Objectivisme (Ayn Rand)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

Het objectivisme is een filosofie[1] ontwikkeld door Ayn Rand (1905-1982) met onder andere opvattingen over de metafysica, epistemologie, ethiek, politiek en de esthetica. De mens als een heroïsch wezen, met zijn eigen geluk als het hoogste ethische doel, met productieve prestatie als zijn nobelste activiteit en de rede als zijn enige absoluut, beschrijft in essentie het objectivisme; Ayn Rand zag het objectivisme ook wel als de filosofie voor het leven op aarde.[2]

Samenvatting[bewerken]

Het objectivisme van Ayn Rand stelt: dat de werkelijkheid onafhankelijk is van interpretaties door individuen, deze is zoals hij is, objectieve kennis is mogelijk en heeft altijd een context, het nastreven van ieders eigen geluk ofwel “rationeel eigenbelang” is ethisch en het juiste uiteindelijke doel, het enige sociale systeem consistent met deze ethiek is het laissez-faire kapitalisme en kunst heeft de rol een ode aan het leven te zijn.[3]

Metafysica[bewerken]

De volgende drie axioma’s zijn volgens het objectivisme van Ayn Rand de fundamenten voor alle kennis. Hen bewijzen is onmogelijk; echter, bewijs is onmogelijk zonder erkenning van deze axioma’s.[4]

  1. Het bestaan bestaat.
  2. Dit erkennen impliceert bewustzijn.
  3. Als iets bestaat, dan bestaat iets; dit leidt tot de wet van de identiteit. A = A.

Epistemologie[bewerken]

Epistemologie stond volgens Ayn Rand centraal in haar filosofie. Ze zei eens "Primair pleit ik niet voor kapitalisme, maar voor egoïsme; en primair pleit ik niet voor egoïsme, maar voor de rede. Als (...) de rede erkend en consistent toegepast wordt volgt al het andere." Door middel van zintuiglijke waarneming en redeneren kan, volgens het epistemologisch objectivisme, absolute objectieve kennis verkregen worden over dat wat is.

Esthetica[bewerken]

Kunst heeft, naar haar boek the Romantic Manifesto, de rol een ode aan het leven te zijn.

Referenties[bewerken]

  1. Zo gedefinieerd in onder andere de volgende bronnen:
    Internet Encyclopedia of Philosophy (2006), s.v. "Ayn Rand" Retrieved June 22, 2006.
    Smith, Tara. Review of "On Ayn Rand." The Review of Metaphysics 54, no. 3 (2001): 654–655. Retrieved from ProQuest Research Library.
    Encyclopædia Britannica (2006), s.v. "Rand, Ayn." Retrieved June 22, 2006, from Encyclopædia Britannica Online.
    Bergman, Gregory. "Filosofie voor in bed, op het toilet of in bad", zesde druk augustus 2007.
  2. Rand, Ayn, Atlas Shrugged (Centennial Edition) p. 1074, Signet, 1996 ISBN 0-451-19114-5.
  3. Peikoff, Leonard, Objectivism: The Philosophy of Ayn Rand, Meridian, 1993 ISBN 978-0452011014.
  4. Rand, Ayn, Introduction to Objectivist Epistemology, Meridian, 1990 ISBN 0-452-01030-6.

Externe links[bewerken]