Onderkoninkrijk van de Río de la Plata

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Virreynato del Río de la Plata
 Onderkoninkrijk Peru 1776–1812 Verenigde Provincies van de Río de la Plata 
Paraguay 
Bolivia 
Flag of Spain (1785-1873 and 1875-1931).svg Escudo del rey de España abreviado antes de 1868 con toisón.svg
(Details)
Kaart
1776
1776
Algemene gegevens
Hoofdstad Buenos Aires
Talen Spaans
Religie(s) Rooms-katholicisme
Regering
Regeringsvorm Monarchie, kolonie van Spanje
Staatshoofd Onderkoning
Geschiedenis
- Real cédula van de Spaanse koning 1 augustus 1776
- Eerste Engelse invasie van Buenos Aires 2 januari 1806
- Engelse invasie van de Banda Oriental 16 januari 1807
- Tweede Engelse invasie van Buenos Aires 28 juni 1807
- Meirevolutie 25 mei 1810
- Opheffing 1812

Het Onderkoninkrijk van de Río de la Plata (Spaans: Virreinato del Río de la Plata) was een politiek-administratieve eenheid van het Spaans-koloniale rijk. Het besloeg een gebied dat tegenwoordig wordt ingenomen door Argentinië, Uruguay, Paraguay en Bolivia en delen van Chili en Brazilië. Het Onderkoninkrijk werd in 1776 door koning Karel III afgesplitst van het Onderkoninkrijk Peru. Opzet was om het gebied beter te kunnen verdedigen en het transport van goud, zilver en smaragden naar Spanje beter te kunnen beschermen. De hoofdstad was Buenos Aires. Het gebied is verschillende keren binnengevallen door de Engelsen. In 1812 werd het Onderkoninkrijk opgeheven toen de onderliggende gebieden onafhankelijk werden.

Aanleiding[bewerken]

De Spaanse kroon had verschillende redenen om het Onderkoninkrijk van de Río de la Plata van het Onderkoninkrijk Peru af te splitsen:

Galeiroute
De Spanjaarden hadden een zogenaamde "Galeiroute" (Ruta del Galeón), waarlangs ze goud, zilver en smaragden vanuit het Onderkoninkrijk Peru en Alto Perú (het huidige Bolivia) naar Spanje vervoerden. De route liep via Panama-Stad, Portobelo en Havana om uit te komen in Cádiz. Toen deze route in handen van de Engelsen kwam, waren de Spanjaarden genoodzaakt een alternatief te kiezen. Daarom werd een nieuwe route gezocht, via Salta, Córdoba en Buenos Aires. Ook deze route werd echter door de Engelsen bedreigd.
Portugezen
Dichtbij Buenos Aires waren ook de Portugezen aanwezig. Deze hadden het fort Colonia del Sacramento gesticht aan de oever van de Río de la Plata tegenover deze stad. In 1681 was dit fort al even in Spaanse handen geweest, maar het was teruggegeven aan de Portugezen bij het Voorlopig verdrag van Lissabon. Spanje wilde het weer graag in handen krijgen om de controle te houden over de Río de la Plata. Ook hadden ze plannen om hun gebied uit te breiden naar de Banda Oriental (het huidige Uruguay).
Patagonië
De Engelsen en ook de Fransen hadden verschillende expedities uitgevoerd naar de kust van Patagonië om te proberen dit gebied in bezit te krijgen.
Smokkelaars
Het Onderkoninkrijk van Peru had bepaald dat alle handel via de haven van Lima moest plaatsvinden. Hierdoor vond er veel smokkelhandel plaats via Asunción, Buenos Aires en Montevideo.

Om al deze redenen was het voor de Spanjaarden belangrijk om een sterke aanwezigheid in de regio te hebben. Het Onderkoninkrijk van Peru was te uitgestrekt om het gebied goed te kunnen besturen en aan al deze dreigingen het hoofd te bieden. Daarom werd besloten het Onderkoninkrijk van de Río de la Plata daarvan af te splitsen. Zo kon men voor een goede verdediging zorgen van de steden Buenos Aires en Montevideo en van de strategisch belangrijke Río de la Plata.

Ontstaan[bewerken]

Om deze redenen stelde koning Karel III op 1 augustus 1776 per Real Cédula het Onderkoninkrijk van de Río de Plata in. Tot onderkoning ad interim benoemde hij Pedro de Ceballos. Deze vertrok kort daarop naar het gebied, vooral om te proberen de Portugezen terug te dringen.

Het Onderkoninkrijk werd gesticht door de volgende gebiedsdelen samen te voegen:

Conflicten met de Portugezen[bewerken]

Op 20 februari 1777 bezette Pedro de Ceballos met 19 schepen het eiland Santa Catarina, dat tegenwoordig in het zuiden van Brazilië ligt. Daarna ging hij door naar de Banda Oriental. Op 20 mei veroverde hij het fort Colonia del Sacramento, dat door hem verwoest werd. In september nam hij het Fort van Santa Tereza en het Fort van San Miguel in. Daarna trok hij op naar Rio Grande.

Op dat moment tekenden Spanje en Portugal echter het Verdrag van San Ildefonso. Spanje kreeg hiermee Colonia del Sacramento en het eiland San Gabriel in handen, maar moest afzien van het gebied rond Rio Grande.

Onderkoningen[bewerken]

Nuvola single chevron right.svg Zie Lijst van onderkoningen van de Río de la Plata voor het hoofdartikel over dit onderwerp.