Quetzal (vogel)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Quetzal
IUCN-status: Gevoelig[1] (2012)
Quetzal01.jpg
Taxonomische indeling
Rijk: Animalia (Dieren)
Stam: Chordata (Chordadieren)
Klasse: Aves (Vogels)
Orde: Trogoniformes (Trogons)
Familie: Trogonidae (Trogons)
Geslacht: Pharomachrus
Soort
Pharomachrus mocinno
De la Llave, 1832
Afbeeldingen Quetzal op Wikimedia Commons Wikimedia Commons
Quetzal op Wikispecies Wikispecies
Portaal  Portaalicoon   Biologie
Vogels

De quetzal (Pharomachrus mocinno) is een vogel uit Midden-Amerika, die behoort tot de familie van de trogons. Het is de nationale vogel van het Midden-Amerikaanse land Guatemala.

Afmetingen[bewerken]

Lengte: kop-romp 35-40 cm[2], staart tot 100 cm. Gewicht: 200-225 g.

Uiterlijk[bewerken]

De quetzal is volgens velen de mooiste soort uit de familie van de trogons. Zowel de mannetjes als de vrouwtjes hebben een metaalglanzende groene kop, rug en vleugels, een helder rode borst en witte onderstaartveren. Bij de wijfjes zijn de kleuren overigens wel wat minder uitbundig dan bij de mannetjes en vaak is het metaalgroen vervangen door bruine veren. Daarnaast groeien in de paartijd bij de mannelijke vogels vier staartdekveren uit tot erg lange, sierlijke groene slierten die ze als ze in het nesthol zitten buitenboord hangen. De poten van de quetzal zijn grijs van kleur en hebben vier tenen aan iedere voet. Twee tenen zijn naar voren, de andere twee zijn naar achteren gericht. De snavel van de quetzal is kort, maar wel erg sterk. Mannelijke vogels hebben een gele bek, terwijl de snavel bij de wijfjes zwart van kleur is.

Leefomgeving[bewerken]

Beboste gebieden van 1200 tot 3000 meter hoogte, zoals nevelwouden, vormen het leefgebied van de quetzals.

Voedsel[bewerken]

De quetzal voedt zich voornamelijk met vruchten en dan vooral wilde avocado’s. De avocado’s worden geheel ingeslikt, waarna het vruchtvlees in de maag wordt verteerd. De grote pit wordt weer uitgespuugd, waardoor de quetzal bijdraagt aan de verspreiding van avocado-bomen. Daarnaast worden ook insecten, spinnen, kleine boomkikkers en gekko’s gegeten door de quetzal.

Leefwijze[bewerken]

Deze vogels houden zich vooral op in de boomkruinen. De mannelijke quetzal claimt iedere dag opnieuw zijn territorium met zijn kenmerkende roep, die vooral bij zonsopgang, midden op de morgen en bij zonsondergang te horen is.

Voortplanting[bewerken]

Het broedseizoen loopt van maart tot juni. De quetzal nestelt vaak in boomholten die door spechten verlaten zijn. Er worden 2-4 lichtblauw gekleurde eieren gelegd, waarop de beide ouders om beurten broeden. De jongen komen na ongeveer achttien dagen uit het ei en worden ook door beide ouders opgevoed. Ze hebben nog niet de prachtige kleuren van hun ouders en de jongen worden voornamelijk gevoed met kleine insecten. Na een maand vliegen de kleine quetzals uit, hoewel ze in de tijd daarna nog vaak met hun ouders optrekken.

Opmerkingen[bewerken]

De quetzal maakt deel uit van veel Indiaanse legendes en deze vogel is vooral sterk verbonden met Quetzalcoatl, de god van de wind en de cultuur bij de Azteken, wiens naam gevederde slang betekent. Op het doden van een quetzal stond de doodstraf. Ook bij de Maya’s stond de quetzal hoog in aanzien als symbool voor vrijheid, mede omdat de Quetzal altijd sterft in gevangenschap. De rode borst zou de quetzal volgens de legendes hebben gekregen tijdens de komst van de Spaanse veroveraars (conquistadores) zoals Hernán Cortés. Toen de Spanjaarden de Maya’s versloegen, zouden de quetzals geland zijn op de bebloede Indianen om hen te beschermen. Door het bloed kleurde de borst van de quetzal helderrood. Overigens is de Quetzal een symbool in de nationale vlag van Guatemala, ook hier omdat deze vogel steeds sterft eens gekooid. Er is dan ook een Orde van de Quetzal ingesteld. De Quetzal staat ook op het wapen.

Afbeeldingen[bewerken]

Externe links[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. (en) Quetzal op de IUCN Red List of Threatened Species.
  2. Charlotte Uhlenbroek (2008) - Animal Life, Tirion Uitgevers BV, Baarn. ISBN 978-90-5210-774-5