Quito Nicolaas

Quito Nicolaas

Julio Rafaël (Quito) Nicolaas (Sint Nicolaas, 26 oktober 1955) is een Arubaanse schrijver, dichter en essayist.

Levensloop

Hij werd geboren in het ouderlijke huis aan de Bernhardstraat in San Nicolas. Thuis hadden ze een Bruynzeel boekenkast staan, met een twaalfdelige encyclopedie, romans en biografieën van Indira Gandhi en Moshe Dayan, die hem uitnodigden om te lezen. Als jongere hield hij van filosoferen en verdiepte zich in de filosofie en de psychologie. Bij zijn wekelijkse bezoek aan de bibliotheek in San Nicolas glipte hij naar de sectie voor volwassenen en leende hij psychologie-boeken, terwijl hij nog veertien was.

Hij was twaalf jaar toen hij z’n eerste gedichten schreef met als thema liefde en verliefd-zijn. Vanaf dat moment schreef hij o.a. liefdesgedichten en schonk deze aan z’n vriendinnen. Hij schreef deze met de hand en rolde deze als perkament met een strik eromheen om ze mee te geven. Eén van de gedichten, die later veel indruk op hem maakte, was het in 1917 geschreven gedicht Lament (Edna St. Vincent Millay, 1892-1950) dat het thema armoede behandelt. Dit was zijn eerste kennismaking met poëzie bij het vak Engelse literatuur in de jaren toen hij op de middelbare school zat. De gedichten die hij daarna schreef hadden vanzelfsprekend als thema armoede, droefheid en eenzaamheid.

Op zeventienjarige leeftijd reisde hij naar Nederland om te studeren. Hij studeerde eerst cultureel werk en deed daarna de studies politicologie en rechten. Lezen is altijd zijn passie geweest en meestal las hij drie boeken tegelijk. Lange tijd had hij zich gewijd aan de wetenschapsbeoefening, maar na de ontdekking van de literatuur besloot hij de nieuwe wereld van het schrijven te verkennen. Het was gedurende zijn studietijd en zijn verblijf in Europa dat hij intensief begon te schrijven. Vele jaren bleven z’n gedichten in een map liggen, die pas later werden gepubliceerd. In die periode schreef hij ook zijn eerste essays en artikels. In 1980 publiceerde hij voor het eerst in het tijdschrift Kontakto Antiyano het gedicht E dia di mañan, afgeleid van de boektitel Morgen is het zover van de Franse filosoof Michel Foucault.

Zijn inspiratie ontleent hij aan de vele reizen in en buiten Europa. Daarnaast vormen de ontwikkelingen in zijn geboorteland en de internationale politiek een inspiratiebron. Een voorbeeld hiervan is het gedicht Un pueblo ("Een volk") uit de bundel Destino, dat geïnspireerd werd door de gebeurtenissen in Srebreninca. Het gedicht Kabsa uit de gedichtenbundel Gerede Twijfels heeft als basis de vrijlating van Nelson Mandela. In zijn recente bundel De namiddagen van vroeger zorgt hij voor een fusieproces tussen poëzie en andere vormen van kunstuitingen, zoals ballet, muziek, toneel, schilder- en beeldhouwkunst. Tijdens de Kunstmarkt in 2006 in Amsterdam lanceerde hij de primeur van het duo-gedicht: twee afzonderlijke gedichten - van twee verschillende dichters die qua tijdstip en locatie zijn geschreven - die in elkaar samenvloeien tot een geheel.

Met zijn gedichten trad hij op in theater Off-Corso, Cosmic Theater, Theater De Kubus en tijdens Winternachten Festival. Hij is ook bekend om zijn korte verhalen en essays die in tijdschriften en Nederlandse en Arubaanse dagbladen, zoals o.a. in Diario, Bon Dia, Awe Mainta, Trouw, Het Parool en NRC Handelsblad werden gepubliceerd. Hij is tevens recensent bij het weekblad Contrast (2002-2004) en de e-zine Literair Nederland (2004-2006). Behalve schrijver is hij recensent voor de e-zine Caribe magazine en schrijft hij regelmatig columns in Caraibisch uitzicht. Daarnaast verzorgt hij lezingen in binnen- en buitenland over de Arubaanse-, Antilliaanse- en Caribische literatuur.

