Ondiep

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Ondiep
Buurt van Utrecht
Map - NL - Utrecht - Wijk 02 Noordwest - Buurt 13 Ondiep.svg
Kerngegevens
Gemeente Utrecht
Stadsdeel Noordwest
Inwoners 4656 (2013)[1]
Overig
Postcode(s) 3551, 3552
Buurtnummer 13

De Utrechtse buurt Ondiep is een typische volksbuurt, gelegen tussen de Vecht en de Amsterdamsestraatweg in het stadsdeel Noordwest. De buurt maakt deel uit van de gelijknamige subwijk, die tevens de buurten 2e Daalsebuurt, Egelantier- en Mariëndaalstraat en omgeving en Loevenhoutsedijk en omgeving omvat.

De wijk dateert uit de eerste decennia van de 20e eeuw. Zoals kenmerkend voor veel volksbuurten, blijven veel bewoners graag in de wijk wonen, ook als ze trouwen en kinderen krijgen. De laatste jaren verandert de buurtsamenstelling echter en komen steeds meer werkende jongeren en studenten in de wijk wonen. De wijk Ondiep is één van de 40 wijken van Vogelaar. De wijk telde in 2013 4656 inwoners.

Beschrijving[bewerken]

De wijk Ondiep ligt in het stroomgebied van de Vecht. Toen de Vecht nog onbedijkt was veroorzaakte de rivier ‘ondieptes’, vandaar de naam Ondiep. Ondiep is een typische Utrechtse volkswijk en ligt noordelijk van het stadscentrum. Ondiep telt ruim 6.000 woningen. De eerste woningen dateren uit de jaren twintig van de 20ste eeuw maar er is gebouwd tot in de jaren 50. Verreweg de meeste woningen in Ondiep (82%) zijn eigendom van woningbouwcorporatie Mitros. Ondiep kent veel kleine eengezinswoningen. Corporatie Mitros noemt de woningen verouderd en wil een deel van de woningen in Ondiep slopen en vervangen door duurdere koop- en huurwoningen. Hierdoor zou ook de bevolking gemêleerder moeten worden. Een manier, zo stelt Mitros, om verloedering van de buurt tegen te gaan. Er is veel verzet tegen de sloop van specifieke buurten zoals Het Kleine Wijk. Tegenstanders van de sloop vinden dat de buurten cultuurhistorische waarde hebben.

Geschiedenis[bewerken]

De bouw van Ondiep begon in 1915. Vanaf de jaren dertig werd de buurt een "woonschool" voor onaangepasten: onder begeleiding van maatschappelijk werk, politie en medische instanties zouden de bewoners leren integreren in de maatschappij en uiteindelijk doorstromen naar andere wijken. Die doorstroming kwam nooit op gang, hetgeen de buurt een reputatie als getto opleverde. Het feit dat de wijk afgesloten was van de rest van de stad en alleen door een poort bereikt kon worden droeg hier eveneens aan bij.[2]

Buurten[bewerken]

Ondiep is onderverdeeld in buurtjes met een eigen soort bebouwing, sfeer en karakter.

  • Het Kleine Wijk (1915-1920, nieuwbouwdeel 2010)
  • Witte Wijk (1920-1930)
  • Bomenbuurt
  • Fruitkwartier

Herstructureringsplannen voor Ondiep[bewerken]

Project Levenslustig Ondiep[bewerken]

In het kader van het programma Nieuw Wonen is de provincie Utrecht in 2003 begonnen met project Levenslustig Ondiep. Ondiep moet een levensloopbestendige wijk, geschikt is voor alle leeftijden en leefstijlen, worden. De doelstelling van het project luidt: Ondiep is een vitale wijk, geschikt voor mensen van verschillende leeftijden en leefstijlen. En ook een wijk met een duidelijke sociale samenhang.

Herstructurering[bewerken]

renovatie Ondiep in 2007

De wijk Ondiep is momenteel verwikkeld in een herstructurering, die in 2005 gestart is. Hoewel de herstructurering ook goede gevolgen heeft, is er ook weerstand in de wijk. Buurtbewoners moeten verhuizen, en dure koopwoningen komen in de plaats van de oude huizen. Daarbij vermoedt men dat de eerste huizen die gesloopt worden kwalitatief niet de allerslechtste zijn; ze hebben vooral te maken met achterstallig onderhoud.[bron?]

De herstructurering van de wijk gaat aan de hand van een wijkvisie, die is vastgesteld in 2004. Daarin staat dat in alle toekomstige plannen voor de wijk rekening moet worden gehouden met behoud van het dorpse karakter van Ondiep. Alle deelplannen voor de aanpak van de wijk worden besproken met bewoners. In december 2004 kwam een handzaam boekje voor bewoners uit, met informatie over de wijkvisie.

Eens in de vier maanden wordt er in de wijk een krantje verspreid, genaamd Wijkbericht Ondiep, met daarin de laatste informatie over de herstructurering.

