Paarse krokodil

Het begrip paarse krokodil is afkomstig van een televisiereclamespot in 2005 van verzekeringsmaatschappij OHRA. Vervolgens is het begrip uitgegroeid tot een metafoor voor overdreven en klantonvriendelijke bureaucratie en regelzucht.

Scenario

Het reclamefilmpje toont een moeder die met haar dochtertje bij de informatiebalie van een zwembad komt. De moeder zegt dat de dochter een paarse opblaasbare krokodil heeft achtergelaten. Ze komen die nu ophalen. Het meisje ziet de krokodil in de hoek van de infobalie staan en verheugt zich er al op dat ze haar opblaasbeest over enkele ogenblikken terug zal hebben. Maar zo makkelijk gaat dat niet. De man onderbreekt zijn computerspelletje en haalt verveeld een formulier uit de kast. De moeder moet het "in blokletters invullen en morgenochtend tussen 9 en 10 inleveren bij de Dienst Recreatie". De vrouw reageert verbaasd: "Maar hij staat daar", wijzend naar de krokodil in de hoek. De man beaamt dat ("Ja, hij staat daar"), maar onderneemt geen actie.

Symbool

De uitdrukking 'paarse krokodil' was een tijdje populair en alleen het noemen ervan gaf bij velen een reactie van herkenning van het probleem van een onredelijke bureaucratie. Politici gebruikten de uitdrukking om bijvoorbeeld deregulering aan de orde te stellen. Het televisieprogramma Barend en Van Dorp introduceerde naar aanleiding van het succes van de spot een onderdeel in het programma waarbij een Paarse Krokodil werd uitgedeeld aan bedrijven die volgens uitgenodigde gasten grossierden in een woud aan regels en starre klantonvriendelijkheid. De gemeente Den Haag lanceerde eind 2005 de groengele (vanwege de kleuren van de vlag van Den Haag) krokodil als middel om overdreven bureaucratisering binnen het ambtenarenapparaat tegen te gaan.

De Wet van 14 december 2006 houdende wijziging van enkele belastingwetten ter vermindering van administratieve lasten heeft de officiële verkorte naam Wijzigingsplan 'Paarse krokodil' . Dinsdag 12 december 2006 heeft de Eerste Kamer het wetsvoorstel Paarse Krokodil aangenomen.

Wetenswaardigheden over het reclamefilmpje

• Toen men de reclame in scène wilde zetten bleken er geen paarse opblaaskrokodillen te bestaan. Men moest zich behelpen met het overspuiten van een groen exemplaar. Een ondernemer liet daarna paarse versies produceren om aan de (tijdelijke) vraag te voldoen.
• De originele paarse krokodil is te zien in zwembad Waardergolf in Heerhugowaard.
• De reclamespot werd gemaakt door het bureau Van Walbeek Etcetera. De bedenkers waren Bart Oostindie en Antoine Houtsma.
• Na nominatie voor de verkiezing van beste reclamespot, de Gouden Loeki, eindigde het filmpje op de negende plek en viel daarmee buiten de prijzen.
• De paarse krokodil is sinds kort terug in de nieuwe OHRA reclame (De autoverzekering met Direct-weer-door Garantie).

Soortgelijke begrippen in andere talen

In het Engels: red tape : zie de Engelstalige Wikipedia onder dit lemma

In het Duits: Amtsschimmel : zie de Duitstalige Wikipedia onder dit lemma

Noten