Politiestaat

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

Onder een politiestaat verstaat men een staat waar de sociale, economische en politieke macht door de leiders gehandhaafd wordt met behulp van (geheime) politie. Deze politie heeft in dit soort staten meer bevoegdheden dan gebruikelijk is in een liberale democratie. Politiestaten in de strikte betekenis van het woord worden meestal gekenmerkt door totalitarisme en een sterke sociale controle.

Inperken van burgerrechten[bewerken]

Onder druk van een interne of externe bedreiging van de staatsveiligheid, al dan niet openlijk of bedekt gepromoot door media en overheden, bestaat het gevaar dat wetten doorgevoerd worden die burgerrechten inperken en stapsgewijs in de richting van een politiestaat leiden.[1]. Dikwijls wordt deze 'bedreiging van de staatsveiligheid' in scène gezet door degene die zich vervolgens als dictator ontpopt. Voorbeeld is nazi-Duitsland. Adolf Hitler kwam via verkiezingen op democratische wijze aan de macht. Vervolgens wist hij na de Rijksdagbrand, die hoogstwaarschijnlijk door de nazi's zelf is voorbereid, grote bevoegdheden naar zich toe te trekken (uitroepen van de noodtoestand, etc) om 'de orde te handhaven'. Met deze, in theorie tijdelijke, 'ordehandhavingswetten' schakelde hij in snel tempo alle politieke tegenstanders uit, werd de noodtoestand permanent, en werd het hele land aan zijn wil ondergeschikt gemaakt (gleichschaltung). Een recent voorbeeld van inperking van burgerrechten gebeurde na de aanslagen op 11 september 2001 in de VS. Ook hier werden sommige burgerrechten (in theorie tijdelijk) ingeperkt zoals het absolute recht op privacy. De regering Bush gaf aan dat dit in het kader was van de strijd tegen terrorisme en tegen drugs.

Fictieve politiestaat[bewerken]

George Orwell’s 1984 speelt zich af in Groot-Brittannië, dat in het verhaal verworden is tot een socialistisch, totalitair regime dat voortdurend oorlog voert. De oorlog wordt gebruikt als excuus om de bevolking voortdurend in de gaten te houden met behulp van televisieschermen ('Telescreens' in het boek) die behalve in staat zijn om uit te zenden, ook mensen kunnen bespieden. Doordat het onmogelijk is om te bepalen of er aan de andere kant wordt meegekeken, word je verplicht om de wetten na te streven omdat anders de "gedachtepolitie" (Thoughtpolice) aan je deur staat om je mee te nemen voor 'verhoor' (marteling) en 'genezing' (Mentaal breken). De in het boek veelgebruikte slogan "Big Brother is watching you" is wereldberoemd.

Bronnen, noten en/of referenties