Schwyz (kanton)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Schwyz
Kanton in Zwitserland Vlag van Zwitserland
Vlag Wapen van Schwyz
(Details)
Kaart van Schwyz
Algemeen
Oppervlakte 908 km²
Inwoners (31-12-2012) 149.830 (149 inw/km²)
Hoofdplaats Schwyz
Politiek
Lid Zwitsers Eedgenootschap sinds 1291
Overig
Afkorting/kenteken SZ
Talen Duits
Website Kanton Schwyz
Detailkaart
Districten van kanton Schwyz
Districten van kanton Schwyz
Portaal  Portaalicoon   Zwitserland

Schwyz is een kanton in het midden van Zwitserland.

Duits: Schwyz; Frans: Schwytz of Schwyz; Italiaans: Svitto; Reto-Romaans: Sviz.

Het kanton Schwyz is voor het grootste gedeelte Rooms-katholiek, met als centrum het Benedictijnse klooster Einsiedeln.

Geografie[bewerken]

Schwyz ligt in Binnen-Zwitserland (Innerschweiz), tussen de Zugersee, het Vierwoudstrekenmeer en het Meer van Zürich. De rivieren de Sihl en de Muota lopen door het kanton. De hoogste berg is de Ortstock met 2716 meter.

De naam en vlag van het kanton stonden model voor die van Zwitserland. Schwyz is een van de 3 kantons die in 1291 het Zwitsers Eedgenootschap gesticht hebben. De andere zijn Uri en Unterwalden. In het Zwitserduits is Schwyz, ook wel Schwiiz geschreven, nog steeds de naam van zowel de stad, als van het hele land.

Het kanton grenst aan Uri, Glarus, Sankt Gallen, Zürich, Zug en Luzern.

Economie[bewerken]

Van het totale inkomen van Zwitserland wordt in Schwyz 1,9% verdiend. In dit kanton wonen veel forensen die in kanton Zürich werken. Dit komt vooral door de gematigde grondkosten en belasting in vergelijking met Zürich.

De agrarische sector is hier overheersend. Vroeger was er veel textielproductie, maar dat is nu voorbij. Er worden meubelen geproduceerd. Er zijn enige waterkrachtcentrales in het kanton.

Talen[bewerken]

Moedertaal (2000):

15,9% van de bevolking van kanton Schwyz heeft geen Zwitsers paspoort (dec. 2003).

Plaatsen en gebieden[bewerken]

Gemeenten met meer dan 10.000 inwoners (einde 2003):

Toerisme[bewerken]

Het klooster van Einsiedeln (met een Zwarte Madonna) is een belangrijk bedevaartsoord. De wintersportmogelijkheden zijn goed ontwikkeld. Het oude stadsdeel van Schwyz, met de vestingmuur en het raadhuis, zijn een bezoek waard.

Districten[bewerken]

Het kanton is verdeeld in 6 districten:

Geschiedenis[bewerken]

Er wonen al duizenden jaren mensen in het gebied van het kanton, hoofdzakelijk aan het Meer van Zürich. Stenen en bronzen werktuigen van 5000 jaar oud zijn hier gevonden.

1400 jaar geleden kwamen de Germanen, die vrij spoedig tot het christendom werden bekeerd.

In de 10e eeuw werd de abdij van Einsiedeln machtiger, waarbij het de controle uitbreidde over de omliggende landerijen. De handel over de Gotthard-pas was een belangrijke economische factor in Schwyz.

Op 1 augustus (de nationale feestdag van Zwitserland) 1291 werd het Pakt van Rütli gesloten, samen met de kantons van Unterwalden en Uri. Omdat Schwyz een leidersrol had binnen dit pakt werd per 1320 de naam van het kanton voor de gehele confederatie gebruikt. Pas in 1803 echter werd Schweiz de officiële naam van Zwitserland. Ook de vlag van Zwitserland komt van de vlag van Schwyz.

De reformatie werd niet geaccepteerd door Schwyz. Bij de slag van Kappel in 1531 heeft het leger van Schwyz het leger van de reformatieleider Huldrych Zwingli verslagen. Zwingli zelf werd gedood in de slachting.

Tussen 1798 en 1803 was Schwyz een deel van de Helvetische Republiek, gevormd door Napoleon. Een gedeelte van het kanton heeft zich in 1830 onder de naam Schwyz Buitenlanden afgesplitst, maar werd al in 1833 weer in het kanton opgenomen. In 1845 verenigde het kanton zich met de andere rooms-Katholieke kantons in een afsplitsing van de statenbond (zie Sonderbund). Echter in 1848 werd Schwyz één van de kantons in de nieuw gevormde bondsstaat.