Norman Finkelstein (politicoloog)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Norman Finkelstein

Norman Gary Finkelstein (Brooklyn (New York City), 8 december 1953) is een Amerikaanse politicoloog.

Als zodanig was hij van 2001 tot 2007 bijzonder hoogleraar politieke wetenschappen aan de DePaul Universiteit in Chicago.
Hij staat vooral bekend als auteur van boeken en artikelen over het Israëlisch-Palestijnse conflict en de hedendaagse omgang met de herinnering aan de Holocaust. Finkelstein introduceerde de term "De Holocaust-industrie" (met hoofdletter H, ter onderscheiding van de historische nazi-holocaust) in een boek met een gelijknamige titel. Hierin beschrijft hij hoe de nazi-holocaust door bepaalde zionistische organisaties en door Israël zou worden geëxploiteerd. In mei 2008 werd Finkelstein de toegang tot Israël geweigerd.

Persoonlijk[bewerken]

Finkelstein is een telg uit een Joods-Amerikaanse familie. Zijn beide ouders zijn van oorsprong Poolse Joden. Zijn moeder Maryla Husyt Finkelstein en zijn vader Zacharias Finkelstein overleefden de Holocaust. Beiden zaten gevangen in het Getto van Warschau, vanwaar vader werd afgevoerd naar Auschwitz en moeder naar Majdanek. Na de Tweede Wereldoorlog verhuisden de Finkelsteins naar de Verenigde Staten waar acht jaar later Norman geboren werd. Finkelstein woont in Brooklyn, New York.

In zijn geschriften brengt Finkelstein ter sprake wat hij ziet als misbruik van de herinnering aan de Holocaust. Sommige Joodse organisaties zouden misbruik maken van de herinnering aan de Holocaust om vooral Zwitserland en Duitsland geld afhandig te maken om het geld vervolgens voor eigen doelen aan te wenden. Finkelstein meent dat de Israëlische regering en supporters van Israël de Holocaust, alsmede beschuldigingen van antisemitisme misbruiken om kritiek op Israël in de kiem te smoren. Kritiek op Israël is praktisch niet mogelijk, vindt Finkelstein, want bij het minste tegengeluid wordt de criticus antisemitisme verweten.

Opleiding en professoraat[bewerken]

Na de middelbare school studeerde Finkelstein aan de Universiteit van Binghamton in New York, hier haalde hij in 1974 zijn kandidaatsexamen. Aansluitend studeerde hij in Parijs. Vanaf 1978 werkte hij als docent/hoogleraar/bijzonder hoogleraar aan verschillende universiteiten o.a. aan de Princeton Universiteit waar hij in 1980 promoveerde, aan dezelfde universiteit ontwikkelde hij zijn eerste theorie over het zionisme en de holocaust industrie. Vanaf 1998 gaf Finkelstein les aan de DePaul Universiteit van Chicago. Zijn tienjarige aanstelling werd op 8 juni 2007 niet omgezet in een permanente aanstelling. Dit was de DePaul Universiteit aanvankelijk wel van plan, maar men zag er van af. Volgens Finkelstein gebeurde dit onder invloed van een haatcampagne die door tegenstanders werd opgezet toen bekend werd dat hij een vaste aanstelling zou krijgen.[1] Praktisch komt het niet verlengen van Finkelsteins contract neer op een ontslag en het stopzetten van zijn academische carrière. De formele afwijzingsbrief [2] noemt herhaaldelijk "persoonlijke aanvallen" (ad hominem) door Finkelstein als kwalijk gedrag, slecht voor het academisch klimaat van DePaul. Hoewel de brief invloed van buitenaf (dat wil zeggen door de anti-lobby) ontkent, worden argumenten uit deze lobby wel in het besluit weerspiegeld. Finkelstein hekelde het feit dat de universiteit hem niet inhoudelijk maar persoonlijk aanviel. In dat verband spreekt hij van een 'karaktermoord'.

Belangrijkste publicaties[bewerken]

Kritiek op ‘From Time Immemorial’[bewerken]

Finkelstein treedt voor het eerst in de openbaarheid met een kritische beschouwing over het boek ‘From Time Immemorial’ (te vertalen als: ‘Sinds onheuglijke tijden’). In dit boek beschrijft Joan Peters dat Israël in feite altijd bewoond is geweest door Joden en dat de Arabieren juist de immigranten zijn. De Arabieren (later genoemd: Palestijnen) zouden in de 20e eeuw ook niet door de Israëli's zijn verjaagd, maar zelf elders zijn gaan wonen vanwege hun enorme bevolkingsaanwas. Het boek ‘From Time Immemorial’ vindt bijval in de VS, maar oogst ook kritiek. Finkelstein onderzoekt alle door Peters genoemde noten en noemt het boek in 1984 ‘op niets gebaseerd’ en ‘grote onzin’. Joan Peters heeft in zijn ogen de geschiedenis vervalst teneinde Israël te verdedigen.

