Sneeuwuil

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Sneeuwuil
IUCN-status: Niet bedreigd[1] (2012)
Bubo scandiacus (Linnaeus, 1758) Male.jpg
Taxonomische indeling
Rijk: Animalia (Dieren)
Stam: Chordata (Chordadieren)
Klasse: Aves (Vogels)
Orde: Strigiformes (Uilen)
Familie: Strigidae (Uilen)
Geslacht: Bubo
Soort
Bubo scandiacus
(Linnaeus, 1758)
Afbeeldingen Sneeuwuil op Wikimedia Commons Wikimedia Commons
Sneeuwuil op Wikispecies Wikispecies
Portaal  Portaalicoon   Biologie
Vogels

De sneeuwuil (Bubo scandiacus, synoniem: Nyctea scandiaca) is bij uitstek een toendra-uil.

Kenmerken[bewerken]

Verschil tussen beide geslachten is duidelijk. Volwassen mannetjes zijn sneeuwwit terwijl vrouwtjes gestreept zijn. In hetzelfde gebied leeft ook de iets grotere laplanduil (Strix nebulosa). De lichaamslengte bedraagt 55 tot 70 cm en het gewicht 1 tot 2,5 kg. Ze kunnen gemiddeld 20 jaar oud worden.

Voortplanting[bewerken]

Sneeuwuilen nestelen in een kuil op de grond die ze bekleden met veertjes, mos en bladeren. Dankzij hun goede schutkleur vallen ze tijdens het broeden nauwelijks op. De broedtijd bedraagt 27 tot 34 dagen. Kuikens verlaten na zo’n 25 dagen regelmatig het nest. Vliegen lukt dan nog niet, na ongeveer twee maanden wel. Volwassenheid bereiken kuikens op tweejarige leeftijd. De legselgrootte varieert met het voedselaanbod. Dit ligt tussen de 3 en 14 eieren. In lemmingrijke jaren is het aantal eieren het grootst.

Verspreiding en leefgebied[bewerken]

In strenge winters wordt hij nog wel eens in Nederland of België waargenomen als dwaalgast. Maar zijn verspreidingsgebied is het uiterste noorden van Azië, Europa en Noord-Amerika. Daar leeft de overwegend witte sneeuwuil op de toendra, op zoek naar knaagdieren, zoals muizen en lemmingen. En daar nestelt hij.

Buitengewone isolatie[bewerken]

De isolatie die het verenkleed van de sneeuwuil biedt, is buitengewoon ontwikkeld. Om te beginnen is deze vogel bijna geheel bevederd. Hij heeft een korte snavel, waarvan alleen het puntje uitsteekt. De ogen worden beschermd door lange, dichte wimpers. De poten zijn gehuld in een lange veren 'broek', die doorloopt tot op de klauwen. Onder de strak zittende laag dekveren draagt het dier warm 'ondergoed' van fijn dons. Ten slotte draagt ook de structuur van de veren bij aan hun isolerende werking: de kern van de veren is hol, zodat ze warme lucht kunnen opslaan.

Verenkleed[bewerken]

De sneeuwuil heeft een hoofdzakelijk wit verenkleed met bruine vlekken. Vooral mannetjes en oudere exemplaren zijn witter dan de anderen. Het wit reflecteert in de zon, een eigenschap die de vogels zouden gebruiken om hun aanwezigheid kenbaar te maken in hun territorium. Het gezicht, de keel en de borst zijn het witst en worden het meest in de zon geplaatst. De witste vogels maken mogelijk ook gebruik van de albedo van sneeuw, waardoor ze mogelijk lagere, minder zichtbare zitplaatsen kunnen uitkiezen dan gevlektere exemplaren.[2]

Dodelijke jager[bewerken]

Met zijn lengte van 60 cm en een spanwijdte van meer dan een meter is de sneeuwuil in staat om grote prooien te doden. Hij pakt hazen en vogels ter grootte van het korhoen. Ook lemmingen en watervogels staan op zijn menu. De jachtmethode bestaat voor een groot deel uit op een plek met 360 graden zicht zitten en wachten op een beweging die de positie van een dier verraadt. Dan vliegt de uil laag over de grond en laat zich op de prooi vallen, met zijn krachtige klauwen uitgestrekt om te doden.

Afbeeldingen[bewerken]

Trivia[bewerken]

  • Drie sneeuwuilen worden ook gebruikt voor de Harry Potterfilms. Ze spelen de rol van Harry's uil, Hedwig.
  • Sneeuwuilen worden bijna niet gebruikt door valkeniers omdat zij niet tegen de hitte kunnen, en aangezien de demonstraties meestal in de zomer plaatsvinden zijn deze hiervoor niet geschikt.

Externe link[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties