Petronella Moens

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Petronella Moens
Portret van Petronella Moens omstreeks 1820/1824 door Margaretha Cornelia Boellaard
Portret van Petronella Moens omstreeks 1820/1824 door Margaretha Cornelia Boellaard
Algemene informatie
Geboren 16 november 1762, Kubaard
Overleden 3 januari 1843, Utrecht
Beroep dichteres en schrijfster
Dbnl-profiel
Portaal  Portaalicoon   Literatuur
Borstbeeld van Petra Moens in Aardenburg

Petronella Moens (Kubaard, 16 november 1762Utrecht, 3 januari 1843) was een blinde dichteres en romanschrijfster.

Leven en werk[bewerken]

Moens werd geboren te Kubaard, als derde kind van de predikant Petrus Moens en Maria Lycklama à Nijeholt, en groeide op in Ossendrecht en Aardenburg (Zeeuws-Vlaanderen). Haar moeder stierf in 1766 in het kraambed bij de geboorte van haar zusje Baukje. Toen Petronella in dat jaar bij familie in IJzendijke logeerde, kreeg ze kinderpokken. Als gevolg hiervan werd ze slechtziend.[1] Desondanks schreef ze tientallen gedichten en boeken. In het Liedboek voor de Kerken staat het door haar vertaalde lied 432, Wat God doet dat is welgedaan.

Moens was lid van acht patriottische dichtgenootschappen, waaronder de Goudse rederijkerskamer, genaamd De Goudsbloem, waarvan ze erelid was. Ze schreef patriottische teksten voor de bundel "Liederen voor het vaderland" en richtte een patriottisch tijdschrift op "De Vriendin van 't Vaderland".[2]

Naar Moens is in Kubaard een straat genoemd. In Aardenburg staat een borstbeeld voor haar bij de Baafskerk. Het is gemaakt door de beeldhouwster Ineke Ekkers. Op 1 februari 2000 is de Stichting Petronella Moens, De Vriendin van ’t Vaderland opgericht.

Bibliografie[bewerken]

  • Bespiegelingen over Europa in de agttiende eeuw in vier zangen, 1802
  • Letter-kransje voor lieve en brave kinderen, 1806
  • De kleine Suse Bronkhorst, 1808
  • De dankbare Willem, of Het huisgezin van den heer Lausbach, 1815
  • Aardenburg, of de onbekende Vollkspanting in Zuid-Amerika, 1817
  • Klein geschenk aan de lieve Nederlandsche jeugd / van hare heilwenschende vriendin Petronella Moens, 1825
  • Klein geschenk voor zoete en gehoorzame kinderen / door hunne liefhebbende vriendin Petronella Moens, 1838
  • Gelegenheids-gedichtjes voor de Nederlandsche jeugd, 1839
  • Aardenburg of de onbekende volksplanting in Zuid-Amerika, 2001, heruitgave, met inleiding van Ans Veltman-van den Bos en Jan de Vet

Externe links[bewerken]

Literatuur
  • Warnsinck, W.H. en J. Decker Petronella Moens, 1843
  • Veltman-van den Bos, Ans J. Petronella Moens (1762-1843), De Vriendin van ’t Vaderland, 2000, proefschrift

Noten

  1. Baar-de Weerd, Claudette "Uw sekse en de onze: vrouwen en genootschappen in Nederland en in de ons omringende landen (1750-ca. 1810)", blz. 275/276, Hilversum, 2009
  2. Literatuurgeschiedenis.nl: Petronella Moens Cubaard (Friesland) 1762 - Utrecht 1843)