Spurt
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Spurt is de Nederlandse naam van het nieuwste materieel van Arriva, de treinstellen type GTW van de Zwitserse fabrikant Stadler Rail. Er bestaan een dieselelektrische en een elektrische variant.
Inhoud |
[bewerken] Treinen
De treinstellen hebben een instap op perronhoogte: door een uitschuiftrede sluit deze goed aan op het perron waardoor rolstoelgebruikers zelfstandig kunnen reizen. Boven de draaistellen is de vloer hoger; er is een opstapje. Er zijn stopcontacten 230 volt ~ voor onder meer laptop in de eerste klas. Sommige treinen hebben een toilet met gesloten systeem, toegankelijk voor rolstoelgebruikers, andere hebben geen toilet. De sociale veiligheid wordt vergroot met camera's en noodknoppen. De oorspronkelijke toegelaten maximale snelheid van 120 km/uur is op 140 km/uur gebracht.
[bewerken] Constructie en techniek
Het treinstel is opgebouwd uit een aluminium frame met een frontdeel van GVK. Het treinstel heeft een lagevloerdeel. Bij de diesel-elektrische versie drijft iedere dieselmotor een dynamo met een elektromotor aan. Deze treinstellen kunnen tot drie stuks gecombineerd rijden. De treinstellen zijn uitgerust met luchtvering.
[bewerken] Bestellingen
[bewerken] Noord-Nederland
Arriva bestelde in 2005 43 treinstellen van de dieselelektrische variant, om hiermee al het bestaande materieel van de Noordelijke Nevenlijnen in een keer te vervangen. Deze nieuwe treinstellen zijn rood/wit van kleur, in tegenstelling tot het groen/wit van de bussen van Arriva. De 27 treinstellen GTW2/8 bestaan uit drie reizigerscompartimenten en bieden plaats aan 178 personen. De 16 treinstellen GTW2/6 bestaan uit twee reizigerscompartimenten en bieden plaats aan 115 personen. Acht van de 43 treinstellen zijn geschikt gemaakt voor grensoverschrijdend vervoer op het traject Groningen – Leer. Deze zijn in het najaar van 2006 geleverd. De overige GTW's zijn in de loop van 2007 geleverd. De order had een waarde van 220 miljoen Zwitserse frank (ongeveer 140-145 miljoen euro).
In 2008 heeft Arriva voor de Noordelijke Nevenlijnen acht extra treinstellen besteld:
- drie om in de spitsuren meer capaciteit te bieden,
- nog eens vier voor de heringebruikname van de spoorlijn Zuidbroek-Veendam;
- en een stel voor de extra dienst naar Sneek.
Deze stellen worden door Stadler Rail in Siedlce (Polen) gebouwd en in 2009 resp. 2010 geleverd, waarmee het totaal aantal Spurts in Noord-Nederland op 51 komt. Van deze bestelling kwamen de eerste twee stellen op 12 september 2009 naar Nederland.
De treinen van vervoersbedrijf Arriva gaan energiezuiniger rijden. In de bestuurderscabine van de machinisten zijn apparaatjes geïnstalleerd waar de bestuurder af kan lezen hoeveel diesel hij verbuikt per gereden kilometer. Hierdoor zal het dieselverbruik verminderd worden. [1]
[bewerken] Merwede-Linge
Arriva in Zuid-Holland heeft voor de Merwede-Lingelijn 7 elektrische treinstellen besteld, waarvan zes GTW2/8 en één GTW2/6. Deze stellen zijn op 14 september 2008 in gebruik genomen. Ze hebben geen eerste klas en geen toilet. In 2011 zullen daar in verband met de kwartiersdienst tussen Dordrecht en Gorinchem één GTW 2/6 en twee GTW 2/8 bij komen. Op 30 mei 2011 werden drie nabestelde treinen afgeleverd. [2]
[bewerken] Vechtdallijnen en Achterhoek
Op 2 juli 2010 werd bekend dat Arriva 14 elektrische treinstellen (zes GTW2/6 en acht GTW2/8) en 24 dieselelektrische treinstellen [3] (dertien GTW2/6 en elf GTW 2/8) van de vierde generatie heeft besteld bij Stadler Rail.[4] Deze treinen worden in het najaar van 2012 geleverd.
