Sandhi

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

Sandhi (Sanskriet: संधि, saṃdhi, samenvoegen) is een term die aangeeft dat een klank wordt beïnvloed door naburige klanken, om redenen van welluidendheid en uitspreekbaarheid. Er wordt onderscheid gemaakt tussen interne sandhi (binnen een woord) en externe sandhi (tussen twee woorden); het kan met andere woorden zowel om lexicale als om postlexicale regels gaan.

In het Nederlands wordt de klankbeïnvloeding wel uitgesproken, maar niet geschreven. Zo wordt de 'h' in 'boterhammen' onder invloed van de 'r' en de 'a' niet uitgesproken, maar blijft wel geschreven. In het Sanskriet worden de sandhiregels ook op het schrift toegepast. Zo zal bijvoorbeeld Rāmas gacchati (Rama loopt) zowel uitgesproken als geschreven worden als Rāmo gacchati, omdat woordfinaal -as wordt uitgesproken als -o wanneer het volgende woord met een g begint.

Wanneer de tekst wordt geschreven in het devanagari, het klassieke Sanskrietalfabet, worden de twee woorden vaak tot één woord samengevoegd: Bijvoorbeeld Bhagavat gita wordt na toepassen van de sandhiregels bhagavadgita.

De beïnvloeding van de toonhoogte door de toon van de erop volgende lettergreep wordt toon-sandhi genoemd.

Oorspronkelijk was sandhi alleen een term uit de taalkunde, maar het begrip wordt nu ook bij andere disciplines gebruikt.