Nirvana (Amerikaanse band)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie

Ga naar: navigatie, zoeken
afbeelding:NirvanaLogo.svg
Nirvana op de MTV Video Music Awards 1992
Achtergrondinformatie
Jaren actief 1987 - 1994
Oorsprong Aberdeen, Washington, VS.
Genre(s) Rock,
Grunge
Label(s) Sub Pop,
Geffen Records
Bezetting
Leden
Songschrijver, Zanger, Gitarist Kurt Cobain (1987 - 1994)
Bassist Krist Novoselic (1987 - 1994)
Drummer Dave Grohl (1990 - 1994)
Gitarist Pat Smear (1993 - 1994)
Ex-leden
Drummer Aaron Burckhard (1987 en 1988)
Drummer Dale Crover (1988 en 1990)
Drummer Dave Foster (1988)
Drummer Chad Channing (1988-1990)
Drummer Dan Peters (1990)
Gitarist Jason Everman (1989)
Muziekportaal

Nirvana was een grunge-trio uit Seattle (VS). Nirvana wordt samen met de Amerikaanse bands Pearl Jam, Soundgarden en Alice In Chains beschouwd als de grondlegger van de grungestroming in de moderne popmuziek. Nirvana was een van de meest succesvolle en invloedrijke bands uit de jaren negentig.

Inhoud

[bewerken] Bandgeschiedenis

[bewerken] Opkomst en hoogtepunt

Nirvana werd in 1987 opgericht in de Amerikaanse plaats Aberdeen, nadat Kurt Cobain en Krist Novoselic elkaar al enkele jaren eerder hadden ontmoet. In 1989 werd het debuutalbum uitgebracht, Bleach genaamd.

In 1990 kwamen Cobain en Novoselic via Buzz Osborne van The Melvins in contact met Dave Grohl, hij werd de nieuwe drummer. In datzelfde jaar tekende Nirvana bij DGC Records (onderdeel van Geffen Records) en begon de band aan een nieuw album te werken. Met het verschijnen van dat nieuwe album met de naam Nevermind, één jaar later, bereikte de band internationale populariteit: het album zelf betekende de doorbraak bij het grote publiek en de single Smells Like Teen Spirit werd een wereldhit.

[bewerken] Opheffing

De setlist van het laatste Nirvana-optreden, 1 maart 1994 in München

Na een mislukte zelfmoordpoging in Rome en een ziekenhuisopname werd Kurt op de ochtend van 8 april 1994 door een elektricien dood gevonden in de garage van zijn landhuis in Seattle. Hij had zich drie dagen eerder door zijn hoofd geschoten. Er bestaat nog steeds controverse omtrent Kurt Cobains doodsoorzaak, volgens sommigen wijst een aantal zaken eerder op moord in plaats van zelfmoord. De concentratie drugs die in het lichaam van Kurt Cobain gevonden was, zou zo hoog zijn dat hij niet eens meer kon staan of een kogel kon afvuren en in zijn zelfmoordbrief zou het laatste stukje in een ander handschrift zijn geschreven. Door andere wetenschappers worden deze theorieën echter in twijfel getrokken.

Nirvana werd direct na de dood van Cobain opgeheven. In 2002 werd bij gelegenheid van het uitkomen van het verzamelalbum een laatste single uitgebracht: You Know You're Right. Aan het uitkomen van dat verzamelalbum gingen jaren van gesteggel, ruzie en rechtszaken met Courtney Love, Kurts weduwe en mede-eigenaar van de rechten, vooraf. De overige bandleden, Krist Novoselic en Dave Grohl zullen onder de naam Nirvana geen werken meer uitbrengen. In 2004 werd toch de box-set "With The Lights Out" uitgebracht, dat is een 3-cd + DVD met zoals ze het op veel sites noemen "Rare B-Sides and Singles". Een jaar later, in 2005, werd "Sliver: Best Of the Box" uitgebracht, een soort samenvatting van de dat jaar daarvoor uitgebrachte "demo en rariteiten boxset". Ook bevat dit album 3 "nieuwe" (cq: stond al enige tijd op tape, alleen nooit uitgebracht), onbekende nummers. Ook de voor veel Nirvana fans de 'holy grail"; het nummer 'Spank Thru' van de "Fecal Matter" demo. Dit nummer was destijds de debuutsingle van Nirvana en komt ook voor op diverse bootlegs en op "From the Muddy Banks of the Wishkah". Deze demo-tape, met drums en backing vocals van Dale Crover en zang en gitaar van Kurt Cobain, bewoog Krist ertoe om samen met Kurt Cobain een band te beginnen. Ook staan er 2 demo-versies op van nummers die al uitgebracht en gekend waren.

