Oudezijds Voorburgwal

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Oudezijds Voorburgwal
Oudezijds Voorburgwal
Oudezijds Voorburgwal
Geografische informatie
Locatie       Amsterdam
Stadsdeel Centrum
Begin Zeedijk
Eind Grimburgwal
Postcode 1012

De Oudezijds Voorburgwal, vaak afgekort tot OZ Voorburgwal, is een straat en gracht op de Wallen in het centrum van Amsterdam. De OZ Voorburgwal loopt van de Grimburgwal in het zuiden naar de Zeedijk in het noorden, waar hij overgaat in de Oudezijds Kolk, de uitwatering op het IJ.

De OZ Voorburgwal is rijk aan contrasten. Aan de ene kant is het een van de bekendste straten van de Wallen, vol seksshops, raamprostituees, peepshows, bordelen, kroegen en coffeeshops (The Bulldog heeft hier zelfs meerdere filialen en een hotel). Aan de andere kant staat het ook vol monumentale grachtenpanden uit de Gouden Eeuw en overblijfselen van de vele kloosters die hier in de middeleeuwen stonden. In de 17e en 18e eeuw werd de gracht meestal de Fluwelenburgwal genoemd. De brug over de OZ Voorburgwal tussen Damstraat en Oude Doelenstraat vormt een duidelijke scheidingslijn tussen het rumoerige noordelijke Wallendeel en het rustige zuidelijke deel.

Van oorsprong was de OZ Voorburgwal een kreek die verder uitgegraven werd tot een gracht om het oostelijke deel van de stad, de oude zijde. Voor 1385 deelde de Amstel de stad Amsterdam in twee vrijwel gelijke delen, de oude zijde met de Oude Kerk en de nieuwe zijde met de Nieuwe Kerk. Ter bescherming van de stad werd aan elke zijde een gracht gegraven met daarachter een burgwal, een aarden wal, voorzien van een houten palissade ter afscherming. Toen achter deze wallen omstreeks 1385 nieuwe wallen werden aangelegd, werd de bestaande wal de Voorburgwal en de nieuwe wal de Achterburgwal, en dit zowel aan de oude als de nieuwe zijde. Zo ontstonden de Oudezijds Voorburgwal, Oudezijds Achterburgwal, Nieuwezijds Voorburgwal en Nieuwezijds Achterburgwal (nu Spuistraat).

Bij de bouw van de panden aan de Oudezijds Voorburgwal werden ook grachtentuinen aangelegd achter de herenhuizen. Tegenwoordig zijn ze vrijwel allemaal verdwenen.

Bekende gebouwen[bewerken]

Enkele bekende bouwwerken aan de OZ Voorburgwal zijn:

Er zijn meer dan honderd rijksmonumenten aan de Oudezijds Voorburgwal gelegen.

Wetenswaardigheden[bewerken]

De Oudezijds Voorburgwal staat afgebeeld op Ruiten aas van het standaard kaartspel met Nederlands beeld.

Afbeeldingen[bewerken]

Zie ook[bewerken]