Sinclair Lewis
| 7 februari 1885 - 10 januari 1951 | ||||
| Sinclair Lewis, door Arnold Genthe | ||||
| Geboorteland | Verenigde Staten | |||
| Geboorteplaats | Sauk Centre | |||
| Nationaliteit | Amerikaanse | |||
| Plaats van overlijden | Rome | |||
| Nobelprijs voor de | Literatuur | |||
| In | 1930 | |||
| Reden | "Voor zijn kunstige doortastende en beeldende beschrijven en zijn begaafdheid om, met humor en scherpzinnigheid, nieuwe karakters te creëren." | |||
| Voorganger(s) | Thomas Mann | |||
| Opvolger(s) | Erik Axel Karlfeldt | |||
|
||||
Harry Sinclair Lewis (Sauk Centre, 7 februari 1885 - Rome, 10 januari 1951) was een Amerikaanse schrijver. In 1930 was hij de eerste Amerikaan die de Nobelprijs voor de Literatuur won.
Inhoud |
[bewerken] Biografie
Op jonge leeftijd leerde hij lezen en hield hij een dagboek bij. Op 13-jarige leeftijd probeerde hij zonder succes van huis weg te lopen om mee te vechten in de Spaans-Amerikaanse Oorlog.Als jongeman al probeerde hij zijn sociale idealen te verwezenlijken. Op 23-jarige leeftijd liep hij weg uit de colleges en werd portier van de Helicon House Colony, een utopisch socialistische gemeenschap, gesticht door Upton Sinclair. Nadat een grote brand het pand had vernietigd, wordt hij vrije journalist in New York, maar hij kan nauwelijks zijn hoofd boven water houden. In 1907 probeert hij werk te krijgen bij de kanaalbouw in Panama, maar ook dat wordt geen succes. In 1908 studeerde hij af aan Yale University en behaalde hij zijn B.A.-graad. Lewis begon zijn schrijverscarrière met romantische gedichten en verhalen. In 1912 publiceerde hij zijn eerste werk, het jongensboek Hike and the Aeroplane onder het pseudoniem Tom Graham. Lewis was een krachtige persoonlijkheid, die altijd onderweg was, heel Amerika als journalist heeft doorkruist en jaren lang in Europa heeft gewoond. Zijn kritiek op de Amerikaanse zelfgenoegzaamheid heeft hem veel miskenning en vijandschap gebracht. Hij was twee keer getrouwd, met Grace Livingston Hegger en later met Dorothy Thompson, maar beide huwelijken werden ontbonden. Een van zijn beide zonen sneuvelde in de tweede wereldoorlog. Alcohol speelde een belangrijke rol in zijn leven. Hij overleed vereenzaamd in 1951 in Rome aan een hartkwaal die was ontstaan door zijn alcoholisme.
[bewerken] Werk
Sinclair Lewis was een belangrijke figuur in de beweging, die in de jaren twintig in Amerika bestaande vooroordelen, verstarringen en onzedelijke toestanden wilde vernietigen. Als satirycus was hij niet alleen vlijmscherp, maar amuseerde hij ook zijn lezers. Met Mainstreet (1920) werd hij beroemd en daarna volgden Babbitt (1922), Arrowsmith (1925), Elmer Gantry (1927) en Dodsworth (1929). Daarna zakten zijn werken af tot een middelmatig niveau.In 1926 won hij de Pulitzer-prijs, die hij weigerde, voor Arrowsmith. De winnaars van deze prijs gaven uitdrukking aan "de heilzame, gezonde aspecten van het Amerikaanse leven" en daarmee zou hij zijn eigen werk hebben verloochend. Elmer Gantry, een boek over een opportunistische priester, werd verboden in Boston en andere Amerikaanse steden, wat ook al eens het geval was geweest bij eerdere boeken en wat later ook nog zou gebeuren. Bij zijn ontvangsttoespraak na het verkrijgen van de Nobelprijs klaagde hij dat veel Amerikanen nog steeds bang waren voor literatuur waarin niet slechts alles wat Amerikaans is verheerlijkt wordt.
