Petronella Moens

Borstbeeld van Petra Moens in Aardenburg

Petronella Moens (Kubaard, 16 november 1762 – Utrecht, 3 januari 1843) was een blinde dichteres en romanschrijfster.

Ze werd geboren te Kubaard, als derde kind van de predikant Petrus Moens en Maria Lycklama à Nijeholt, en groeide op in Ossendrecht en Aardenburg (Zeeuws-Vlaanderen). Haar moeder stierf in 1766 in het kraambed bij de geboorte van haar zusje Baukje. Toen Petronella in dat jaar bij familie in IJzendijke logeerde, kreeg ze kinderpokken. Als gevolg hiervan werd ze vrijwel slechtziend. Desondanks schreef ze tientallen gedichten en boeken. In het Liedboek voor de Kerken staat het door haar vertaalde lied 432, Wat God doet dat is welgedaan.

Ze was erelid van de Goudse rederijkerskamer, genaamd De Goudsbloem. Van het gezelschap maakte ook burgemeester Jan Jacob Slicher, baljuw Jan Couperus, de rector Gerard Carel Coenraad Vatebender, de neerlandicus/archivaris Hendrik van Wijn, Jan Verveer, Gerrit Brender à Brandis en Abraham en Jan Jacob Vereul deel uit. Het genootschap telde relatief veel vrouwelijke leden.

Naar Moens is in Kubaard een straat genoemd. In Aardenburg staat een borstbeeld voor haar bij de Baafskerk. Het is gemaakt door de beeldhouwster Ineke Ekkers. Op 1 februari 2000 is de Stichting Petronella Moens, De Vriendin van ’t Vaderland opgericht.

Bibliografie

• Petra Moens Letter-kransje voor lieve en brave kinderen (1806)
• Petra Moens De kleine Suse Bronkhorst (1808)
• Petra Moens De dankbare Willem, of Het huisgezin van den heer Lausbach (1815)
• Petra Moens Aardenburg, of de onbekende Vollkspanting in Zuid-Amerika (1817)
• Petra Moens Klein geschenk aan de lieve Nederlandsche jeugd / van hare heilwenschende vriendin Petronella Moens (1825)
• Petra Moens Klein geschenk voor zoete en gehoorzame kinderen / door hunne liefhebbende vriendin Petronella Moens (1838)
• Petra Moens Gelegenheids-gedichtjes voor de Nederlandsche jeugd (1839)
• W.H. Warnsinck en J. Decker Petronella Moens (1843)
• Ans J. Veltman-van den Bos Petronella Moens (1762-1843), De Vriendin van ’t Vaderland (2000; proefschrift) ISBN 9075697368 NUGI 951.
• Petra Moens Aardenburg of de onbekende volksplanting in Zuid-Amerika (2001; heruitgave, met inleiding van Ans Veltman-van den Bos en Jan de Vet) ISBN 9053565329 / ISBN 9789053565322

Externe links

• Petronella Moens
• Profiel bij de Digitale Bibliotheek voor de Nederlandse Letteren (dbnl)
• pagina over Album Amoricum

Bronnen, noten en/of referenties