Kurt Cobain wordt in het Guinness Record Book genoemd met "Unplugged in New York", dat het bestverkochte album na de dood van de uitvoerder werd.

[bewerken] Post-Nirvana

Na de dood van Kurt Cobain richtten beide overgebleven leden van de band eigen bands op.

[bewerken] Stijl

[bewerken] Thematiek

In de vele nummers van Nirvana zitten consequent bepaalde thema's zoals afstomping, verveling, vervreemding, depressie en identiteitsproblemen. Vaak wordt de bedoeling verstopt onder een oppervlakkig beeld van woede en/of waanzin. Een enkel liedje, zoals Turnaround (Incesticide) verkondigt een politieke mening, maar dat is voor Nirvana vrij ongebruikelijk (dit is dan ook een cover van Devo). Die mening verkondigden de bandleden wel regelmatig tijdens de gebruikelijke 'banter' tussen de liedjes door, samen met hun befaamde 'anti-rockstar humeur'. Nirvana is een antwoord op de overheersing van de hair metal in die tijd, en wordt beschouwd als de band waarmee de voornamelijk suburban jeugd van Generation X zich het meest mee associeerden, wat hun grote succes in de VS, maar ook in het buitenland verklaart.

Nirvana's onderwerpen zijn duidelijk verwant aan het karakter van de songwriter Kurt Cobain. Bij Nirvana en Kurt Cobain komt een probleem zeer duidelijk naar voren waar alle alternatieve muzikanten last van hebben: de tegengestelde wensen om succesvol en beroemd te zijn, en tegelijkertijd onafhankelijkheid (van de platenverkopen, verwachtingen, enz.). Hoewel Kurt Cobain van kinds af een rockster wilde zijn, wilde hij niet de verantwoordelijkheden en vaak apathische en banale omstandigheden van de showbizz ondergaan.

Enkele teksten waarin de typische Nirvana-thema's goed zichtbaar zijn:

I wish I was like you / Easily amused (All Apologies)
I’ve been locked inside your heart-shaped box for weeks (Heart-Shaped Box )
I'm so happy / 'cause today I've found my friends / They're in my head (Lithium)
I'm so ugly, but that's okay, 'cause so are you / We've broke our mirrors (Lithium)
Don't tell me what I wanna hear / Afraid of never knowing fear (Lounge Act)
Hate me / Do it and do it again
Waste me / Rape me my friend (Rape Me)*
Here we are now / Entertain us (Smells Like Teen Spirit)**

(*) Deze controversiële tekst heeft flink wat stof doen opwaaien in feministische kringen. Cobain verklaarde in een interview dat het wel bedoeld was als een beschrijving van een verkrachting, maar ook als een aanklacht daartegen. De dader wordt als karmische straf zelf verkracht in de gevangenis.
(**) Een zinnetje dat Cobain vaak sarcastisch opperde als hij op een feestje aankwam.

[bewerken] Invloeden

Nirvana is beïnvloed door allerlei soorten bands, uit uiteenlopende genres als grunge, punk, new wave en blues. Om hun afkeer van commercie te tonen verwezen de bandleden vaak naar muzikale voorbeelden die veel onbekender waren en namen deze ook vaak aan als voorprogramma.