[bewerken] Selectie van zijn werken
Mainstreet is het prototype van de Amerikaanse kleine provinciestad. Het boek handelt over het dorp Gopher Prairie met drieduizend inwoners, er is een ordeloze hoofdstraat met een paar zijstraten, alles is er naargeestig en de inwoners zijn kleinburgerlijk en bekrompen. De mensen zijn eenvoudig en vriendelijk, maar worden gekenmerkt door achterlijkheid en kinderlijke naïviteit. Dit soort dorpen liggen bij tientallen langs de weg, er is geen vooruitgang, alleen verstarring. Lewis laat hier het hele kleine Amerika zien, dat contrasteert met de grootte en de vaart van het immense land. Hoofdpersoon is Carol Kennicott, getrouwd met de plaatselijke plattelandsarts en daardoor gedwongen om in Gopher Prairie te wonen. Zij kan haar tegenzin niet overwinnen, gaat alleen wonen in Washington, maar na een paar jaar komt ze terug en aanvaardt gedwee haar lot. In Babbitt is de gelijknamige hoofdpersoon zelfvoldaan, dom, bekrompen, conservatief, maar ook een gewiekste zakenman met een druk sociaal leven. Dan probeert hij zich in een drang naar vrijheid aan alle conventies te onttrekken, maar na een reeks minder plezierige ervaringen met radicale politici en bohemiens keert hij terug naar waar hij hoort: het traditionele wereldje van de gezeten burger. Arrowsmith houdt zich bezig met de schandalen in de medische wereld, gesitueerd in de universiteit van Winnemaa, waar geld verdienen het enige oogmerk is van de studenten. Corruptie viert er hoogtij. De hoofdpersoon vlucht uiteindelijk met een vriend de wildernis van een West-Indisch eiland in, waar hij zich kan wijden aan wetenschappelijk werk. In Elmer Gantry valt Lewis de kerken aan, verschillende bijbelopvattingen en christelijke dogma's. Ook verzet hij zich tegen de Prohibition-wet, die Amerika drooglegde, terwijl het hele land door allerlei trucs zwelgde in de drank. Dodsworth is een felle satire over een echtpaar, dat een lange reis naar Europa maakt. In al deze romans komt het vluchtmotief naar voren en de mens die altijd op reis is, maar uiteindelijk naar zijn thuis verlangt, zoals Lewis dat zijn hele leven deed. Zijn laatste grote werk was It Can't Happen Here waarin de Verenigde Staten na de verkiezingsoverwinning van Berzelius "Buzz" Windrip omgevormd worden tot een fascistische dictatuur. Een poging dit boek te verfilmen werd tegengehouden.
