Samos (eiland)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie

**Samos**
Eiland

Locatie
Locatie	Egeïsche Zee
Coördinaten	37° 44' N, 26° 50' O
Algemeen
Oppervlakte	468 km²
Inwoners	ca. 42.000

Pythagoreion en Heraion van Samos
Werelderfgoed cultuur


Land	Griekenland
UNESCO-regio	Europa en Noord-Amerika
Criteria	ii, iii
Inschrijvingshistorie
UNESCO-volgnr.	595
Inschrijving	1992 (16e sessie )
UNESCO-werelderfgoedlijst

Samos (Grieks: Σαμος) is een Grieks eiland in het oosten van de Egeïsche Zee, vlak voor de kust van Klein-Azië. Het vormt een onderdeel van het gelijknamige departement (nomos) Samos.

Vathy (of Samos-stad) is de hoofdstad van het eiland. Het is een havenstad in het noordoosten van het eiland.

Het eiland heeft hoge bergen, zoals de Kerketefsberg in het westen, die met 1437 meter een van de hoogste bergen van de Egeïsche Zee is, en de Ampelosberg in het midden van het eiland, die 1150 meter hoog is.

Er is een regelmatige busdienst tussen de steden Pythagorio en Heraion, oude historische plaatsen die staan op de UNESCO's Werelderfgoedlijst. De plaats Pythagorio heette tot 1955 Tigani en ligt aan de zuidoostkust, nabij het vliegveld van Samos. De plaatsen Vathy en Karlovasi liggen in het noorden van het eiland.

Samos kan eenvoudig vanaf andere Griekse eilanden per boot bezocht worden, zoals vanuit Rodos en Kos.

Enkele goederen die op het eiland geproduceerd worden, zijn: tabak, wijn, olijfolie en citrusvruchten. Vooral de zoete witte Samoswijn, gemaakt van muskaatdruiven, is wereldberoemd.

[bewerken] Geschiedenis van Samos

Rond 1000 v.Chr. vestigde zich Ioniërs op Samos, die de vóór-Griekse bevolking verdrongen. De Ioniërs brachten Samos tot grote bloei. Het eiland werd een belangrijk economisch en cultureel centrum en had een belangrijk aandeel in de Griekse kolonisatie. Het eiland was lid van de Ionische Twaalfstedenbond. Onder de tiran Polycrates (circa 540- 521 v.Chr.) bereikte Samos een hoogtepunt, o.a. vanwege de grote publieke werken en zeemacht die hij tot stand bracht. Het lukt Sparta en Korinthe niet om een einde te maken aan zijn bewind. De Perzen wisten Polycrates wel ten val te brengen en stelde zijn broer Syloson er als satraap aan. Na de Perzische oorlogen wist Samos zich in 479 v.Chr. na de slag bij Mycale weer los te maken van de Perzen en vond het eiland aansluiting bij de Delische Bond als niet-belastingplichtig lid. Een poging zich los te maken van de Bond leiden tot de Samische oorlog (441 - 439 v.Chr.) tegen Athene, die Samos verloor. Daarna bleef Samos Athene tot het einde van de Peloponnesische oorlog (404 v.Chr.) trouw. In 365 v.Chr. lukte het de Atheense admiraal Timotheus om het intussen in 387 v.Chr. weer onder Perzische invloed geraakte Samos te veroveren. Hij vestigde er een gemeenschap van 2000 Atheense klèrouchoi, die in 322 v.Chr. op last van de Macedonische diadochenkoning Perdiccas het eiland weer moest verlaten. In de hellenistische periode was Samos tot 197 v.Chr. een steunpunten voor de Ptolemaeën. In 132 v.Chr. werd Samos Romeins.

De Griekse wiskundige en filosoof Pythagoras, bekend van de stelling van Pythagoras (a²+b²=c²), werd op dit eiland geboren. De stad Pythagorio, die in het zuidoosten van het eiland aan de kust ligt, is sinds 1955 naar hem genoemd. Hier staat ook een beeld van Pythagoras, dat door Nikolaos Ikaris in 1989 is gemaakt.

Samos geldt ook als de geboorteplaats van de filosoof Epicurus.

Op diverse plaatsen van dit eiland werd in de oudheid de godin Hera vereerd. Dit was een godin van de vruchtbaarheid. Al voordat de Myceners zich hier vestigden, bestond er waarschijnlijk al een dergelijke cultus op dit eiland. Ten westen van Pythagorio bevindt zich een heiligdom van Hera.

In de Klassieke Oudheid stond het eiland ook bekend om het rode aardewerk dat hier geproduceerd werd.

Het eiland maakte achtereenvolgens deel uit van het Perzische Rijk, het Helleense Rijk, het Romeinse Rijk, het Byzantijnse Rijk, De Republiek Venetië en het Ottomaanse Rijk, waarna het deel ging uitmaken van Griekenland in 1912.

[bewerken] Plaatsen

Enkele plaatsen op Samos zijn:

Kokkari (Grieks: Κοκκαρι), met kleine winkels en taverna's langs smalle straten
Karlovasi (Grieks: Καρλοβασι), een uitgestrekte stad in het wijnbouwgebied, gebouwd in een ravijn, deels tegen een heuvel. Het oude stadsdeel heeft een druk centrum met veel winkels.
Ormos Marathokampou (Grieks: Ορμος Μαραθοκαμπου), een piepklein vissersdorp met een paar terrasjes tussen kleurrijke vissersboten
Pythagorio (Grieks: Πυθαγορειο), een havenplaats met authentieke bebouwing, talrijke terrassen en souvenirwinkels
Vathy (Grieks: Βαθυ), tevens het oude stadsdeel van de hoofdstad, Samos-stad (Grieks: Σαμος), van Samos
Votsalakia (Grieks: Βοτσαλακια), een badplaatsje
Vourliotes (Grieks: Βουρλιωτες), een bergdorpje, gelegen hoog in de Samiose bergen
Manolates (Grieks: Μανολατες), ook een bergdorpje
Platanos (Grieks: Πλατανος), ook een bergdorpje, gelegen op het midden van het eiland waar de noordkust én zuidkust duidelijk te zien zijn

[bewerken] Bezienswaardigheden in en rond Samos

Haven Pythagorio

Satellietfoto

Archeologisch museum in Vathy
Kokkari schilderachtige landtong
Pythagorion o.a. het standbeeld van Pythagoras
Heraion zuil en ruïne
Efpalineio Orygma aquaduct (tunnel)
Platanakia dal van de nachtegalen
Moni Spilianis een klooster met een kerk in een grot
Votsalakia, mooiste strand
Vigla, met hoogste punt 1433 meter
Bootverbindingen met UNESCO-Werelderfgoed Patmos en Efeze
Turkije
- Klein-Azië is bijna letterlijk op een steenworp afstand, men kan Kusadasi per boot vanaf Vathy bezoeken
Island hoppers kunnen vanuit Samos andere eilanden, zoals Lesbos, Chios, Ikaria, Kos en Rodos per boot bezoeken. Deze eilanden liggen niet ver van Samos.