S-Bahn
De S-Bahn, meestal de afkorting voor Stadtschnellbahn, soms ook voor Schnellbahn, is een in Duitsland ontstaan (elektrisch) treinconcept, tussen de RegionalBahn (stoptrein) en de Stadtbahn (stadsvervoer) in. De S-Bahn maakt meestal gebruik van de normale spoorwegen om grote steden te verbinden met andere grote steden of forensengemeenten. De treinen rijden volgens een vaste dienstregeling met een redelijk hoge frequentie.
De S-Bahn van Berlijn is de oudste S-Bahn van Duitsland. Al in 1882 werd er een stadsnet geëxploiteerd met stoomtractie. In 1924 is begonnen met de elektrificatie. Sinds 1 december 1930 wordt het netwerk 'S-Bahn' genoemd. Toen werd ook het nog bestaande S-logo ingevoerd.
De S-Bahn in Berlijn gebruikt 800 volt gelijkstroom en wordt gevoed via een derde rail (stroomafname aan de onderzijde). De Berlijnse en Hamburgse S-Bahnen zijn de enige in Duitsland die gebruikmaken van een derde rail. Alle andere S-Bahnnetwerken maken gebruik van het gewone spoorwegnet (met bovenleiding).
Het S-Bahnmaterieel combineert de voordelen van de metro met de voordelen van de trein. Zo heeft het materieel een gelijkvloerse instap net als de metro maar ook de maximumsnelheid (140 à 160 km/h) van een trein. De S-Bahn moet niet verward worden met de Stadtbahn, dat meer een soort sneltram is. In Karlsruhe echter wordt de Stadtbahn ook als S-Bahn aangeduid, omdat deze ook over hoofdsporen rijdt. In de regio fungeert het systeem als "echte" S-Bahn, in de stad wordt er op tramsporen gereden.
Inhoud |
Duitsland [bewerken]
In Duitsland zijn er S-Bahnen in de volgende steden en gebieden:
- S-Bahn van Berlijn
- S-Bahn van Bremen
- S-Bahn van Dresden
- S-Bahn van Hamburg
- S-Bahn van Hannover
- S-Bahn van Keulen
- S-Bahn van Leipzig-Halle
- S-Bahn van Magdeburg
- S-Bahn van München
- S-Bahn van Neurenberg
- S-Bahn Rhein-Main (Frankfurt am Main)
- S-Bahn Rhein-Neckar (Ludwigshafen am Rhein / Mannheim / Heidelberg / Karlsruhe)
- S-Bahn Rhein-Ruhr
- S-Bahn van Rostock
- S-Bahn van Stuttgart
In de planningsfase bevindt zich de S-Bahn van Augsburg.
Oostenrijk [bewerken]
In Oostenrijk zijn er S-Bahnnetwerken in Salzburg en Wenen. Netwerken voor Graz, Linz en Innsbruck bevinden zich in de planningsfase.
De Weense S-Bahn rijdt sinds 17 januari 1962 tussen Floridsdorf (in het noorden van de stad) en Meidling (in het zuiden) en van Floridsdorf naar de omliggende plaatsen Gänserndorf en Stockerau. In de jaren die daarop volgden werd het aantal lijnen uitgebreid. Sinds 1984 geldt in de gehele agglomeratie Wenen één tariefsysteem. Hierdoor is het combineren van U-Bahn, S-Bahn, tram, bus en trein eenvoudiger. Sinds die tijd vallen ook de ÖBB-treinen op de Westbahn (richting Purkersdorf en Preßbaum) en de Preßburger Bahn (richting Wolfsthal, oorspronkelijk tot Bratislava) onder de S-Bahn.
De S-Bahn van Salzburg werd geopend in 2004 en telt vijf lijnen. Het netwerk wordt nog steeds uitgebouwd. Exploitatie gebeurd door drie maatschappijen: de Oostenrijkse spoorwegen (ÖBB), de Berchtesgadener Land Bahn en de Salzburger Lokalbahn.
Zwitserland [bewerken]
In Zwitserland is een groot deel van de stoptreindiensten binnen S-Bahnnetwerken gekomen. De S-Bahndiensten worden voornamelijk geëxploiteerd door de Schweizerische Bundesbahnen (SBB), maar een deel van de S-Bahn van Bern ook door de BLS.
- Regio S-Bahn van Basel
- S-Bahn van Bern
- S-Bahn van Sankt Gallen
- S-Bahn Léman (rond Lausanne en in de toekomst ook Gèneve)
- S-Bahn van Luzern
- S-Bahn Ticino
- Stadtbahn van Zug
- S-Bahn van Zürich
Zie ook [bewerken]
- Zoetermeer Stadslijn en Hofpleinlijn, (voormalige S-Bahn-achtige spoorlijnen in Zuid-Holland)
- Gewestelijk ExpresNet (GEN), (gepland voorstadsnet op de spoorlijnen rond Brussel}
- RER, (Frans equivalent van de S-Bahn)
- S-tog, (Deens equivalent van de S-Bahn)
 |
Zie de categorie S-Bahn van Wikimedia Commons voor meer mediabestanden. |
