Schoorldam

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie

Ga naar: navigatie, zoeken

52° 42' NB 4° 43' OL

Schoorldam

Plaats in Nederland

Schoorldam

Situering

Algemeen

0,24 km²

Inwoners (2007)

120

Nederland

Schoorldam is een dorp in de gemeenten Bergen en Harenkarspel, in de provincie Noord-Holland.

Het dorp wordt gescheiden door het Noordhollandsch Kanaal, het westelijke deel behoort toe aan de gemeente Bergen terwijl het oostelijke deel bij de gemeente Harenkarspel behoort.

Schoorldam met een eerste vermelding in 1200 als Scoerledam ook in 1300, Scorledam 1575 en Scoreldam 1610. Er kwam bewoning bij de dam en sluis die was gebouwd in de rivier Rekere als bescherming voor de Westfriesedijk (onderdeel van de Westfriese Omringdijk) en tegen het stijgende water en opkomende zee vanuit de nog niet ingepolderde Zijpe (1597) richting Alkmaar. Ongetwijfeld was er een sluisje in deze dam om het scheepvaartverkeer niet te hinderen maar wel om tol te innen, echter hier is niets meer van te vinden in de archieven. Er heeft rond 1100 ten westen van het N-H Kanaal een stenen huis gestaan voor controle van de dam en innen van tol en belastingen. In 1573 lag er een schans in het centrum bij de Westfriesedijk om de Spanjaarden te weren die via de duinkant vanaf Schoorl naar Westfriesland wilden. Dit werd verhinderd door de aanwezige soldaten van het Staatse leger met behulp van de inwoners van de omliggende dorpen. Ook heeft er voor 1623 een scheepshelling gestaan op het zuideinde, later iets verplaats naar het noorden tot op de huidige plaats. Om in en uit het Geestmerambacht te komen was er een Overtoom aanwezig, later werd het een sluisje tot aan de verkaveling van het gebied Geestmerambacht. De ten zuiden van Schoorldam aanwezige Grebpolders zijn rond 1548 droog gemalen door de Heren van Grebbe. Ten zuiden van Schoorldam ligt ook het buurtschapje Huiskebuurt met de later verbrandde boerderij Nauwerna uit 1600. Er hebben ook ten zuiden van deze boerderij 3 huizen gestaan. In het verleden was dit van de bisschoppen van Utrecht en werd het "Kerkakker" of "Het Clooster" genoemd. Waarschijnlijk heeft er in het verre verleden een kloostertje of kapelletje gestaan. Schoorldam was in 1799 een paar keer gevechtsgebied van de Franse- en Engelse legers. Het dorpje werd geheel vernield, maar na 1799 weer opgebouwd.

[bewerken] Bezienswaardigheden

De watermolen uit 1875 in het oostelijke polder deel van het dorp is een bezienswaardigheid. En verder de natuurlijke oever van het dorp, die tussen 1990 en 1992 werd ingericht. De natuurlijke oever is 2,8 kilometer lang en 10 meter breed.

Gemeente Bergen (NH)