Renovatie, sloop en nieuwbouw[bewerken]

Mitros vindt een groot deel van de woningvoorraad verouderd. Veel woningen zijn volgens Mitros te slecht om te renoveren, ze worden gesloopt en vervangen door nieuwbouw. In totaal neemt Mitros 2.100 sociale huurwoningen onder handen: 600 woningen worden gerenoveerd, 1.200 woningen worden gesloopt en ca. 300 woningen worden verkocht. De eerste sloop en nieuwbouw startte begin 2006. De oorspronkelijke bewoners hebben voorrang bij terugkeer naar de wijk. Voor velen zal terugkeer echter niet mogelijk zijn omdat Mitros veel minder sociale huurwoningen terugbouwt dan er gesloopt worden. Voor de oorspronkelijke bewoners zijn de nieuwe woningen simpelweg te duur.

Kraakactie[bewerken]

Op 16 februari 2008 werden twee woningen in Ondiep gekraakt door zeventig krakers uit protest tegen de sloop van het buurtje waar de woningen staan: Het Kleine Wijk in Ondiep. Kort voor de kraakactie vertrokken de laatste bewoners, waarna eigenaar Woningbouwvereniging Mitros op 15 februari startte met de sloop van de woningen. "Het Kleine Wijk" dateert uit de jaren twintig van de 20ste eeuw. Het buurtje is gebouwd in tuindorpstijl en heeft volgens velen cultuurhistorische waarde. Er was veel verzet tegen de sloop, niet alleen van krakers. "Het Kleine Wijk" telde ruim tweehonderd kleine sociale huurwoningen. Deze woningen zijn vanaf maart 2008 allemaal gesloopt om plaats te maken voor 114 koop - en 41 huurwoningen.[3] De gekraakte woningen zijn op de avond van 16 februari ontruimd door de politie.

Ongeregeldheden[bewerken]

Op 11 maart 2007 werd de 54-jarige Rinie Mulder, een bewoner van Ondiep, doodgeschoten door een politieagent. Mulder had eerder geklaagd over overlast door hangjongeren; hierop was door gemeente en politie niet gereageerd. Op 11 maart 2007 ontstond een vechtpartij tussen buurtbewoners en de hangjongeren. Twee motoragenten kwamen op de vechtpartij af. Eén van de agenten schoot Mulder neer omdat zij dacht dat Mulder haar bedreigde met een mes. Uit forensisch onderzoek bleek later dat de agente geen waarschuwingsschot loste, de agente schoot één keer. Dit schot trof Mulder in zijn hart, waarna hij overleed. [4] De avond daarop richtten groepen jongeren in de wijk vernielingen aan, waarna de volgende dag (dinsdag 13 maart) burgemeester Annie Brouwer-Korf de wijk liet afsluiten. Alleen wijkbewoners mochten via één punt de wijk nog in of uit.

De wijk werd afgesloten omdat de politie uit berichten op websites had begrepen dat potentiële relschoppers (zogeheten 'reltoeristen') zich van elders binnen en buiten Utrecht naar de wijk zouden begeven, wat de burgemeester met haar maatregel trachtte te voorkomen. Een groep van 135 mensen werd gearresteerd wegens overtreding van het samenscholingsverbod.[5][6] Na een door Gradus Kwarten, een vriend van Mulder, georganiseerde stille tocht van ongeveer 1500 deelnemers op donderdag 15 maart werd de afzetting weer ongedaan gemaakt.

De agente die Mulder doodschoot ging vrijuit. Volgens het Openbaar Ministerie (OM) had de motoragente geen kans om weg te komen en had zij gehandeld uit noodweer. Het OM meende dat de agente haar wapen wel moest gebruiken om haar eigen leven te verdedigen. De rijksrecherche deed onderzoek naar de dood van Mulder en zag alleen de motoragente en één collega als betrouwbare getuigen van het schietincident. Er waren wel andere mensen dichtbij geweest, maar die hadden zelf niets gezien, aldus de rijksrecherche.

Overige voorzieningen in de wijk[bewerken]

Sport[bewerken]

In de wijk heeft voetbalclub D.H.S.C. (DOS Holland Stichtse Boys Combinatie) zijn thuisbasis. Na een fusie tussen de voetbalclubs DOS en Holland in 2004 kreeg de club de naam DHC'04. Na wederom een fusie in 2007, ditmaal met de vereniging Stichtse Boys, kwam de huidige clubnaam tot stand. Judoclub Anton Geesink bevindt zich eveneens in deze wijk.

Verslaafdenopvang[bewerken]

In januari 2007 heeft project BinnenPlaats bij de Rode brug hostel Hogelanden geopend, waar dakloze alcoholverslaafden onderdak en begeleiding krijgen.

Zalencentrum Leger des Heils[bewerken]

In mei 2012 is zalencentrum de Speler geopend, met onder andere een restaurant van het Leger des Heils.

Bronnen, noten en/of referenties