Rupsbaan

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Raupenbahn, de oudste nog reizende rupsbaan van Duitsland (bouwjaar 1926).

Een Rupsbaan of kortweg Rups is een ouderwetse kermisattractie. De attractie bestaat uit een carrousel met 2 persoons-karretjes steeds sneller gaan rijden. Het railstraject, waarover de karretjes rijden, is golvend. Door de snelheid van de karretjes en de daarbij optredende middelpuntvliedende kracht worden de twee personen als het ware naar elkaar toe geduwd. Als de karretjes eenmaal op snelheid zijn, gaat er een zeil over de karren zodat toeschouwers niet meer kunnen zien wat er in de wagens gebeurt. Door deze twee aspecten was en is de attractie altijd erg in trek bij verliefde stellen.

Kwast[bewerken]

Bij veel rupsbanen werd, voordat het zeil over de karren ging, een kwast uitgegooid door een medewerker van de attractie. Deze kwam boven de rijdende karren te zweven, en de bezoekers mochten dan proberen deze te pakken. Als dit lukte dan won deze betreffende persoon een tweede gratis ritje in de rupsbaan.

Aankleding[bewerken]

De meeste rupsbanen hebben karren die er aan elkaar uit zien als een lange rups, die meestal pas echt duidelijk wordt als het zeil over de karren gaat. Door het zeil krijgt het geheel een uiterlijk als dat van een echte rups. Dit is dan ook de verklaring voor de naam die de attractie kreeg.

Variaties[bewerken]

De meest voorkomende variatie is de Muziek Express of Music Express. Deze was vooral in trek toen de rupsbaan in de jaren zeventig aan populariteit inboette. De karren in de Muziek Express gaan een stuk sneller, en er komt geen zeil meer over de karren. Tevens is de kwast verdwenen. Een voorbeeld van een Muziek Express is de Aztek Express in Bobbejaanland.

Verder zijn er rupsbanen die naast alleen maar vooruit rijden, de karren ook een poosje achteruit laten rijden.

Geschiedenis[bewerken]

De attractie werd ontworpen Hyla F. Maynes, een Amerikaan uit North Tonawanda, New York.[1] Hij doopte zijn ontworpen attractie bij de opening er van in 1925 tot Caterpillar (rups in het Engels). Deze eerste attractie stond in een attractiepark in Coney Island, in New York. In de opvolgende jaren won de rupsbaan, in en later ook buiten de Verenigde Staten aan populariteit. De eerste rupsbanen begonnen in Nederland rond 1930 te draaien. Op kermissen verwierf de rups een vaste plek, samen met attracties zoals de draaimolen en het reuzenrad. Eind jaren zeventig werd de attractie meer en meer verdreven door snellere attracties, zoals de gravitron en de Hully Gully. Die laatste wordt beschouwd als de officiële opvolger van de rupsbaan. Toch is de rupsbaan ook nu nog regelmatig te zien, vooral op zogenoemde nostalgische kermissen.

Bronnen, noten en/of referenties