Oorlogsmuseum Overloon

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Oorlogsmuseum Overloon
Nationaal Oorlogs- en Verzetsmuseum / Marshall Museum/Liberty Park
Entree van het grootste oorlogsmuseum van Nederland
Entree van het grootste oorlogsmuseum van Nederland
Opgericht 1946
Locatie Overloon
Thema herinnering aan de Tweede Wereldoorlog
Website www.oorlogsmuseum.nl
Portaal  Portaalicoon   Kunst & Cultuur
Een Russische tank T34/85 uit de Marshall-collectie in het nieuwe deel van het museum.
Bioscoopjournaal uit 1965. Het 20-jarig bestaan van het Nationaal Oorlogs- en Verzetsmuseum Overloon. Met divers oorlogsmaterieel van het museum en prof. Lou de Jong.

Het Oorlogsmuseum Overloon (tot 2013 Liberty Park) is een Nederlands historisch en educatief museum in de plaats Overloon dat zich vooral richt op de geschiedenis van de Tweede Wereldoorlog in Nederland. Het is in Nederland het grootste in zijn soort en bestaat uit een bosachtig park waarin twee voormalige musea, het Nationaal Oorlogs- en Verzetsmuseum en het Marshallmuseum (10.000 m²), gehuisvest zijn. Het werd opgericht op basis van de resten van de Slag om Overloon, zoals tanks en kanonnen. De collectie bevat als opvallendste stukken onder meer een B-25 Mitchell-bommenwerper, een werkende Sovjet-T-34-tank en een Duitse radarinstallatie. Het museum toont verder wapens, zowel kanonnen als handvuurwapens, uniformen van zowel geallieerden als Wehrmacht en militaire gebruiksvoorwerpen, soms in nagebouwde scènes. Ook bezit het museum een documentatieafdeling, geopend voor het publiek. Op het geaccidenteerde buitenterrein ligt een bosbaan. Het museum organiseert jaarlijks enkele evenementen met rijdende voertuigen en re-enactment. Er is ook een aparte expositie gewijd aan de Jodenvervolging in Nederland. Het museum biedt ook plaats aan tijdelijke exposities.

Geschiedenis[bewerken]

Na de Slag om Overloon bleef op het slagveld een enorme hoeveelheid oorlogsmateriaal, waaronder tanks en andere voertuigen achter. Overloner Harry van Daal was zo geschokt door de gebeurtenissen dat hij voorstelde het slagveld intact te houden en er een museum van te maken. Op 25 mei 1946 werd het Nationaal Oorlogs- en Verzetsmuseum geopend door de Britse generaal Whistler (1898-1963), de bevelhebber over de 11e Britse Pantserdivisie en de 3e Britse Infanteriedivisie die Overloon hadden veroverd. Het museumpark werd in 1946 geopend als Nationaal Oorlogs- en Verzetsmuseum, vrijwel zonder gebouwen. In 2006 kwam daar de collectie van het Marshall Museum uit Zwijndrecht bij met meer dan 200 militaire voer-, vaar- en vliegtuigen, waarvoor onder de naam Liberty Park een apart museum werd ingericht. Daarmee stelt het museum zowel de Tweede Wereldoorlog als het verkrijgen en beschermen van de vrijheid centraal.

Bijzondere eigenschappen[bewerken]

Oorlogsmuseum Overloon bezit een park van ongeveer 1000 bij 500 m, en is daarmee, gemeten naar grondoppervlakte, het grootste museum van Nederland. Ook bezit het museum de grootste collectie voertuigen uit de oorlog. Van de bijzondere objecten zijn te vermelden:

  • de Panther-tank; deze werd uitgeschakeld bij de Slag om Overloon, en de bemanning sneuvelde bij het verlaten ervan; de tank stond vervolgens ruim 50 jaar buiten maar is gerestaureerd en staat nu binnen
  • een T-34-tank uit de Sovjet-Unie, in rijdende staat; deze wordt regelmatig gebruikt bij demonstraties
  • een B-25 Mitchell-bommenwerper, die nog onderdeel was van het Nederlandse 320 Dutch Squadron RAF. Dit vliegtuig nam eind 1944 deel aan bij de aanvallen op de Maasbruggen van Venlo en Roermond
  • een Renault FT-17-tank, de enige tank die Nederland in 1940 bezat, als proefmodel
  • een Sherman-tank, de meest ingezette Amerikaanse tank uit de Tweede Wereldoorlog, op een trailer
  • een Spitfire, het bekendste Britse jachtvliegtuig uit de oorlog
  • een Duitse Seehund-minionderzeeër
  • Duitse radarinstallaties, die een grote rol speelden in de Nederlandse luchtoorlog die 5 jaar lang boven Nederland woedde en 20.000 doden kostte
  • een bosparcours, waar jaarlijks demonstratieritten gemaakt worden tijdens onder meer de evenementen Militracks en Santa Fe.

Daarnaast staan in het bospark en in de hallen een aantal beelden opgesteld van Nederlandse en geallieerde hoofdfiguren uit de oorlog, onder wie bijvoorbeeld kolonel Borghouts, koningin Wilhelmina en prins Bernhard.

Permanente exposities[bewerken]

het museum biedt naast de vaste verzameling ook vier vaste exposities. Dit zijn:

  • De Kracht van Propaganda
  • De Bunker - een educatieve expositie over morele vraagstukken
  • 1000 Bommen en Granaten - de collectie bommen en granaten van Ben Junier met ongeveer 2000 objecten, vooral Duitse munitie
  • Spuren/Traces - een documentaire fotoserie van beeldend kunstenares en fotografe Claudia Heinermann over het zoeken naar Duitse oorlogsgraven in Rusland
  • Henri Pieck - de onbekende tweelingbroer van Anton Pieck - 22 tekeningen over zijn ervaringen in concentratiekamp Buchenwald

Uitbreiding[bewerken]

Het oorspronkelijke museum heeft in 2006 de militaire collectie van het Marshallmuseum in Zwijndrecht in bruikleen gekregen. Hiervoor is het museum voor miljoenen uitgebreid. Over deze collectie is een jarenlang slepend juridisch conflict met eigenaar en industrieel Jaap de Groot gevoerd, die de voertuigen terug wilde omdat het museum er volgens hem slordig mee omging. De Groot is overleden op 12 april 2011; zijn belangen werden vervolgens behartigd door een stichting. In 2012 is het conflict opgelost; de collectie blijft bij Oorlogsmuseum Overloon.[1][2]

Het vroegere Museum 1939-1945 uit Uithuizen (opgericht in 1989) heeft begin 21e eeuw ook haar collectie overgedragen aan het museum.

Op 14 juli 2011 is de vaste collectie uitgebreid met project "Klim naar de Vrijheid', waarin de zuidelijke Engelandvaart centraal staat.

Vanaf 2006 trad het museum naar buiten onder de naam Liberty Park, maar in 2013 keerde het terug naar de oude naam Oorlogsmuseum Overloon. Het museum schenkt vanaf dat moment ook meer aandacht aan regionale geschiedenis.

Het museum neemt deel in het sinds 2011 geplande Vrijheidsmuseum WO II in Nijmegen. Het museum ontving in 2012 ongeveer 100.000 bezoekers volgens een mededeling van de directeur.

Zie ook[bewerken]

Externe links[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. Oud-industrieel Jaap de Groot overleden, RTV Rijnmond, 20-04-2011
  2. Conflict met oorlogsmuseum opgelost, RTV Rijnmond, 15-03-2012