Hij is de geestelijke vader van de eerste Caribische schrijversorganisatie - St. Simia Literario - in Nederland. Van 2001 - 2005 was hij bestuursvoorzitter en is thans ere-lid. Hij is bekend om het gedicht Litteken dat speciaal werd geschreven voor en opgedragen tijdens de onthulling van het slavernijmonument in de Oosterpark te Amsterdam. In 2006 is een rubriek gewijd aan z’n werken in Kadans, het handboek literatuurgeschiedenis van Aruba en de Nederlandse Antillen. Tijdens het Leescampagne Nederland leest(2006)speelde hij een prominente rol rondom de activiteiten in Almere. Zijn gedichten zijn verschenen in The World Poets Quaterly vol. 57, 2010 en op diverse websites. Hij is lid van de Sociedad dos poetas amigos en Poetas del siglo XXI. In 2010 schreef hij het Almeers Dictee. Zijn gedicht Tippelend op hoge tenen is opgenomen in de collectie van SONS Shoes or no shoes? het virtuele museum in België.

Bibliografie

• Eclips Politico (1990)
• Ilusion Optico (1995)
• Destino (2000)
• Gerede Twijfels (2002)
• Tera di Silencio (2004)
• Atardi di Antaño (2005)
• Alameda (2008)
• Verborgen leegte (2010)
• Bos pa Planta (2011)

Bloemlezingen

• Pa saka kara (1999)
• Isla di mi/Island of mine (2000)
• Bentana Habri/Open venster ( 2004)
• Met de wil elkander bij te staan (2004)
• Van de Prinsengracht (2007)
• Vaar naar de vuurtoren (2010)

Korte verhalen

• De Bekentenis (ongepubliceerd), schrijfwedstrijd Uitgeverij Querido, 2000
• Consenshi di un conciencia (ongepubliceerd), 16 september 2001
• Un Pasco Tristo, in: Diario, Bon Dia, 11 december 2001
• Un Mama Bandona, in: Diario, Bon Dia, 17 december 2001
• Soledad , in: Diario, Bon Dia, 31 december 2001
• E Curazon di Paz, in: Diario, Bon Dia, La Prensa 7 december 2002
• Ay Dios, mi yiu, in Diario, Bon Dia, La Prensa, 21 december 2002
• Plegaria di un yiu, in: Diario, Bon Dia, La Prensa, 31 december 2002
• Despedida, geplaatst in de literaire e-zine van Arubastation.com, 1 decermber 2003
• Despedida, in: Diario/Bon Dia, 13 december 2003
• E Niño di Ser’i Cristal, in: Diario/Bon Dia, 20 december 2003
• Cara di Alameda, in: Diario/Bon Dia, 27 december 2003
• E violin virgen, in: Bentana Habri (Open venster), november 2004
• Dialogo den tempo, in: Bentana Habri (Open venster), november 2004
• Noche buena, in: Diario, Bon Dia, La Prensa, 15 december 2005
• Virginia, e esclava inocente, juni 2010
• Un grito pa Libertad, juni 2010
• Roep om vrijheid, 17-8-2011

Gedichten

• E Dia di Mañan, (gedicht) Kontakto Antiyano, jaargang 12, nr.6/7, Amsterdam, 1980
• Rerum Novarum (gedicht), in: Corant/Extra, Oranjestad, 16 maart 1991
• Ser Nihilo (gedicht), tijdschrift Burundanga, jaargang 1, nr. 4, Amsterdam, 1998
• Nacion (gedicht), in: Bon Dia/Diario, Oranjestad, 17 maart 2000/OcAN-info, juni 2001
• Criaturanan/Celebro (gedichten), in: Island of mine, F. Williams, Oranjestad, 2000
• Voz pa Planta (gedicht) in: Diario, 16 maart 2002
• Soberania (gedicht) in: Diario, 16 maart 2002
• Een verloren zoon (gedicht), in OCAN-info, 3e jaargang, nr. 3 , oktober 2002
• Determinacion (gedicht) in Noticiero Aruba, 21e jaargang, nr. 2 , maart 2003
• Un canto pa union, in: Diario/Bon Dia, Bijlage 18 maart 2003
• Respet, in: Diario/Bon Dia, Bijlage 18 maart 2003
• Resonancia, in: Diario/Bon Dia, Bijlage 18 maart 2003
• Drijvende zeewolken, Clear Water Revival project, Brussel, 29 april 2003.
• Canasta, Clear Water Revival project, Brussel, 29 april 2003.
• Mama (gedicht), in: Diario, 10 mei 2003
• Seduccion (gedicht), in: Diario, 10 mei 2003
• Ausencia (gedicht) in: Diario, 10 mei 2003
• Litteken (gedicht) in OCAN-info, 4e jaargang, nr.3, maart 2003
• Terugblik (gedicht) geplaatst op de site Passaat.com, 30 mei 2003
• Epicurio(gedicht) in: Diario, 14 juni 2003
• Ofrenda di palabra (gedicht) in: Diario, 14 juni 2003
• Besef (gedicht), geplaatst in de literaire e-zine van Arubastation.com, 1 oktober 2003
• Celebro (gedicht), geplaatst in de literaire e-zine van Arubastation.com, 1 oktober 2003
• Awe/Vandaag (gedicht) In memoriam Joe Simmons, in OCAN-info, 4e jaargang, nr.5, oktober 2003
• Monumento (gedicht) geplaatst in de literaire e-zine van Arubastation.com, 1 novermber 2003

