Station Hengelo

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
    Station Hengelo   
Station Hengelo.jpg
Afkorting Hgl
Opening 18 oktober 1865
Perrons 1
Perronsporen 3
(sporenschema)
Lijn(en) Almelo - Salzbergen
Staatslijn D
Vervoerder NS Logo NS.svg
NS Hispeed NS highspeed logo.svg
Twents Twents.jpg
Coördinaten 52° 16′ NB, 6° 48′ OL
Externe link  NS-stationsinformatie
Station Hengelo
Station Hengelo
Portaal  Portaalicoon   Openbaar vervoer
Zakspoor

Station Hengelo is een Nederlands station dat werd geopend op 18 oktober 1865 aan de toen nieuwe lijn AlmeloOldenzaalSalzbergen.

Het ligt in het centrum van de Twentse stad Hengelo, aan de spoorlijnen ZutphenOldenzaal en AlmeloEnschede.

Geschiedenis[bewerken]

Eerste Station 1866-1898[bewerken]

Het eerste stationsgebouw in Hengelo was een noodgebouw. In 1866 kwam een nieuw station gereed. Bij het Staatsspoor (SS) deelde men de stations in klassen in en Hengelo kreeg een station SS type 3e klasse. Dit gebouw deed dienst tot 1898, toen het door een tijdelijk station werd vervangen.

Tweede Station 1899-1944[bewerken]

Hengelo groeide snel aan het einde van de negentiende eeuw en ook de bedrijvigheid nam toe. Omdat de spoorbomen erg vaak gesloten waren, werd er een loopbrug over het spoor gebouwd, maar voor het rijdende verkeer was dit geen oplossing. In 1899 werd dan eindelijk de machtiging door Den Haag gegeven om een nieuw station te bouwen. De kosten voor het gebouw en de ophoging van bet emplacement en alle kunstwerken zoals tunnels werden toen op f 2.300.000, - geraamd. Het zand voor de ophoging van het emplacement en de spoorlijnen werd in Driene afgegraven en zo ontstond het waardevolle natuurgebied Landgoed Lonnekermeer. Het stationsgebouw werd door Ir. G.W. van Heukelom (1870-1952) gebouwd. In 1900 werd tevens de stationsoverkapping gebouwd. Deze overkapping, die enkele jaren geleden geheel is gerestaureerd is een voorbeeld van een constructie uit gietijzer.

Derde Station 1951-nu[bewerken]

Het station, dat ongeveer ter hoogte van de Beursstraat stond, werd in oktober 1944 bij het verwoestende bombardement op Hengelo zwaar beschadigd. De bovenverdieping was grotendeels vernield en de herbouw zou veel geld hebben gekost. De Nederlandse Spoorwegen namen het besluit om het te slopen en door een nieuw gebouw te vervangen. Dit gebouw werd een stuk westelijker gebouwd in de stijl van de jaren vijftig. In 1951 kwam het nieuwe station gereed. Voor het gebouw tekende H.G.J. Schelling (1888-1978). Gelijksoortige stations van zijn hand zijn ook te vinden in Enschede, Zutphen, Leiden en Arnhem. De gebouwen werden allemaal uitgevoerd in een constructie van gewapend beton, opgevuld met verschillende soorten van prefab betonnen elementen. [1]

Ten zuiden van het oude station bevond zich het station Hengelo GOLS van de Geldersch-Overijsselsche Lokaalspoorweg-Maatschappij die de spoorlijn (Doetinchem / Winterswijk) - Boekelo - Hengelo exploiteerde.

Vanaf station Hengelo vertrok vroeger ook de chloortrein naar AKZO, die in 2006 is gestopt sinds Akzo de werkzaamheden heeft verplaatst naar Delfzijl. Er rijden nog wel andere goederentreinen over het raccordement, zie Hengelo raccordement AKZO.

Voorzieningen[bewerken]

De tunnel van station Hengelo. Links 1951, Midden 1990, Rechts 2010
K: loketten
G: Bank GWK
T: Trap naar perron
R: Roltrap
L: Lift
S: Snackbar
B: Boekwinkel
W: Albert Heijn

Bredere tunnel en renovatie van stationsgebied[bewerken]

Tijdens de renovatie heeft het bestaande stationsgebouw een 'facelift' gekregen. De voetgangerspassage is verbreed en voorzien van bijzondere verlichting en door de komst van een roltrap (alleen naar boven), een moderne lift en bredere trappen is de toegankelijkheid naar de perrons een stuk verbeterd. Een luifel aan de zuidzijde van het station zorgt voor een herkenbare zuidingang van het station. Ook is de overkapping van de perrons opgeknapt en zijn de perrons voorzien van nieuwe bestrating.

Het stationsgebied wordt de schakel tussen de binnenstad en het 50 hectare grote herontwikkelingsgebied ‘Hart van Zuid’ aan de zuidzijde van het station.

In 2014 wordt de oude fietsflat afgebroken, en wordt er een nieuwe gebouwd. Deze moet begin 2015 gereed zijn, en biedt capaciteit voor 2000 fietsen. In het ontwerp is rekening gehouden met een toekomstige uitbreiding van de capaciteit naar 2.500 fietsen.