De elektrische stellen zullen worden ingezet op de spoorlijn tussen Zwolle en Emmen, in het concessiegebied Vechtdallijnen. Deze treinstellen zullen worden voorzien van een afdeling eerste klas, een stilteafdeling, een toilet en een ruimte voor de treinsteward.
De dieselelektrische stellen zullen worden ingezet op de spoorlijnen in de Achterhoek (Zutphen - Winterswijk en Winterswijk - Arnhem), tussen Zutphen en Apeldoorn en tussen Arnhem en Tiel. Deze treinstellen zullen worden voorzien van eerste klas, maar zullen geen toilet hebben. De huisstijl van de treinen staat nog niet vast. Wel is bekend dat elke treinstel vernoemd zal worden naar een persoon die van grote betekenis voor de regio is of is geweest. De namen worden middels een wedstrijd, welke begin 2011 wordt uitgeschreven, uitgekozen.
[bewerken] In gebruik zijnde en bestelde treinen
| Concessie | Type | Aandrijving | Toilet | Aantal | Serie | In dienst | Vermogen | Zitpl. | Orderkosten |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Noordelijke Nevenlijnen | GTW 2/6 | Diesel | ja | 22 | 10228 - 10244, 10247 - 10251 | 2006 - 2007, 2009 - 2010 | 600 kW | 119 | € 134,9 miljoen |
| Noordelijke Nevenlijnen | GTW 2/8 | Diesel | ja | 29 | 10301 - 10327, 10345 - 10346 | 2006 - 2007, 2009 | 600 kW | 178 | |
| Merwede-Lingelijn | GTW 2/6 | Elektrisch | nee | 2 | 10407, 10408 | 2008, 2011 | 750 kW | 113 | € 30 miljoen |
| Merwede-Lingelijn | GTW 2/8 | Elektrisch | nee | 8 | 10501 - 10506, 10509 - 10510 | 2008, 2011 | 750 kW | 172 | |
| Achterhoek | GTW 2/6 | Diesel | nee | 13 | 2012 | ||||
| Achterhoek | GTW 2/8 | Diesel | nee | 11 | 2012 | ||||
| Vechtdallijn | GTW 2/6 | Elektrisch | ja | 6 | 2012 | ||||
| Vechtdallijn | GTW 2/8 | Elektrisch | ja | 8 | 2012 |
Van de genoemde landelijk unieke materieelnummers wordt soms de "10" waarmee ze beginnen weggelaten, op de interieurfoto hieronder staat bijv. 502 op de wand, wat voluit 10502 is.
[bewerken] Eerste inzet
Het eerste treinstel, de 10305, werd op 1 november 2006 door minister Peijs in Groningen officieel in gebruik gesteld. Hierbij werd ook de nieuwe naam voor dit treinsteltype gepresenteerd: Spurt. Vanaf 5 november 2006 werden deze treinstellen voor het eerst ingezet op de lijn Groningen – Nieuweschans – Leer, waarmee er weer een rechtstreeks verbinding is tussen Groningen en Duitsland (voorheen moest worden overgestapt in Nieuweschans). Naarmate er meer stellen geleverd werden, is de Spurt op meer lijnen ingezet.
De inzet van de Spurt op het traject Groningen – Nieuweschans verliep aanvankelijk niet geheel probleemloos, waardoor er vaak grote vertragingen optraden. Een van de problemen vormde de uitschuiftrede die automatisch het perron op schuift nadat de trein is gestopt. Doordat niet alle perrons een gelijke hoogte bleken te hebben, raakte de trede vaak beschadigd. In 2008 zijn alle perrons, voor 8 miljoen euro, op de juiste hoogte voor de Spurt gebracht.
[bewerken] Aflevering
[bewerken] Noord-Nederland
Op donderdag 8 juni 2006 vond de roll-out van de eerste treinstel stelnummer (10)228 bij Stadler Rail AG in Bussnang plaats. Van de treinserie GTW2/6 werden alle treinstellen stelnummers 10228 - 10243 afgeleverd aan Arriva. Op 18 september 2007 zijn de laatste stellen uit de treinserie GTW2/8, stelnummers 10301 - 10327 afgeleverd. Daarmee zijn alle 43 bestelde dieselstellen geleverd.