  • The Melvins: Vooral in de liedjes Pen Cap Chew, Downer en Paper Cuts zijn de invloeden terug te horen.
  • The Pixies: Nirvana nam vooral de hard/zacht dynamiek van de Pixies over. Rustige coupletten afgewisseld door harde refreinen. Gouge Away was het voorbeeld voor Smells Like Teen Spirit.
  • Vaselines: de nummers Molly's Lips en Son of a Gun staan op Incesticide (1992) en Nirvana speelde Jesus doesn't want me for a sunbeam bij MTV Unplugged.
  • Scratch Acid: Kurt was een groot fan van deze band, waarvan enkele leden later The Jesus Lizard zouden oprichten, met wie Nirvana in 1993 de split Oh The Guilt/Puss uitbracht.
  • Sonic Youth: De leden van Sonic Youth waren bevriend met de leden van Nirvana en hielpen ze in 1990 binnen bij het label Geffen. In 1991 tourden ze samen.
  • Meat Puppets: Nirvana speelde 3 nummers van de Meat Puppets op MTV Unplugged: Plateau, Oh, me en Lake of Fire.
  • Green River
  • Mudhoney: vooral bij Sliver is het te horen. Drummer Dan Peters drumt op deze single zelfs mee.
  • The Beatles
  • Butthole Surfers: In de vroege jaren maakten ze veel muziek die door deze band beïnvloed was, zoals Hairspray Queen.
  • Flipper: In de vroege jaren speelden ze het liedje Sex Bomb van deze band. Krist en Dave verschijnen samen met Buzz van the Melvins, als Melvana nog op een 7" waarop Sacrifice en Way of the World staan.
  • Shocking Blue: Voor het album Bleach coverde Nirvana het nummer Love Buzz van deze Nederlandse band.
  • Rites of Spring: Kurt Cobain stond huilend vooraan te kijken naar deze band. Deze band stond in zijn top 50 op 1.
  • The Stooges: Raw Power is een plaat die grote invloed had op de Nirvana-sound.
  • Lead Belly: Hiervan deed Kurt Cobain tijdens MTV Unplugged een legendarische uitvoering van het nummer Where did you sleep last night?.
  • The Wipers: Coverden D7 en Return of the Rat, dat vescheen op het tribute album 'Eight songs for Greg Sage and the Wipers'.

Bands waaraan veelvuldig gerefereerd werd:

[bewerken] Voorprogramma's

Als voorprogramma gekozen bands waren:

Nirvana tourde zelf voor hun doorbraak als voorprogramma met:

[bewerken] Discografie

[bewerken] Albums

Nirvana bracht haar eerste album (Bleach) uit bij het Sub Pop label, indertijd met de bezetting Kurt Cobain, Krist Novoselic en Chad Channing (drums); daarna stapte de band over naar het grotere Geffen Records.

Albums met hitnoteringen in de Nederlandse Album Top 20/50/75/100
Titel Datum van
release		 Datum van
binnenkomst		  Hoogste 
positie		  Aantal 
weken		  Opmerkingen 
Fecal matter demo tape, niet uitgebracht) 1985 Onzekere afkomst
Bleach 1989 30
Blew (EP) 1990 alleen in Groot-Brittannië
Nevermind 1991 16-11-1991 2 101
Hormoaning (EP) 1992 alleen in Japan en Australië
Incesticide 1992 26-12-1992 26 17 compilatie van b-sides en outtakes
In Utero 1993 25-9-1993 10 32
MTV Unplugged in New York (live) 1994 12-11-1994 1 47
From the Muddy banks of the Whiskah (live) 1996 12-10-1996 11 11
Nirvana 2002 compilatie met 1 nieuw nummer
With the lights out 2004 3 cd's + 1 dvd
Sliver 2005 01-11-2005 Compilatie met 3 nieuwe nummers

[bewerken] Singles

Singles met hitnoteringen in de Nederlandse Top 40
Titel Datum van
release		 Datum van
binnenkomst		  Hoogste 
positie		  Aantal 
weken		  Opmerkingen 
Smells Like Teen Spirit 30-11-1991 3 15
Come as You Are 21-3-1992 14 6
Lithium 1-8-1992 16 5
Heart-shaped box 2-10-1993 32 3
About a girl 26-11-1994 26 4

[bewerken] Documentaire

[bewerken] Trivia

  • Nirvana heeft enkele malen in Nederland een optreden gegeven. Meest bekend is het concert in de Amsterdamse Paradiso op 25 november 1991, maar de band heeft voor hun grote doorbraak ook opgetreden in Nighttown Rotterdam en op het Ein Abend In Wien festival in Rotterdam. De band heeft verder opgetreden in de Utrechtse Tivoli en in de Melkweg, beide in 1989.
  • Fragmenten van het optreden in Paradiso uit 1991 zijn terug te zien op de DVD Nirvana: Live! Tonight! Sold Out!!. Daarnaast staan er vier nummers van ditzelfde concert op het live-album From the Muddy Banks of the Wishkah.
  • Tijdens het bezoek van Nirvana aan Nederland in november 1991 is er een 2 Meter sessie met de band opgenomen. Er werden uiteindelijk twee nummers opgenomen, te weten In the Pines en Here She Comes, een cover van Velvet Underground.
  • Een gepland optreden in Ahoy te Rotterdam op 24 maart 1994 voor Nirvana's Europese tour werd afgelast nadat Kurt Cobain in Rome in coma was geraakt.

[bewerken] Externe link

 
Persoonlijke instellingen
Boek maken