[bewerken] Bibliografie
- ? Hike and the aeroplane (jongensboek) onder pseudoniem Jim Graham
- 1914: Our Mr. Wrenn (roman) Ned. vertaling: Onze heer Wrenn
- 1915: The trail of the hawk (roman)
- 1917: The job (roman) Ned. vert. Una Golden
- 1917: The Innocents (roman)
- 1919: Free Air (roman) Ned. vert.: Pelgrims liefdetocht
- 1920: Main Street (roman) Ned. vert.: De hoofdstraat
- 1922: Babbitt (roman) Ned.vert.: Babbitt
- 1925: Arrowsmith (roman) Ned. vert.: Arrowsmith
- 1926: Mantrap (roman) Ned. vert.: Verleiding
- 1927: Elmer Gantry (roman) Ned. vert.: Elmer Gantry
- 1928: The man who knew Coolidge (roman) Ned. vert.: De man, die de president kende
- 1929: Dodsworth (roman) Ned.vert.: Dodsworth
- 1933: Ann Vickers (roman) Ned. vert.: Ann Vickers
- 1934: Work of art (roman) Ned. vert.: Kunst en zaken
- 1935: It Can't Happen Here (roman) Ned.vert.: Dat gebeurt hier niet
- 1935: Jayhawker (roman)
- 1935: Selected short stories (korte verhalen)
- 1938: The prodigal parents (roman) Ned. vert.: Ouders in opstand
- 1940: Bethel Merriday (roman) Ned.vert.: Bethel Merriday
- ? : Let's play king (roman) Ned.vert.: Koninkje
- 1943: Gideon Planish (roman)
- 1945: Cass Timberlane (roman)
- 1947: Kingsblood royal (roman) Ned.vert.: ja, ik ben een neger
- 1949: The God-seeker (roman) Ned.vert.: De Godzoeker
- 1951: World so wide (roman) Ned.vert.: De wijde wereld
Postuum verschenen:
- 1952: From Main Street to Stockholm (brieven 1919-1930)
[bewerken] Literatuur
- 1957: P.H. Ritter jr., Sinclair Lewis, Hasselt: Heideland
- 1961: M.Schorer, Sinclair Lewis: An American life, New York
- 1993: Glen A.Love, Babbitt: An American life, New York
| Op Wikiquote staan citaten van Sinclair Lewis. |
| Zie de categorie Sinclair Lewis van Wikimedia Commons voor meer mediabestanden. |
| Winnaars van de Nobelprijs voor de Literatuur |
|---|
|
1901: Prudhomme · 1902: Mommsen · 1903: Bjørnson · 1904: Mistral, Echegaray · 1905: Sienkiewicz · 1906: Carducci · 1907: Kipling · 1908: Eucken · 1909: Lagerlöf · 1910: Heyse · 1911: Maeterlinck · 1912: Hauptmann · 1913: Tagore · 1915: Rolland · 1916: Heidenstam · 1917: Gjellerup, Pontoppidan · 1919: Spitteler · 1920: Hamsun · 1921: France · 1922: Benavente · 1923: Yeats · 1924: Reymont · 1925: Shaw · 1926: Deledda · 1927: Bergson · 1928: Undset · 1929: Mann · 1930: Lewis · 1931: Karlfeldt · 1932: Galsworthy · 1933: Boenin · 1934: Pirandello · 1936: O'Neill · 1937: Gard · 1938: Buck · 1939: Sillanpää · 1944: Jensen · 1945: Mistral · 1946: Hesse · 1947: Gide · 1948: Eliot · 1949: Faulkner · 1950: Russell · 1951: Lagerkvist · 1952: Mauriac · 1953: Churchill · 1954: Hemingway · 1955: Laxness · 1956: Jiménez · 1957: Camus · 1958: Pasternak · 1959: Quasimodo · 1960: Perse · 1961: Andrić · 1962: Steinbeck · 1963: Seferis · 1964: Sartre · 1965: Sjolochov · 1966: Agnon, Sachs · 1967: Asturias · 1968: Kawabata · 1969: Beckett · 1970: Solzjenitsyn · 1971: Neruda · 1972: Böll · 1973: White · 1974: Johnson, Martinson · 1975: Montale · 1976: Bellow · 1977: Aleixandre · 1978: Singer · 1979: Elýtis · 1980: Miłosz · 1981: Canetti · 1982: García · 1983: Golding · 1984: Seifert · 1985: Simon · 1986: Soyinka · 1987: Brodsky · 1988: Mahfouz · 1989: Cela · 1990: Paz · 1991: Gordimer · 1992: Walcott · 1993: Morrison · 1994: Oë · 1995: Heaney · 1996: Szymborska · 1997: Fo · 1998: Saramago · 1999: Grass · 2000: Xingjian · 2001: Naipaul · 2002: Kertész · 2003: Coetzee · 2004: Jelinek · 2005: Pinter · 2006: Pamuk · 2007: Lessing · 2008: Le Clézio · 2009: Müller · 2010: Vargas Llosa · 2011: Tranströmer |