Sioux

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
1rightarrow.png Voor de gelijknamige taal, zie Sioux (taal).
Sioux buffalo dance, 1894.ogg
Korte film (1894) van een dans die door een Sioux-stam wordt uitgevoerd in Buffalo Bill's Wild West show. Het zijn de eerste bewegende beelden waarin de leden van de Amerikaanse inheemse bevolking in voorkomen, 1894
Sioux ghost dance, 1894.ogg
De Sioux indiaan Red Bird

Sioux (spreek uit als: soe) is een exonieme verzamelnaam voor de Lakota, de Nakota en de Dakota. Dit zijn inheems-Amerikaanse volkeren uit de VS en Canada die één van de drie grote Siouan-dialecten spreken. Historisch gezien beschouwen de Lakota, Nakota en Dakota zichzelf als onderdeel van een natie of confederatie die is opgesplitst in drie divisies en zeven subdivisies. De werkelijke naam van deze confederatie is Oceti Sakowin: Zeven Raadsvuren. Spreek uit: HOH-tseej-tie-SJAK-oh-whieng. Deze naam verwijst naar de zeven subdivisies; zie Onderverdeling van de Oceti Sakowin.

Het exoniem Sioux is een Anglo-Franse verbastering van een minachtend bedoelde naam (Naadoweisiwag of Naadawensiwiig) die een buurvolk, de Ojibwe-Anishinaabeg hen gaven, en die "Klein als Adders" betekent. Sioux, dat zowel collectief wordt gebruikt alsook om er de afzonderlijke divisies en subdivisies mee aan te duiden, wordt door relatief veel mensen van de Oyate beschouwd als een ongewenste, zo niet beledigende naam.

Oyate, dat 'het volk ' betekent, is de collectieve naam waarmee de mensen behorend tot de Zeven Raadvuren zichzelf aanduiden. Maar ook ieder afzonderlijk lid van de zeven "Raadsvuren" beschouwt zichzelf als Oyate.

[bewerken] Onderverdeling van de Zeven Raadsvuren

Het Volk van de Zeven raadsvuren bestaat uit drie grote (geografische) divisies en zeven (politieke) subdivisies (de Raadsvuren).

  • Oostelijke divisie (de Dakota oftewel Isanti/Santee) (in Noord- en Zuid-Dakota en Iowa)
    • Mdewakantonwan
    • Wahpetonwan
    • Sisitonwan
    • Wahpekute
  • Middendivisie (de Nakota) (in Montana en Canada)
    • Ihanktonwan (Yankton) (Noemen zichzelf van oudsher Dakota)
    • Ihanktowana (Yanktonai) (Noemen zichzelf van oudsher Dakota)
      • Nakoda (‘Stone’)
        • Assiniboine (Noemen zichzelf van oudsher Nakoda)
        • Stoney (Noemen zichzelf van oudsher Nakoda)
  • Westelijke divisie (de Lakota) (Noord-en Zuid-Dakota, Nebraska, Montana)
    • Titonwan (Teton)
      • Hunkpapa
      • Oglala
        • Payabya
        • Tapisleca
        • Kiyaksa
        • Wajaje
        • Itesica
        • Oyuhpe
        • Wagluhe
      • Sihasapa (Blackfeet, Blackfoot Sioux)
      • Sichangu (Brulé)
        • Upper Sichangu
        • Lower Sichangu
      • Miniconjou
      • Itazipacoala (Frans: Sans Arcs "Zonder Bogen")
      • Oonhenunpa (Twee Ketels)

[bewerken] Belangrijke leiders

[bewerken] Enkele aan de Lakota, Nakota en Dakota verwante volken

Oorlogen: Amerikaanse Burgeroorlog · Indianenoorlogen · Mexicaans-Amerikaanse Oorlog · Mexicaanse Revolutie · Texaanse Onafhankelijkheidsoorlog
Gevechten: Bloedbad bij Alma · Bloedbad van Wounded Knee · Vuurgevecht bij de O.K. Corral · Slag bij Fort Tularosa · Slag bij de Little Bighorn · Slag bij Washita River · The Lincoln County War
Gebieden: Arizona · Californië · Indianenterritorium · Louisiana · New Mexico · Oklahoma · South Dakota · Texas
Landschappen: Black Hills · Coloradoplateau · Grand Canyon · Great Plains · Grote Bekken (met Great Basin National Park) · Mojavewoestijn · Monument Valley · Prairie · Sierra Nevada · Sonorawoestijn · Death Valley
Steden: Abilene · Albuquerque · Broken Arrow · Carson City · Deadwood · Denver · Dodge City · El Paso · Fort Ross · Los Angeles · Phoenix · Salt Lake City · San Antonio · San Diego · San Francisco · Santa Fe · Seattle · Taos · Tombstone · Tucson · Tulsa · Wichita · Yuma
Bandietenbendes: Daltonbende · Hole in the Wall Gang · Iron Clad · James-Youngerbende · The House · The Lincoln County Regulators · The Rustlers · The Seven Rivers Cowboys · Wild Bunch
Indianen: Volken: Apache · Arapaho · Blackfoot · Cherokee · Cheyenne · Comanche · Hopi · Lakota · Dineh · Pawnee · Sioux
Leiders: Crazy Horse · Geronimo · Touch the Clouds · Hiawatha · Mangas Coloradas · Seattle · Sitting Bull · Stand Watie · Tecumseh · Victorio
Beroemde outlaws: Billy the Kid · Butch Cassidy · Pat Garrett · Jesse James · Jack McCall · Belle Starr · Al Swearengen
Andere beroemdheden: Elfego Baca · Buffalo Bill · James Bowie · Davy Crockett · George Armstrong Custer · Wyatt Earp · Wild Bill Hickok · Doc Holliday · Calamity Jane · Charlie Utter
Populaire cultuur: Bonanza · Deadwood · Dances with Wolves · Brokeback Mountain · Western (Spaghettiwestern) · Charles Bronson · Clint Eastwood ·John Wayne · Ian McShane · Lee Van Cleef · James Stewart · Karl May · Lucky Luke · Winnetou · Old Shatterhand · Old Firehand

Persoonlijke instellingen
Naamruimten

Varianten
Handelingen
Navigatie
Informatie
Hulpmiddelen
Afdrukken/exporteren
In andere talen