Menstruatie

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
(Doorverwezen vanaf Ongesteld)
Ga naar: navigatie, zoeken

De menstruatie is dat gedeelte van de menstruatiecyclus waarin de verdikte wand van de baarmoeder, het endometrium, dat klaargemaakt was om een embryo op te vangen, wordt opgeruimd om voor de volgende ovulatie opnieuw te kunnen worden opgebouwd. Het woord menstruatie is afkomstig van mensis, Latijn voor maand; menstruatie treedt ongeveer elke maand op.

Uitingsvorm[bewerken]

De menstruatie uit zich als een bloeding die bij de meeste vrouwen twee tot tien dagen duurt. De tweede dag is het bloedverlies meestal het sterkst. Gemiddeld verliest een vrouw tijdens een menstruatie ongeveer 50 milliliter bloed. Het bloed stolt niet doordat het endometrium een enzym met de naam plasmine bevat dat bloedstolsels afbreekt. Tijdens de menstruatie gebruikt een vrouw maandverband (buiten het lichaam in het slipje vastgeplakt), tampons of een menstruatiecup (in de vagina ingebracht) om het bloed op te vangen. Verkeerd gebruik van tampons kan resulteren in TSS, het toxische shock syndroom, waarbij de vrouw in extreme gevallen zelfs kan overlijden. Griepverschijnselen tijdens de menstruatie moeten daarom altijd zeer serieus genomen worden, maar de kans op TSS is erg klein.

Biologische betekenis[bewerken]

De menstruatie treedt alleen op als er zich geen embryo in de wand van de baarmoeder heeft vastgezet. Daardoor weet een vrouw dat als de menstruatie begint ze niet zwanger is. Helemaal waterdicht is die conclusie niet, omdat bij het innestelen van het embryo ook bloed kan vrijkomen dat voor de menstruatie wordt aangezien. Deze zogenaamde innestelingsbloeding kan - mede doordat de duur en intensiteit van de menstruatie sterk kunnen verschillen van persoon tot persoon - lichter, zwaarder of gelijk aan de menstruatie zijn. Het is meestal een lichtere bloeding dan een normale menstruatie en zeker lichter dan van een miskraam. Wanneer de menstruatie uitblijft (de vrouw is over tijd) kan door een zwangerschapstest eenvoudig worden vastgesteld of een zwangerschap is begonnen. De menstruatie komt alleen voor bij mensen en mensapen. Bij andere zoogdieren wordt het endometrium geabsorbeerd door de baarmoeder, waarbij geen bloeding optreedt. Bij vrouwen die topsport bedrijven blijft de menstruatie soms helemaal uit. Hetzelfde geldt voor vrouwen met anorexia nervosa. Ook na een bevalling blijft de menstruatie bij sommige vrouwen een tijdlang uit als borstvoeding wordt gegeven.

Menstruatieklachten[bewerken]

Tijdens de menstruatie voelt een vrouw zich vaak niet lekker. De meest voorkomende klachten zijn buikpijn en rugpijn die veroorzaakt worden door de samentrekking van de baarmoeder.

In de dagen voor de menstruatie komt bij veel vrouwen premenstruele spanning voor. Door sterke veranderingen in de hormoonspiegels in het lichaam van de vrouw kan hoofdpijn of spierpijn optreden. Ook kunnen de borsten wat opzwellen en gevoelig zijn. Verder zijn veel vrouwen prikkelbaar. Bij gebruik van een koperhoudend spiraaltje kunnen eventuele menstruatieklachten verergeren: de maandelijkse bloeding wordt heviger en/of pijnlijker. Bij gebruik van de anticonceptiepil, het etonogestrel implantatiestaafje of een hormoonspiraaltje verminderen de menstruatieklachten. In veel gevallen wordt de menstruatie lichter en in het geval van een hormoonspiraaltje of etonogestrel implantatiestaafje kan de menstruatie zelfs uitblijven.

Het uitblijven van de menstruatie wordt, zowel in het geval van een zwangerschap als door andere oorzaken amenorroe genoemd.

Overmatig bloedverlies bij de menstruatie wordt menorragie of hypermenorroe genoemd.

Seks tijdens de menstruatie[bewerken]

Onder meer door de bovengenoemde klachten hebben veel vrouwen tijdens de menstruatie minder zin in seks. Hoewel sommige mensen afkeer hebben van de bloeding, is het doorgaans niet bezwaarlijk om seks te hebben tijdens de menstruatie. Hiervoor kan gebruikgemaakt worden van een zogeheten softcup, deze wordt ingebracht en vangt daarmee de bloeding op. Er kan met behulp van een softcup gewoon comfortabel seks worden bedreven. Wel zal er bij onbeschermd seksueel contact tijdens de menstruatie eerder kans zijn op overdragen van seksueel overdraagbare aandoeningen, omdat de zurige bescherming van de schede in deze periode verminderd is. Binnen verschillende traditionele culturen bestaan nog regels en voorschriften die verbieden seks te hebben tijdens de menstruatie, vaak gelden ook voorgeschreven regels rondom hygiëne in deze periode.

Sporten en zwemmen[bewerken]

Evenmin is het bezwaarlijk om tijdens de menstruatie te sporten of te zwemmen. Bij zwemmen is het niet strikt noodzakelijk tampons te dragen, aangezien de koudeprikkel de menstruatie (tijdelijk) stopzet. Veel vrouwen gebruiken echter toch een menstruatiecup, tampon of softcup als ze zwemmen om onzekerheid te voorkomen. Daarbij komt, dat de bloeding onmiddellijk weer begint, wanneer men zich niet in het water bevindt. Vooral in openbare zwemgelegenheden is dit een bezwaar.