Sporen[bewerken]

Het station van Hengelo heeft drie perronsporen, waarvan er twee zijn opgedeeld in twee delen (A en B) waar het perron aan grenst. Spoor 2 ligt aan de kant van het centrum (De Brink) en aan de andere kant van het perron kan men spoor 3 vinden.

Het derde perronspoor is het het zakspoor 11, dat gebruikt werd voor de trein naar Bad Bentheim. Deze treinverbinding betreft een proef die duurde tot december 2013. Voordien, voordat de Syntusdienst Zutphen - Oldenzaal v.v. werd ingesteld, vertrok hier de trein Hengelo - Oldenzaal v.v. Ook wordt het spoor elk jaar gebruikt voor de carnavalstrein naar Oldenzaal. Een verbinding van dit spoor naar Enschede is niet mogelijk.

Station Hengelo heeft een rangeerterrein. Het rangeerterrein is grotendeels geëlektrificeerd. Er is ook een werkplaats waar treinen worden onderhouden en het beschikt over een tankplaat.

Treinverbindingen[bewerken]

In de dienstregeling 2014 wordt het station bediend door de volgende treinseries:

Serie Treinsoort Route Bijzonderheden
140 / 240 Intercity (NS Hispeed / DB Fernverkehr) Amsterdam CentraalAmersfoortDeventerHengeloBad BentheimOsnabrück HbfHannover HbfBerlin HbfBerlin Ostbahnhof Stopt alternerend te Bünde (Westf.) of Bad Oeynhausen
1600 Intercity SchipholAmersfoortDeventerHengeloEnschede
1700 Intercity Den Haag CentraalUtrecht CentraalAmersfoortDeventerHengeloEnschede
7000 Sprinter ApeldoornDeventerAlmeloHengeloEnschede Rijdt 's avonds en op zondag niet tussen Almelo en Enschede.
7900 Sprinter ZwolleAlmeloHengeloEnschede
31200 Stoptrein (Syntus Twente) ZutphenHengeloOldenzaal Rijdt onder de naam Twents.

Al deze verbindingen gaan ten minste eenmaal per uur, met uitzondering van de internationale intercity Amsterdam Centraal - Berlin Ostbahnhof, welke zeven maal per dag rijdt. Bij thuiswedstrijden van FC Twente rijden er daarnaast extra supporterstreinen tussen Rijssen en Enschede.

Vanaf 12 december 2010 reed er voor een proef van drie jaar een stoptrein tussen Hengelo, Oldenzaal en Bad Bentheim. Deze trein reed een keer per uur. In Hengelo werd daardoor na 7 jaar het zakspoor weer voor regulier reizigersvervoer gebruikt. De trein werd geëxploiteerd door Syntus maar reed onafhankelijk van de Syntusdienst Zutphen - Hengelo - Oldenzaal. De treindienst werd op 8 december 2013 opgeheven.

Busverbindingen[bewerken]

Aan de noordzijde van het station is het busstation. Hier stoppen de Syntus (Twents)-stadsbussen en de streekbussen van Syntus. Het busstation bestaat sinds 2012 uit 4 busperrons. Bij de hoofdingang van het station staat een informatiebord met een kaart en vertrektijden van de bussen. Het station van Hengelo ligt in zone 4511 en/of 4512 (centrumzone).

Stadsbussen[bewerken]

Lijn Route Bijzonderheden
8 Station NS – Westermaat – IKEA – Slangenbeek – Hasseler Es – Klein Driene – Groot Driene – Universiteit – Enschede Station NS - Enschede Wesselerbrink - Station NS Rijdt alleen in de spits
9 Station NS – Universiteit – Enschede Station NS
10 Station NS – Berflo Es – Veldwijk Rijdt niet op zondag
11 Station NS – Elsbeek – Klein Driene – Hasseler Es
12 Station NS – Nijverheid – Streekziekenhuis – Woolder Es – Station NS – De Grundel – Klein Driene – Groot Driene
13 Station NS – 't Wilbert – Hengelose Es – Westermaat – Vossenbelt – Slangenbeek – Het Broek – Roershoek – Hasseler Es
14 Station NS – Woolder Es – Streekziekenhuis – Nijverheid

Streekbussen[bewerken]

Lijn Route Bijzonderheden
15 Hengelo, Station NS – Universiteit Sneldienst
16 Hengelo, Station NS – Universiteit, Langenkampweg Sneldienst, rijdt alleen op zondag
50 Borne, Station NS - Hengelo, Station NS
51 Vriezenveen - Aadorp - Almelo – Zenderen – Borne – Hengelo, Station NS
53 Hengelo, Station NS – Beckum – Stepelo – Haaksbergen Busstation
59 Tubbergen – Fleringen – Weerselo – Gammelke – Deurningen – Hengelo, Station NS – Beckum – Stepelo – Industrieterrein 't Vark - Haaksbergen Busstation Rijdt niet op zondag, Hengelo - Haaksbergen niet 's avonds en in het weekend

Foto's[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. www.historischmuseumhengelo.nl