Operatie Torch

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Operatie Torch
Onderdeel van de Tweede Wereldoorlog
De aanvalskaart van Operatie Torch. Het toont de drie aanvalsgolvenoorts
De aanvalskaart van Operatie Torch. Het toont de drie aanvalsgolvenoorts
Datum 8 november 194216 november 1942
Locatie Noordwest-Afrika
Resultaat Geallieerde overwinning
Strijdende partijen
US flag 48 stars.svg Verenigde Staten
Flag of the United Kingdom.svg Verenigd Koninkrijk
Flag of Free France 1940-1944.svg Vrije Fransen
Flag of Philippe Pétain, Chief of State of Vichy France.svg Vichy-Frankrijk
Commandanten
US flag 48 stars.svg Dwight Eisenhower
US flag 48 stars.svg George S. Patton
US flag 48 stars.svg Lloyd Fredendall
Flag of the United Kingdom.svg Andrew Cunningham
Flag of the United Kingdom.svg Kenneth Arthur Noel Anderson
Flag of Free France 1940-1944.svg Henri d'Astier de la Vigerie
Flag of Free France 1940-1944.svg José Aboulker
Flag of Philippe Pétain, Chief of State of Vichy France.svg François Darlan
Troepensterkte
73.000 60.000
Verliezen
480 doden, 720 gewonden 1.350 doden, 2.000 gewonden
Mediterraanse campagne

Tarente · Sonnenblume · Matapan · Kreta · Tobroek · Brevity · Solum · Crusader · Gazala · Eerste slag om El Alamein · Tweede slag om El Alamein · Toorts · Kasserinepas · Sicilië · Anzio · Montecassino

Operation Torch, vertaald Operatie Toorts, was de invasie van Frans Noord-Afrika door de geallieerden in de Tweede Wereldoorlog tijdens de Noord-Afrikaanse veldtocht.

Voorgeschiedenis[bewerken]

Tijdens de Arcadiaconferentie van december 1941 en januari 1942 besloten de geallieerde leiders om de Sovjet-Unie bij te staan en te 'vriend' te houden. Deze opvatting bepaalde meer dan alle andere, de 'Grote Strategie' om Duitsland te verslaan vóór Japan.

Dit leidde tot een lang debat om een tweede front te openen tegen de Duitsers. De Amerikaanse legerleiding verkoos een invasie over het Kanaal (Frankrijk) tijdens de zomermaanden van 1942. Deze stelling werd echter niet aanvaard door de Britse legerleiding wegens het tekort aan landingsvaartuigen en andere logistieke problemen. Ook was het Amerikaans leger in 1942 onderhevig aan een grondige reorganisatie en modernisering, waardoor grootschalige militaire operaties niet mogelijk waren. Alleen indien de Sovjet-Unie zou bezwijken onder de Duitse invasie (Operatie Barbarossa), zouden de Britten een landing in Frankrijk toestaan. Winston Churchill, de Britse Eerste Minister, sprak vaag over de mogelijkheid van een betrekkelijk kleine Amerikaanse-Britse inval in Noorwegen. Hij stelde ook landingen voor in Frans Noord-Afrika, een plan dat de codenaam 'Gymnast' kreeg.

Ook de President van de Verenigde Staten, Franklin Roosevelt, voorzag dat de Amerikaanse strijdkrachten op dat moment niet in staat waren een aanval over het Kanaal van enige omvang te organiseren voor 1943. Hij sprak erover om met de Britten in het Midden-Oosten en de Middellandse Zee te gaan samenwerken. Om de geschillen tussen hem en zijn legerleiding op te lossen zond hij een missie naar Engeland voor besprekingen met Churchill en zijn militaire staf. Daar werd in april 1942 een overeenstemming bereikt tot 'Operatie Bolero', een codenaam voor het opbouwen van Amerikaanse strijdkrachten en voorraden in Groot-Brittannië. Ook werd een overeenstemming bereikt voor operatie Roundup, de grote aanval over het Kanaal en operatie Sledgehammer, een beperkte aanval in 1942 om een bruggenhoofd te bouwen in Frankrijk.

De beslissing[bewerken]

In juni 1942 opteerden Roosevelt en Churchill voor een invasie in Frans Noord-Afrika. Hierbij werd gehoopt op een minimale weerstand van het Franse Vichy-regime, vooraleer de asmogendheden Italië en Duitsland met kracht zouden reageren. De plannen van 'Gymnast' werden aangepast en kreeg de codenaam 'Super-Gymnast' en de operatie zelf kreeg de naam Operatie Torch.

Doch de Amerikaanse legerleiding hield koppig vast aan hun eerdere voorstellen om een landing in Frankrijk te houden (codenamen Round-up en Sledgehammer). Om uit de impasse te komen besloot Roosevelt op 24 juli dat Operatie Torch moest worden uitgevoerd (in zijn woorden): op het vroegst mogelijk tijdstip. De Amerikaanse legerleiding legde zich bij deze beslissing neer en begon samen met de Britten de praktische uitwerking van de operatie.

Het doel van Operatie Torch was het verkrijgen van de controle in Marokko en Algerije door drie gelijktijdige invasiegolven. De westelijke aanvalsgolf nam Marokko voor zijn rekening met als hoofddoel Casablanca. De centrale en oostelijke aanvalsgolven namen Algerije voor hun rekening met hoofddoelen Oran en Algiers, later gevolgd door een landing te Bône, de doorgang naar Tunesië. De start van Operatie Torch werd gezet op 8 november 1942 daar dit het vroegst mogelijk tijdstip was om Amerikaanse troepen in Casablanca te krijgen. De landing te Bône werd gepland op 12 november waarbij werd gehoopt dat generaal Erwin Rommel tegen deze datum verslagen zou zijn te El Alamein en op de terugtocht naar Tunesië. Door deze strategie hoopte de geallieerde legerleiding de asmogendheden in een tang te krijgen en zo Noord-Afrika te bevrijden.

Operatie Torch was hiermee de eerste praktische uitwerking van een gezamenlijke Brits-Amerikaanse militaire samenwerking.