Sofinummer

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

Het sofinummer (afkorting van sociaal-fiscaal nummer) is een door de Nederlandse rijksbelastingdienst aan een natuurlijk persoon toegekend identificerend nummer. Het nummer dient tevens als registratienummer voor de verzekerde of uitkeringsgerechtigde voor de uitvoering van wettelijke voorschriften inzake de sociale zekerheid. De invoering van het sofinummer, waar veel debat over privacy aan vooraf ging, werd geregeld in de Wet persoonsregistratie (Stb. 1988, 655).

Wanneer wordt een sofinummer toegekend?[bewerken]

Het toekennen van een sofinummer door de Belastingdienst zal alleen nog maar gebeuren voor personen die niet in aanmerking komen voor een BSN, maar wel een relatie hebben met het sociaal fiscale domein. Deze zgn. niet-ingeschrevenen dienen zelf een sofinummer aan te vragen bij de Belastingdienst zodra ze in Nederland gaan werken (inkomen gaan genieten) en/of daar sociaal verzekerd willen zijn.

Burgerservicenummer[bewerken]

Van alle op 26 november 2007 bij de Nederlandse gemeenten ingeschreven personen is het sofinummer qua terminologie en strekking officieel vervangen door het burgerservicenummer (BSN). Vanaf die datum wordt door gemeenten bij inschrijving een BSN toegekend. De belastingdienst neemt dit nummer vervolgens over in haar administratie, en gebruikt het daar ter vervanging van het sofinummer.

Gebruik sofinummer[bewerken]

Het sofinummer werd al sinds 2006 op het rijbewijs, paspoort en identiteitskaart aangegeven als BSN of persoonsnummer, behalve op reisdocumenten verstrekt aan Nederlanders die niet in (het Europese deel van) Nederland wonen. Vaak wordt gedacht (bijvoorbeeld bij het aanleggen van een database) dat het sofinummer uniek is, dit is niet het geval. Op één sofinummer kunnen ook groepen van personen zijn geregistreerd, bijvoorbeeld zeevarenden.

Verschil met BSN[bewerken]

Het belangrijkste verschil tussen sofinummer en BSN is de eigenaar; het sofinummer wordt beheerd door het Ministerie van Financiën en het burgerservicenummer door het Ministerie van Binnenlandse Zaken. Een tweede verschil betreft de uniciteit: een burgerservicenummer is een persoonsnummer, terwijl het sofinummer dat niet is.

Elfproef[bewerken]

Het sofinummer bestaat uit 8 of 9 cijfers en voldoet aan een variant van de zogenaamde elfproef: als het sofinummer wordt voorgesteld als ABCDEFGHI, dan moet:

9 \times A + 8 \times B + 7 \times C + 6 \times D + 5 \times E + 4 \times F + 3 \times G + 2 \times H - 1 \times I

een veelvoud van 11 zijn. Om alle Nederlanders een uniek sofinummer of BSN te geven dat ook nog aan deze variant van de elfproef voldoet moet een nummer van 9 cijfers voldoende zijn. Dat zijn nl. 1 miljard / 11 = ca. 90 miljoen nummers.

Betekenisvol of betekenisloos?[bewerken]

Zowel De Belastingdienst als het Ministerie van Binnenlandse Zaken verklaren o.a. via hun websites dat er geen enkele betekenis achter het sofinummer schuilgaat. met andere woorden: uit (de opbouw van) het nummer is niets af te leiden over de houder(s) van het nummer.

Toch zijn er historisch wel enkele kenmerken over deze toekenning en de willekeurigheid ervan:

  • De nummers beginnend met 00 werden toegekend aan samenwerkingsverbanden als een VOF of een CV. Inmiddels krijgen deze ook nummers beginnend met een 8. De nummers beginnend met een 8 zijn toegekend aan niet-natuurlijke personen als BV's, NV's en fiscale eenheden en worden exclusief door de Belastingdienst uitgedeeld.
  • De nummers zijn in het begin uitgedeeld aan mensen op volgorde van toetreden tot de arbeidsmarkt. Zo komt het voor dat binnen een gezin de man vaak een lager nummer heeft dan de vrouw als de man werkte en de vrouw niet. Ook zit er een volgorde in het toekennen van nummers binnen een gezin. Broers en zussen die bij de invoering al geboren waren zullen vaak opeenvolgende nummers hebben waarbij alleen de laatste twee of drie nummers verschillen.
  • Nummers beginnend met een 0 zijn doorgaans van oudere personen, hoewel deze nummers inmiddels hergebruikt worden en dus aan jongeren toegekend zijn[bron?]. De nummers beginnend met een 2 zijn doorgaans van mensen geboren na 1987, de nummers beginnend met een 3 aan mensen die na de serie 2 zijn geboren. De nummers beginnend met een 4, 5 en 6 zijn doorgaans toegekend aan nieuw-ingezetenen of mensen die van buitenaf de Nederlandse arbeidsmarkt betreden.

Schrijfwijze[bewerken]

De notatie zoals de Belastingdienst gebruikt is 4-2-3 (####.##.###). Deze notatie is ook in de nummers van aanslagen te vinden.

Trivia[bewerken]

In 2003 ging de Belastingdienst nogal creatief om met persoongegevens. Een sofinummer werd aan 100 tot 500 personen toebedacht met de fictieve naam F.(Frans) Vogelpest. Frans was de voornaam van de Heerlense belastingambtenaar.F. Vogelpest, geboren op 14-4-2003 :: archief nrc.nl Geraadpleegd op 2013-10-06

Zie ook[bewerken]

Externe links[bewerken]