Peredvizjniki

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

Peredvizjniki (Russisch: Передвижники, Peredvizjniki) was een groep van Russische kunstschilders uit de laat 19e - begin 20e eeuw. Later was de officiële benaming van Peredvizjniki: “Maatschappij voor reizende kunstexposities”. Hun kunst wordt tot het Realisme gerekend. Als Nederlandse vertaling wordt “De Trekkers” [1] gebruikt en op andere plaatsen “De Zwervers”.

Portret van cultuurcriticus Vladimir Stasov door Ilja Repin

Ontstaan[bewerken]

Tot 1860 was de vorming tot professioneel kunstenaar in Rusland volledig in handen van de Keizerlijke Kunstacademie met vestigingen in Sint-Petersburg en Moskou. Men werd in een streng keurslijf geperst en moest proeven van bekwaamheid afleggen op verplichte onderwerpen; voornamelijk bijbelse en mythologische voorstellingen. De bij de Keizerlijke Kunstacademie verkregen titels en rangen gaven uitzicht op het verkrijgen van volledige burgerrechten. De Keizerlijke Kunstacademie was de enige die in enige omvang kunst kocht en tentoonstellingen organiseerde. In 1863 kwam een groep kunstenaars hiertegen in opstand omdat zij zelfgekozen onderwerpen wilden schilderen als proeve van bekwaamheid. Deze kunstenaars wilden een schildersschool stichten die de Russische werkelijkheid in beeld zou brengen en daardoor de kunst dichter bij de mensen brengen. De kunstwerken waren meestal sociaal-kritisch van aard.

Rondtrekkende exposities[bewerken]

Mecenas Pavel Tretjakov. Portret door Ilja Repin.

In 1871 werd de groep bekend door een gezamenlijke expositie. Deze expositie was te zien in Sint-Petersburg en Moskou, maar trok ook rond door de Russische provincies. Hierdoor werd de groep Peredvizjniki genoemd, in het Nederlands: De Trekkers [2] of De Zwervers. Vladimir Stasov, algemeen en vooraanstaand cultuurcriticus, schreef lovende kritieken [3] over de expositie in kranten en tijdschriften. Hij wist ook geldschieters te interesseren. Stasov was de ontdekker van Repin. Tussen 1871 en 1878 wordt de officiële benaming van Peredvizjniki: “Maatschappij voor reizende kunstexposities”. Hoe lang dit kunstenaarscollectief heeft bestaan is niet duidelijk; in ieder geval werd in 1901 de 29e expositie gehouden, waar het schilderij “Tolstoj in gebed” van Repin werd vertoond.

Veel kunstwerken werden gemaakt in opdracht van, en gekocht door, maecenas Pavel Tretjakov, wiens collectie later in de Tretjakovgalerij werd ondergebracht. Een ander deel van de kunstwerken van dit collectief is te zien in het Russisch Museum in Sint-Petersburg.

Later werd hun kunst tot voorbeeld gesteld van de Sovjet kunst, het socialistisch realisme.

Belangrijke leden[bewerken]

Sprookje door Viktor Vasnetsov.

Belangrijke leden van de Zwervers waren:

Bronnen[bewerken]

  • Os,Henk van & Scheijen, Sjeng (2001) Ilja Repin (1844-1930). Het geheim van Rusland. Groningen / Zwolle, Groninger Museum / Waanders blz. 23-28, 184-189.

Referenties[bewerken]

  1. Henk van Os, Ilja Repin (1844-1930). Het geheim van Rusland, blz. 25
  2. In de genoemde tentoonstellingscatalogus Ilja Repin (1844-1930). Het geheim van Rusland wordt steeds Peredvizjniki gebruikt en maar één maal De Trekkers, als mogelijke vertaling.
  3. De kritiek op deze tentoonstelling is op de site van 'Russian Visual Arts' te lezen in Russisch en Engels onder de titel 'The Itinerant exhibition of 1871' (1871)

Externe links[bewerken]