Essays

• Micro-estadonan y nan Independencia, in: Sembra awe pa cosecha mañan, Universiteit van Groningen, 1986.
• SLM-luchtvaartramp, in: Ñapa/Amigoe, Oranjestad/Willemstad, 23 september, 1989.
• De arbeidsmarktpositie van vrouwen in Aruba, in: Op de bres voor eigenheid, Universiteit van Amsterdam, 1990.
• Gemenebest met beweegbare grenzen, Parool, jaargang 50, Amsterdam, 12 april 1990.
• Politiek doet instituut enquête geweld aan, in: Trouw, Amsterdam, 4 juni 1999.
• Mester crea un Infrastructura literario, Diario, 23 december 2000.
• Uitwijzing van Antillianen, OCAN-info, jaargang 2, nr. 2, juni 2001
• Het kerkelijk leven en de slavernij op Curaçao, Nieuw Dekenaal Peil, jaargang 5, nr. 3, juli 2001
• Analyse van de Arubaanse parlementsverkiezingen, Resumen, 6 oktober 2001.
• De Nederlandse taal in de Antilliaanse Literatuur, in Multined, 2e jaargang, nr. 02-19, 8 januari 2003
• Antillianen bezig met inhaalslag in de politiek, Internet, februari 2006.
• Behind Literary shadows: Literary development in Aruba from 1971-1996, in Leeward Voices,2009
• The other face of the Aruban literature, oktober 2010
• Dalende belangstelling voor literatuur met L,in:Caribe magazine, 4-11-2010
• Federico Oduber: Een strijdlustig dichter, in:Caribe magazine, 10-8-2011
• Verhalen die ons verleden navertellen,in:Caribe magazine, 1-3 sept. 2011

Boekbespreking in Caribe Magazine

• Ik lach met Grotius, en alle die prullen van boeken, 7-12-2011
• De gouverneurs van de Nederlandse Antillen, 19-9-2011
• Een röntgenfoto van de Curaçaose samenleving, 4-5-2011
• Initmiteiten van het schrijven 13-10-2010
• Leven met hoop, 10-9-2010
• Tropenkolder, 17,18,19 aug. 2010
• Ruwe Olie: Tussen liefde en genot, 7-7-2010
• The Yard: Een frisse kijk naar het heden, 16-6-2010
• Musica maestra: Een geinig boek als je niet slapen kunt, 5-5-2010
• Een Sjtetl in de tropen, 7-4-2010
• Aletta Beaujon: Een diamant in dichtersland, 31-3-2010
• Het hiernamaals van Dona Lisa, 24-2-2010
• De sigarettenman: Caribische verhalen in stijl, 9-12-2009
• Roots Karibeño, Christel Monsanto, 4-11-2009.
• Scott Zuyderling, Erich Zielinski, 24-10-209.
• Tula:het verlangen naar vrijheid,Artwel Cain (red),10-9-2009.
• Alleen maar nette mensen, Robert Vuistje, 27-5-2009.
• De magie in Suriname, Anil Ramdas, 15-4-2009.
• Kralen uit de cariben, Irma Grovell, 25-3-2009.
• Slaaf en meester, Carel de Haseth, 4-2-2009.
• Zoutrif, Miriam Sluis, 16-1-2009.
• Dottie, de kleindochter van de oude slavin, Rosa Arrendell, 31-10-2008.
• Vuurkoraal, Annet de Jong 6-10-2008.
• De Antillen en ik, J. Leerdam (red) 15-7-2008.
• Het geheim van Garcia, Myra Römer, 9-6-2008.
• De prijs van de zee, Erich Zielinski, 12-4-2008.
• De bloeiende flamboyant, Joan Leslie, 20-8-2007.