De Holocaust-industrie[bewerken]

In zijn boek ‘De Holocaust-industrie’ (‘The Holocaust Industry: Reflections on the Exploitation of Jewish Suffering’) stelt Finkelstein de handelwijze van vooral Joodse organisaties in Amerika aan de kaak. Finkelstein is van mening dat individuele Joden die de Holocaust overleefd hebben, recht hebben op schadevergoeding. Onder overlevers verstaat Finkelstein alleen Joden die daadwerkelijk in een concentratiekamp gezeten hebben en dat hebben overleefd. Het geld dat enkele Joodse organisaties van Duitse en Zwitserse bedrijven weten af te troggelen (aldus Finkelstein) wordt door dezelfde organisaties gebruikt om (vooral in Amerika) macht te verwerven.

Ontvangst van De Holocaust-industrie[bewerken]

Het boek – dat is vertaald in elf talen - was in een aantal landen een bestseller: in landen in Zuid-Amerika, Oostenrijk, Zwitserland en Jordanië. In Duitsland was en is het boek populair, niet alleen bij de intellectuele elite, maar ook onder aanhangers van extreem rechts. In de Israëlische krant Ha’aretz werd Finkelstein gevraagd hoe hij het vindt om ‘de lieveling van de neonazi’s te zijn’. Hij antwoordt: “In het begin vond ik het verwarrend. Maar later realiseerde ik mij dat het niet mijn verantwoordelijkheid was. Het komt allemaal door het Joodse establishment. Niet ik zet aan tot antisemitisme, dat doet het Joods establishment met zijn acties. Ik ben slechts de boodschapper, degene die de acties aan het licht brengt.” In Israël zelf heeft men niet alleen bezwaar tegen de boodschap van Finkelstein, maar ook tegen zijn toon die ‘door haat gedreven’ lijkt.[bron?] Ook de vergelijking van Israëlische bewakers met Gestapo valt niet in goede aarde. In Amerika heeft Finkelstein veel sympathie verloren door in een interview naar aanleiding van de aanslag op de Twin Towers te stellen dat Osama bin Laden in sommige opzichten gelijk heeft: "Why should Americans go on with their lives as normal, worrying about calories and hair loss, while other people are worrying about where they are going to get their next piece of bread? Why should we go on merrily with our lives while so much of the world is suffering, and suffering incidentally not with us merely as bystanders, but with us as the indirect and direct perpetrators". Later verklaarde Finkelstein dat hij deze frase niet bedoeld had als rechtvaardiging van de aanslagen op 11 september 2001.

Beyond Chutzpah[bewerken]

In zijn boek ‘Beyond Chutzpah: On the Misuse of Anti-Semitism and the Abuse of History’ (Chutzpah, of Jiddisch gotspe, dus letterlijk de schaamteloze brutaliteit voorbij) levert Finkelstein kritiek op het ‘nieuwe antisemitisme’, en op een boek van Alan Dershowitz.

Volgens Finkelstein wordt antisemitisme door sommige Joodse organisaties zwaar overdreven. Hij heeft tal van aantijgingen in de VS onderzocht en keer op keer blijkt dat er van antisemitisme geen sprake was of in ieder geval niet zo groots als de aanklagers beweerden. Ook vindt hij dat het antisemitisme en de dreiging van een nieuwe Holocaust wordt overdreven. Vooral vindt Finkelstein dat de herinnering aan de Holocaust wordt ingezet om kritiek op Israël of Joodse organisaties in de kiem te smoren. Zodra iemand kritiek durft te uiten op Israël wordt hem of haar antisemitisme verweten, wat een discussie over en met Israël in de weg staat. Dit is – aldus Finkelstein – ook één van de redenen waarom Israël wegkomt met zoveel geweld jegens de Palestijnen. Doordat kritiek op of discussie met Israël praktisch niet mogelijk is, vreest Finkelstein dat dát nu juist sluimerend antisemitisme kan doen oplaaien.

In 2003 publiceerde Harvard professor Alan Dershowitz het boek ‘The Case for Israel’ (De Zaak Israël). Dershowitz is naast hoogleraar een gerenommeerde advocaat in de VS en heeft zijn boek opgebouwd als een verdediging van een verdachte. In de 32 hoofdstukken behandelt Dershowitz telkens één beschuldiging, die hij vervolgens als advocaat probeert te ontzenuwen.