Van deze treinstellen werden 8 treinstellen geschikt gemaakt voor het verkeer met (Leer) in Duitsland. De aanpassingen bestaat uit onder andere extra treeplank voor lage perrons en Indusi (het in Duitsland gebruikte beveiligingssysteem). Vanaf september 2009 zijn stapsgewijs de nieuwe bestellingen binnengekomen in Nederland.
[bewerken] Zuid-Holland
Voor de Zuid-Hollandse Merwede-Lingelijn (Dordrecht – Geldermalsen) bestelde Arriva nog zeven Spurts, maar dan de elektrisch aangedreven versie. Deze treinen zijn in de loop van 2008 geleverd en hebben dezelfde kleurstelling als de Spurts in Friesland en Groningen. In tegenstelling tot Noord-Nederland zijn op dit traject niet alle perrons op de juiste hoogte voor de Spurt gebracht
Op woensdag 16 april 2008 vond bij Stadler Rail AG in Bussnang de roll-out van het eerste treinstel met stelnummer 10502 plaats. Op maandag 28 april 2008 arriveerde het eerste treinstel met stelnummer 10501 in Nederland. Sinds 14 september 2008 wordt het vervoer op de Merwede-Lingelijn uitgevoerd door de Spurt.
[bewerken] Andere lijnen
Ook Veolia Transport Nederland gebruikt treinen van het type GTW. Zie Velios voor meer informatie over deze treinen.
[bewerken] Internet
Op 14 februari 2011 werd in de treinstellen op de Merwede-Lingelijn het gratis draadloos internet door middel van het Wifiverbinding verzorgd door het KPN-netwerk gelanceerd. [5]
[bewerken] Inzet
Arriva beschikt voornamelijk over diesel-elektrische Spurts. Op het traject Dordrecht – Geldermalsen wordt de elektrische versie ingezet. Anno 2012 wordt Spurt ingezet in de volgende treinseries:
| Serie | Treinsoort | Route | Bijzonderheden |
|---|---|---|---|
| 20100 | Stoptrein (Arriva) | Groningen – Zuidbroek – Nieuweschans – Leer (Ostfr.) | |
| 36700 | Stoptrein (Arriva) | Dordrecht – Gorinchem – Geldermalsen | |
| 36800 | Stoptrein (Arriva) | Dordrecht – Gorinchem | |
| 37000 | Stoptrein (Arriva) | Leeuwarden – Sneek | |
| 37100 | Stoptrein (Arriva) | Leeuwarden – Sneek – Stavoren | |
| 37200 | Stoptrein (Arriva) | Leeuwarden – Harlingen Haven | |
| 37300 | Sneltrein (Arriva) | Leeuwarden – Groningen | |
| 37400 | Stoptrein (Arriva) | Leeuwarden – Groningen | Enkele treinen per dag stoppen in Achter de Hoven. In de ochtendspits enkele extra treinen tussen Zuidhorn en Groningen |
| 37500 | Stoptrein (Arriva) | Groningen – Zuidbroek – Winschoten – Nieuweschans | Rijdt niet op de tijden dat treinserie 20300 rijdt |
| 37600 | Stoptrein (Arriva) | Groningen – Roodeschool | |
| 37700 | Stoptrein (Arriva) | Groningen – Delfzijl | |
| 37800 | Stoptrein (Arriva) | Groningen – Veendam |
[bewerken] Namenlijst
[bewerken] Noordelijke Nevenlijnen
[bewerken] Merwede-Lingelijn
Onderstaande namen worden gebruikt voor de stellen 10501-10506 en 10407 die rijden op de Merwede-Lingelijn.
- 10407: Frank Wels
- 10408: Trijntje
- 10501: Ronald Bandell
- 10502: Baron van Verschuer
- 10503: Adriaan Volker
- 10504: Ida Gerhardt
- 10505: Andries Dirk Copier
- 10506: Maarten Schakel
- 10509: Jan van Arkel
- 10510: Hendrik Hamel
Bronnen, noten en/of referenties:
- (de) document Noord Nederland Stadler Rail
- (de) document Merwede-Lingelijn Stadler Rail
- (en) document Achterhoek Stadler Rail
 |
Zie de categorie Arriva Spurt van Wikimedia Commons voor meer mediabestanden. |
| Nederlandse treinstellen | ||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
|