Recensies in Literair Nederland

• Giselle Ecury, Erfdeel, 2006
• Frank Martinus Arion, De Deserteurs, 2006
• Jan Brokken, Waarom elf Antillianen knielden voor het hart van Chopin, 2005
• Myra Römer, Verhalen van Fyta, 2005
• Jacques Thönissen, De roep van de Troepiaal, 2004

Lezingen

• Dichters onder de zon, Cultureel Centrum Corossia, Almere, 15 november 2006.
• Papiamentstalig proza, Universiteit van Amsterdam, 23 april 2007
• Eeuwige stem uit het verleden,Den Haag, 16 november 2007.
• Status Aparte: Politieke en literaire ontwikkeling, Almere, 16 maart 2008.
• City of Hope, Schrijvers/dichters uit San Nicolas, Utrecht, 31 maart 2008.
• Behind Literary Shadows t.b.v. de Conferentie Caribische Literatuur, Curaçao 5-9 nov. 2008
• Historische romans: De strijd om de lezer. Internationaal symposium Historische romans, Amsterdam 19 september 2009.
• De opkomst van migrantenliteratuur, t.b.v. Caribbean Lagoon, Utrecht 6 december 2009.
• How to identify Aruban literature, University of St. Martin, 5 juni 2010

Columns

• Simia Literario: Ambitieus en vastberaden, 7-9-2011
• Van schrijven wordt je niet rijk(er),20-5-2011
• Anna Menendez: Tweetalige schrijvers zijn succesvol, 8-4-2011
• BBC radioprogramma Voice of the Caribbean, 12-9-2010
• Cultura di energia y Energia di Cultura, 3-8-2010
• Venetië, Het rijk der rijken, 1-8-2010
• Een zaterdagse Amsterdam op een zondagochtend, 11-7-2010
• St. Maarten: Hoofdstad Caribische literatuur, 14-6-2010
• San Nicolas: Writers & Poets
• Papiamentu en Sranantongo eisen nieuwe status, 30-4-2010
• Historia, Idioma y Literatura di un pais, 18-2-3-2010
• De opmars van de PVV, 5-3-2010
• Literaire prijs: Een manier om het schrijverschap te stimuleren, 4-2-2010
• Opkomst Migranten literatuur, 4-12-2009
• Aruba op weg naar een tweepartijenstelsel, 28-9-2009
• Literaire peiling, 31-12-2008
• City of hope, 2-4-2008
• Literair leven rondom de 20-eeuw, 5-2-2008
• Literaire oogst, 28-12-2007
• Afscheid van Boelie van Leeuwen, 30-11-2007
• Thematiek in de Antilliaanse/Arubaanse literatuur, 9-11-2007
• Cultura di miedo (Cultuur van het zwijgen),13-10-2007
• Het proza-gebeuren, 6-10-2007
• Literaire tijdschriften, 8-9-2007
• Literatura Arubiano, 1-9-2007
• Bida Literario, 27-8-2007
• Literaire ontwikkeling op Aruba van 1946-1971,11-8-2007
• De poetische geest van Federico Oduber, 2-8-2007

Interviews

• Onafhankelijkheid bestaat niet, Ñapa, 12-3-2011
• Leven met hoop, 10-9-2010
• De verlossende woorden/Deel II interview M. de Jong, 2-9-2010
• De schrijver als de verlosser, 1-9-2010
• Schrijven tussen twee culturen: een interview met Giselle. 24-3-2010 Ecury/Deel II
• Schrijven tussen twee culturen: een interview met Giselle, 17-3-2010 Ecury/Deel I
• Boekhandel als ontmoetingsplek voor schrijvers en kunstenaars, 10-3-2010
• Opgroeien tussen boeken en tijdschriften: een interview met, 3-3-2010 Nico Luydens/Deel I
• Verhalen over verlangen en vernedering, 10-12-2009

Theater

• De hemelpoorten van de Courtisane, 29 april 2009.
• Reading Ritmo di Cambio (Veranderingsritme) 15-18 nov. 2008, Aruba.

Externe links

• Gedachten in gedichten; weblog van Quito Nicolaas
• Overzicht van zijn werken, Koninklijke Bibliotheek (Nederland)
• http://www.caribemagazine.nl