Finkelstein levert scherpe kritiek op Dershowitz' boek. Deze kritiek loopt uit op een grote rel in de VS.[3] In zijn kritiek gaat Finkelstein zowel in op de inhoud van het boek als op de persoonlijke integriteit van Dershowitz. Hij beschuldigt hem van fraude, falsificaties en plagiaat. Een rechtstreekse confrontatie tussen Finkelstein en Derschowitz wordt op de Amerikaanse televisie uitgezonden. Dershowitz lanceert later met succes een campagne om de vaste aanstelling van Finkelstein als hoogleraar te blokkeren.

Volgens Finkelstein heeft Dershowitz geen goed onderzoek verricht en schrijft hij zijn bronnen zo letterlijk over - zonder bronvermelding volgens de wetenschappelijke regels - dat zelfs fouten worden overgenomen. Verschillende stukken tekst lijken letterlijk overgeschreven uit "From Time Immemorial" (1984) van Joan Peters. De beschuldigingen van plagiaat en fraude moet Finkelstein intrekken omdat ze juridisch niet bewezen zijn. Of de citaten door de beugel kunnen, bijvoorbeeld de beugel van Dershowitz' eigen universiteits stijlboek, blijft onbeslist. Hoewel Dershowitz de bronnen noemt (in een referentie), worden de aangehaalde teksten niet als citaat in Dershowitz' boek gepresenteerd.

Finkelsteins boek ‘Beyond Chutzpah: On the Misuse of Anti-Semitism and the Abuse of History’ heeft veel positieve en negatieve reacties opgeroepen. Aan de positieve kant heeft men bewondering voor de onderzoekskwaliteiten van Finkelstein, zijn eruditie en de feitelijke manier van schrijven. Geen enkele opmerking of constatering in het boek is tot op heden weerlegd. Aan de negatieve kant vindt men dat Finkelstein wordt geplaagd door tunnelvisie. Marc Saperstein, criticus voor The Middle East Journal, schrijft: "Als je op zoek bent naar een boek waarin alle mogelijke anti-Israël argumenten te vinden zijn en je houdt van een aanvallende stijl, dan is dit boek zeker iets voor jou. Maar als u op zoek bent naar evenwichtigheid, feitelijkheid en graag twee kanten van een verhaal wilt horen, laat dit boek dan links liggen." De Joodse criticus Abraham Matthew echter meent "That the U.S. intellectual community has been nothing short of timid in reigning in Alan Dershowitz and criticizing popular books such as The Case for Israel and The Case for Peace, while simultaneously not defending and praising the courage of Norman Finkelstein and critical books such as Beyond Chutzpah, reveals the extent to which power politics can corrupt our perception and moral sense" (Logos Journal, 5.1).

Persona non grata in Israël[bewerken]

Op 23 mei 2008 werd Finkelstein de toegang tot Israël ontzegd, hij moest het land op 24 mei verlaten, na een 24 uur durende detentie. Finkelstein had in Nederland en België lezingen gegeven en was naar eigen zeggen op weg naar een oude vriend die woonde in de Palestijnse Gebieden. Op het vliegveld kreeg hij te horen dat hij niet tot Israël werd toegelaten, officieel 'om veiligheidsredenen'. De ontzegging geldt voor tien jaar. [4]

Bibliografie[bewerken]

  • Image and Reality of the Israel-Palestine Conflict, Verso, 1995, ISBN 1-85984-339-5
  • Rise and Fall of Palestine: A Personal Account of the Intifada Years, University of Minnesota, 1996, ISBN 0-8166-2859-9
  • A Nation on Trial: The Goldhagen Thesis and Historical Truth, Henry Holt and Co., 1998, ISBN 0-8050-5872-9 (vertaald als: Een volk staat terecht: misleiding en bedrog bij Goldhagen, zie hieronder)
  • The Politics of Anti-Semitism, onder redactie van Alexander Cockburn en Jeffrey St. Clair, AK Press, 2001, ISBN 1-902593-77-4
  • Palestinian Refugees: The Right of Return, door Naseer Aruri (redacteur), met een bijdrage van Finkelstein, Pluto Press, 2001, ISBN 0-7453-1776-6
  • The Holocaust Industry: Reflections on the Exploitation of Jewish Suffering, Verso, 2003, ISBN 1-85984-488-X (vertaald als: De Holocaust-industrie: bespiegelingen over de exploitatie van het joodse lijden, zie hieronder)
  • Radicals, Rabbis and Peacemakers: Conversations with Jewish Critics of Israël, door Seth Farber, met een bijdrage van Finkelstein, Common Courage Press, 2005, ISBN 1-56751-326-3
  • Beyond Chutzpah: On the Misuse of Anti-Semitism and the Abuse of History, University of California Press, 2005, ISBN 0-520-24598-9 (vertaald als: De drogreden van het antisemitisme: Israël, de VS en het misbruik van de geschiedenis, zie hieronder)

Vertalingen in het Nederlands:

Externe links[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties