Petróleos Mexicanos

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Petróleos Mexicanos
Oprichting 1938
Sleutelfiguren Jesús Reyes Heroles González Garza (CEO)
Georgina Kessel (Voorzitter)
Hoofdkantoor Mexico-Stad
Producten Aardolie, aardgas, petrochemie
Omzet US$ 126,6 miljard/MXN$ 1,6 biljoen (2012)
Winst US$ 0,4 miljard/MXN$ 5,0 miljard (2012)
Website Pemex.com
Portaal  Portaalicoon   Economie

Petróleos Mexicanos oftewel PEMEX is de staatsoliemaatschappij van Mexico. Het heeft in Mexico een monopolie op de winning, verwerking en verkoop van aardolie en aardgas.

Overzicht[bewerken]

Mexico is 's werelds vijfde producent van aardolie. Het wordt voornamelijk gewonnen in de deelstaten Veracruz, Tabasco, Chiapas en Campeche en onder de Golf van Mexico.

PEMEX valt onder het ministerie van energie. De huidige directeur-generaal, verantwoordelijk voor het dagelijks bestuur, is Jesús Reyes Heroles González Garza, huidig minister is Georgina Kessel. Met 138.215 werknemers is het een van Mexico's grootste werkgevers. PEMEX heeft een omzet van bijna $100 miljard, dat is vergelijkbaar met het Bruto Nationaal Product van Nieuw-Zeeland, en is het grootste bedrijf van Latijns-Amerika.

Nationalisering[bewerken]

Nuvola single chevron right.svg Zie ook hoofdartikel Expropiación Petrolera

Ten tijde van de Azteken werd er in Mexico al teer en asfalt gewonnen. De olieproductie begon in 1876 nabij Tampico. Volgens de grondwet van 1917 werden alle bodemschatten staatseigendom. In 1938 ontstond er een conflict tussen Mexicaanse arbeiders in de olie-industrie en de bedrijven die de olie exploiteerden, waarvan de meesten Amerikaans, Brits en Nederlands waren. Het hooggerechtshof stelde de arbeiders in het gelijk, maar de bedrijven weigerden hieraan gehoor te geven. President Lázaro Cárdenas del Río besloot hierop de olie-industrie te nationaliseren. Amerikaanse bedrijven waren woedend en eisten $200 miljoen schadevergoeding, terwijl Mexico maar $10 miljoen bood. De Amerikaanse president Franklin Roosevelt voelde echter niets voor ruzie met Mexico, en sloot een compromis met Cárdenas. Er werd besloten dat Mexico $24 miljoen zou betalen. Een groot deel van de Mexicaanse bevolking, die de nationalisering als een enorme overwinning beschouwde, leverde vrijwillig geld of goederen in om de schadevergoeding te bekostigen. De Britse regering was niet tevreden en verbrak de diplomatieke betrekkingen met Mexico, die pas in 1942 hersteld werden.

Huidige situatie[bewerken]

Groei na vondst Canterellveld[bewerken]

Mexicaanse olieproductie en consumptie (1965-2012)

PEMEX produceerde in de jaren 1960-1980 gemiddeld zo’n 600.000 vaten olie per dag. Aan het eind van de zeventiger jaren trad een lichte stijging op.[1] In 1976 werd na aanwijzingen van een visser in de Golf van Campeche het Cantarellveld ontdekt, dat een van de grootste ter wereld bleek te zijn, en ook in Tabasco werden nieuwe oliereserves aangeboord. In de jaren '70 klom Mexico op tot een van de grootste olieproducenten ter wereld, en PEMEX kon in Tabasco zelfs een stad laten aanleggen, Ciudad Pemex. Met de vondst en het in productie nemen van, onder andere, het Canterellveld trad een periode van hoge groei aan; tussen 1974 tot 1982 verzesvoudigde de olieproductie en stabiliseerde op dit hoge niveau.[1] Tussen 1981 en 2007 lag de gemiddelde olieproductie op 2,8 miljoen vaten per dag.[1] Desalniettemin ging door verkwistend overheidsbeleid veel van de olieopbrengsten verloren.

Een tankstation van PEMEX in Puerto Vallarta.

De opbrengst van Cantarell, een van de productiefste olievelden ter wereld, zal in 2007 naar schatting met 17% afnemen. Daar Mexico al enige tijd voorbij het punt van de piekolie is, lijkt het erop dat de productie van PEMEX alleen nog maar verder zal afnemen. Economen sporen PEMEX dan ook aan te investeren in nieuwe winningstechnologieën en over te gaan tot de exploitatie van nieuwe olievelden. Op het Ku-Maloob-Zaap-veld, dat dichtbij Cantarell ligt, is PEMEX nieuwe winningsinstallaties aan het aanleggen, het bedrijf heeft ook plannen over te gaan tot het exploiteren van het moeilijk exploiteerbare Chicontepecveld.

Controverses[bewerken]

PEMEX haalt in Mexico regelmatig het nieuws wegens fraude bij tankstations. Een bekende vorm van fraude is het 'dopen' van benzine, aanlengen van benzine met water. Er zijn gevallen bekend van auto's die hierdoor geruïneerd zijn. Een andere praktijk die wel voorkomt is het verkeerd afstellen van meters bij benzinepompen, zodat 900 milliliter als liter verkocht wordt, men spreekt wel gekscherend van chiquilitros (miniliters). De directie van PEMEX heeft verklaard stappen te zullen zetten tegen dergelijke oplichterijen.

Openen Mexicaanse oliemarkt[bewerken]

Zo nu en dan wordt er wel eens door een liberale of rechtse politicus geopperd dat PEMEX geprivatiseerd zou moeten worden, een mening die telkens weer op bijzonder veel weerstand stuit. Behalve om historische en nationalistische redenen, zou dat, daar het overheidsbudget voor maar liefst 40% afhankelijk is van PEMEX, de Mexicaanse overheid direct in grote financiële problemen brengen. PEMEX heeft een omzet van $ 70,1 miljard, maar heeft moeite het hoofd boven water te houden. Doordat de Mexicaanse overheid PEMEX gebruikt als melkkoe heeft het een schuld van $ 42 miljard, wat bovendien tot gevolg heeft dat er nauwelijks geld overblijft om te investeren in nieuwe winningstechnologieën en raffinage. Terwijl ruwe olie wordt geëxporteerd, importeert Mexico dure benzine.[2]

In april 2008 stelden president Felipe Calderón en minister Georgina Kessel aan het Congres van de Unie een hervormingsplan voor waarmee het PEMEX onafhankelijker wordt van de federale regering en het toegestaan zou worden samen te werken met private ondernemingen. Verder zouden Mexicanen obligaties kunnen kopen in PEMEX. De president benadrukte dat de hervormingen geen privatisering inhield, en dat het uiteindelijke eigendom van de Mexicaanse olie aan de Mexicaanse natie zou blijven toebehoren. Nadat afgevaardigden van de oppositie het Congres twee weken bezet hielden, betogende dat de hervorming een schending van de grondwet inhoudt, is besloten eerst een nationaal debat te organiseren, en het uiteindelijke besluit uit te stellen tot na het zomerreces. In oktober werd met steun van alle grote partijen een afgeslankte versie van de hervorming aangenomen.

In augustus 2013 heeft de Mexicaanse regering opnieuw voorstellen gedaan om de grondwet aan te passen om buitenlandse bedrijven meer mogelijkheden te geven op de olie- en gasmarkt.[3] In het voorstel wordt het monopolie van PEMEX gebroken zodat buitenlandse maatschappijen ook naar olie kunnen zoeken. De Mexicaanse olieproductie is de afgelopen 10 jaar met ongeveer een kwart gedaald tot minder dan 2,6 miljoen vaten per dag, waardoor ook de inkomsten voor de Mexicaanse overheid dalen.[3] De voorstellen moet investeringen in de olieproductie aanjagen door buitenlandse bedrijven de mogelijkheid te geven mee te delen in de winst op Mexicaanse olie. Dit betekent overigens niet dat zij de olie bij hun reserves mogen optellen. Olieconcerns als ExxonMobil en Royal Dutch Shell hebben al interesse getoond. De Mexicaanse president Enrique Peña Nieto sprak de verwachting uit dat dagelijkse olieproductie zal stijgen tot 3 miljoen vaten in 2018 en 3,5 miljoen vaten per dag in 2025 mits zijn voorstel wordt aangenomen.[3] Hij benadrukte verder dat PEMEX niet zal worden geprivatiseerd.[3]

Ongelukken[bewerken]

Pozo Kab-121 wordt geblust

Op 3 juni 1979 stortte PEMEX' boorplatform Ixtoc I door een defect in elkaar en werd er olie in de Golf van Mexico gelekt. Op 23 maart 1980 was het lek hersteld. Het lek had voor het grootste olielek uit de geschiedenis gezorgd. Vooral de stranden van Texas werden bedekt onder een laag smurrie. De Mexicaanse regering weigerde mee te betalen aan de kosten van het opruimen, ondanks verzoeken van de Verenigde Staten.

Op 19 november 1984 zorgden een aantal explosies in een PEMEX-opslagplaats in San Juan Ixhuatepec in Mexico-stad voor een grote brand waarbij 500 mensen om het leven kwamen. In 2004 kwam PEMEX herhaaldelijk in het nieuws wegens lekkende pijpleidingen in de staat Veracruz. In 2007 botste een tanker tegen het platform Pozo Kab-121 waarbij 23 mensen om het leven kwamen.

In 2007 pleegde het extreemlinkse Revolutionair Volksleger (EPR) in meerdere staten aanslagen op pijpleidingen van PEMEX.

Op 19 september 2012 was er een grote explosie bij een gasinstallatie van PEMEX in de buurt van de stad Reynosa in de noordoostelijke deelstaat Tamaulipas. Hierbij kwamen 26 mensen om het leven en raakten circa 50 personen gewond.[4]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. a b c (es) Pemex Catarellveld, geraadpleegd op 15 augustus 2013
  2. Case, Brendan M.. "Petrochemical imports draw criticism in Mexico, Pemex urged to add value to its own oil by investing in refineries", The Dallas Morning News, 2003-09-23. Geraadpleegd op 2008-11-28.
  3. a b c d Mexico wil oliemarkt openbreken voor buitenlandse firma's, de Volkskrant, 12 augustus 2013. Geraadpleegd op 11 mei 2014
  4. Het Laatste Nieuws 26 doden door gasexplosie, 18 september 2012, geraadpleegd op 18 augustus 2013