,53 4
CVP/VU - - - 23,29 - 23,14 8 - -
N-VA - - - - - 2,49 0 16,17 5
VU 10,67 1 13,42 3 8,81 2 - - - -
AGALEV/Groen! - - 3,53 0 4,96 - 7,1 1 5,61 1 -
PVV - - 38,99 13 - - - -
VLD - - - 35,09 - 33,12 12 32,93 12 -
Open Vld - - - - - - 24,4 9
SP 27,33 5 21,73 7 21,37 7 19,93 - 16,9 5 - -
Sp.a Groen - - - - - - 17,58 6
KPB - - 0,82 0 - - - -
PVDA 0,77 0 - - - - - -
Vlaams Blok/Vlaams Belang-VLOTT - - - 5,83 - 12,86 4 23,61 8 -
Forza Ninove - - - - - - 26,5 9
BANIER - - - 10,9 - 6,89 1 - -
CL 51,18 12 37,29 12 - - - - -
PRO Ninove - - - - - 12,46 4 -
WIJ (+PVG) - - - - - - 0,82 0
Totaal stemmen 17963 24507 25112 25563 25919 26013 26018
Opkomst % 96,87 95,31 94,23 93,01
Blanco en ongeldig % 1,97 3,6 3,8 4,04 3,96 3,72 3,83

Bronnen: 1976-2000: Verkiezingsdatabase Binnenlandse Zaken
2006-2012: www.nieuwsblad.be: Verkiezingsuitslagen 2012 en www.vlaanderenkiest.be: Gegevens 2012

(*) De zetelverdeling voor dit jaar ontbreekt of is onvolledig op de verkiezingsdatabase.

Ninove en de letteren[bewerken]

  • In de voormalige abdij van Ninove werden al boeken gemaakt en verhandeld. In de NinoVVVekrant, een uitgave van VVV Ninove, verscheen in 2004-2005 een vierdelige reeks over Ninove en de literatuur waarin tientallen schrijvers werden behandeld.

Sport[bewerken]

Voetbalclub KVK Ninove is aangesloten bij de KBVB en speelde er meer dan drie decennia in de nationale reeksen, waaronder tien jaar in Derde Klasse. Verder spelen ook K Eendracht Appelterre-Eichem, SK Lebeke-Aalst, VC Osta Meerbeke, VK Nederhasselt, VK Jong Neigem, FC Panters Okegem, SV Voorde en KV Eendracht Winnik in de Ninoofse deelgemeenten.

Ninove heeft ook een rijk volleybalverleden. Momenteel kan je hiervoor nog terecht bij volleybalclub Mevoc Meerbeke, beachvolleybalclub NinoBeach en volleybalclub Vokajap.

Stedenbanden[bewerken]

Bekende Ninovieters[bewerken]

Geboren en/of opgegroeid in Ninove[bewerken]

Portret van Maurits van Saene door Willy Bosschem, 1985

Ereburgers[bewerken]

  • Frans Hemerijckx (1902-1969), geneesheer, ereburger sinds 28 augustus 1953
  • Arthur Luysterman (1932), bisschop van Gent, ereburger sinds 24 november 1990
  • August Liessens (1894-1954), componist en musicus, ereburger sinds 28 augustus 1953
  • Hendrik Vangassen (1896-1968), taalkundige en auteur, ereburger sinds 14 februari 1960
  • Rudy Van Snick (1956), bergbeklimmer, ereburger sinds 28 juni 1990
  • Hans Van Laethem (1960), belleman van de stad Ninove, ereburger sinds 27 oktober 2005, nadat hij werd verkozen tot wereldbelleman

Foto's[bewerken]

Zie ook[bewerken]

Bibliografie[bewerken]

  • H. Vangassen, Geschiedenis van Ninove, Ninove, Uitgeverij De Toren/ Drukkerij Anneessens, 1949.

Externe links[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. VRT-Taalnet
  2. Rail Atlas Vicinal, Uitgever: Rail memories. Door Stefan Justens & Dick van der Spek
  3. Tramlijn van Ninove naar Brussel komt er, Het Nieuwsblad, 18 mei 2013
  4. Geen tram tussen Ninove en Brussel, Het Nieuwsblad, 3 december 2013
  5. De Standaard Online - Verkiezingsnieuws uit Ninove
  6. [1]
  7. Geen nieuwe gemeenteraadsverkiezing in Ninove door 'inside joke' op Facebook, De Standaard online, 14 februari 2013