Oktoberrevolutie
| Oktoberrevolutie | ||||
| Onderdeel van de Russische Revolutie en de Russische Burgeroorlog | ||||
 Rode Garde bij de Vulkanfabriek in 1917. |
||||
| Datum | 7 - 8 november 1917 (25 - 26 oktober 1917) | |||
| Locatie | Petrograd, Rusland | |||
| Resultaat | Overwinning voor de bolsjewieken
|
|||
| Strijdende partijen | ||||
|
||||
| Commandanten | ||||
|
||||
| Troepensterkte | ||||
|
||||
| Verliezen | ||||
|
||||
De Oktoberrevolutie (Russisch: Октябрьская революция в России, Oktjabr'skaja Revoljucija v Rossii; ook: Великая Октябрьская социалистическая революция, Velikaja Oktjabr'skaja socialističeskaja revolucija) was een politieke revolutie en een deel van de Russische Revolutie van 1917. De revolutie vond volgens de Juliaanse kalender plaats op 25 oktober 1917 en volgens de Gregoriaanse kalender op 7 november 1917 in Petrograd.
De revolutie volgde op de Februarirevolutie van datzelfde jaar. De Oktoberrevolutie in Petrograd zette de Russische Voorlopige Regering af en gaf de macht aan de lokale sovjets gedomineerd door de bolsjewieken. Toen de revolutie niet door iedereen werd erkend buiten Petrograd, volgden de Russische Burgeroorlog (1917-1922) en de oprichting van de Sovjet-Unie in 1922.
De revolutie werd geleid door de bolsjewieken, die hun invloed in de Sovjet van Petrograd gebruikten om de strijdkrachten te organiseren. De Bolsjewistische Rode Garde krachten onder het Militair Revolutionaire Comité begonnen met de overname van overheidsgebouwen op 24 oktober 1917. De volgende dag werd het Winterpaleis (de zetel van de Voorlopige Regering in Petrograd, dan de hoofdstad van Rusland) veroverd.
Voorgeschiedenis[bewerken]
Lenin, de leider van de bolsjewieken die al jaren in ballingschap leefde in het buitenland, werd in april 1917 Rusland weer binnengesmokkeld door de Duitsers, die hierdoor hoopten de Russen te verzwakken. Daags na zijn aankomst op het Finlandstation in Petrograd verkondigde Lenin de beroemde aprilstellingen:
- alle grond aan de boeren
- alle macht aan de sovjets
- alle fabrieken aan de arbeiders
- vrede met Duitsland
Toen in juli de bolsjewieken een poging deden de macht over te nemen mislukte dat, en werden er enkele kopstukken gevangengenomen en Lenin vluchtte naar Finland. In september poogde de opperbevelhebber van het Russische leger, generaal Lavr Kornilov, via een staatsgreep de macht te grijpen en een rechtse militaire dictatuur in te voeren. Nu bleek dat de gematigde regering toch niet zonder de bolsjewieken kon. Kerenski deed een beroep op de sovjets, inclusief de bolsjewieken. Ze kregen wapens die de bolsjewieken nooit meer zouden afgeven. Binnen enkele maanden wisten zij de macht van de sovjets, matrozen en soldaten naar hun kant te krijgen.
De machtsovername[bewerken]
De opstand van de bolsjewieken, die de geschiedenis zou ingaan als de Oktoberrevolutie, begon (volgens de toen in Rusland nog geldende Juliaanse kalender) in de nacht van 24 op 25 oktober met de bezetting van strategische plaatsen in Petrograd door bolsjewistische troepen. Enkel de voormalige residentie van de tsaar, het Winterpaleis, waarin de Voorlopige Regering zetelde, was 's middags nog niet in handen van de bolsjewieken. Met het beroemde schot van de pantserkruiser Aurora op het paleis werd het startsein gegeven voor de aanval. De verdediging van het Winterpaleis bestond slechts uit een paar officierskadetten en een vrouwenbataljon, dat in paniek was geraakt na het schot van de Aurora. De verdedigers zagen in dat ze tegenover een enorme overmacht stonden en dat ze streden voor een hopeloze zaak. Hun moreel was dus niet erg hoog en in de nacht van 25 op 26 oktober capituleerde de Kerenski-regering. Een nieuwe regering werd benoemd door het Congres der Sovjets. Lenin werd benoemd tot voorzitter van deze nieuwe Raad van Volkscommissarissen.
Vanwege de invoering van de gregoriaanse kalender in de Sovjet-Unie enkele maanden later, wordt de Oktoberrevolutie altijd op 7 november herdacht. Ter herinnering aan de revolutie werd in 1968 de Orde van de Oktoberrevolutie ingesteld.
 |
Zie de categorie Russische Revolutie van Wikimedia Commons voor meer mediabestanden. |
