Robert Gould Shaw

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Robert Gould Shaw

Robert Gould Shaw (10 oktober 183718 juli 1863) was een officier in het Amerikaanse leger tijdens de Amerikaanse Burgeroorlog. Zijn grootste bekendheid en verdienste als officier geniet hij omdat hij leiding gaf aan het eerste regiment van zwarten die meevochten met het leger van de Unie.

Shaw werd geboren in Boston in de staat Massachusetts. Hij was telg van een abolitionistische familie van groot aanzien. Hij studeerde af aan de militaire academie te West Point en deed dienst als kapitein bij het Tweede Infanterie Regiment van Massachusetts tussen 1862 en 1863. In 1863 werd hij door senator John Andrew overgehaald om leiding te gaan geven aan een -- door hemzelf op te richten en te trainen -- regiment van zwarten. Hoewel hij in eerste instantie niet overliep van enthousiasme, won de volharding van zijn manschappen zijn ontzag en respect voor hen als soldaten. Toen bekend werd dat zwarten onder de wapenen 10 dollar betaald zouden krijgen tegen 13 dollar voor een blanke soldaat, zette hij zijn mannen aan tot een boycot van dit lagere loon totdat het rechtgetrokken werd.

Halverwege 1863 trok hij met zijn manschappen, het 54ste Infanterie Vrijwilligers van Massachusetts ten strijde. Hun eerste operaties vonden plaats rond Charleston in South Carolina, waar het regiment tweemaal overwinning boekte (in een totaal van twee veldslagen) en daarbij zo hard vocht dat de Zuidelijke vijand op de vlucht sloeg. Na dit succes trok Gould met zijn troepen zuidwaarts, om mee te doen aan een aanval op Fort Wagner. Dit fort werd op 18 juli bestormd door de 54ste infanterie en twee andere, blanke regimenten. Dit was één van de historisch slechte beslissingen van de Amerikaanse Burgeroorlog die leidde tot 40% verliezen bij Goulds regiment. Ook Gould zelf kwam om het leven.

Goulds lichaam werd door de Zuidelijke soldaten van rangtekens en uniform ontdaan en hij werd met zijn manschappen samen in een massagraf gedumpt. Hoewel dit de bedoeling had een belediging te zijn aan zijn adres en waarschuwing aan andere, blanke officieren om geen leiding te geven aan zwarte manschappen, verklaarde Goulds vader trots te zijn dat zijn zoon zo begraven was en dat hij het zo gewild zou hebben.

Goulds regiment was een experiment van het Noordelijke leger met de inzet van zwarten als soldaten. Velen hadden hun twijfels over de mogelijkheden hiervan en verwachtten (in stereotiepe denkwijzen) dat zwarten zich massaal zouden overgeven of hun wapens aan de vijand zouden overhandigen. De ongeëvenaarde moed en doorzettingsvermogen getoond door Gould en zijn 54ste Infanterie Vrijwilligers (de vlaggendrager van het regiment slaagde erin bij de terugtrekking van Fort Wagner de vlag mee terug te nemen - samen met vier kogels, twee in zijn borst, één in zijn been en één in zijn schouder) zorgde ervoor dat het Amerikaanse leger de deuren openzette voor de ruim 200.000 zwarte manschappen die stonden te trappelen om mee te vechten tegen het geconfedereerde leger.

In 1897 werd in Beacon and Park Streets in Boston een monument ter nagedachtenis aan Gould onthuld, gemaakt door Augustus Saint-Gaudens. Het verhaal van Gould en zijn regiment is (ietwat gedramatiseerd) verfilmd in de film Glory, met Matthew Broderick in de hoofdrol.