Stereocamera

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
De Revere-camera voor stereo-fotografie (USA ca. 1951). Dit is een stereofoto van een stereocamera.
De foto's uit deze camera (rechts) kunnen zonder montage in de bijbehorende stereoscoop (links) worden bekeken.

Een stereocamera is een camera voor het maken van stereofoto's. Een dergelijke camera maakt tegelijk twee foto's vanaf een iets verschillend standpunt.

Een stereocamera kan zelf gemaakt worden door twee identieke camera's naast elkaar op een plankje te monteren. Komen er bewegende objecten in beeld, dan moet ervoor gezorgd worden dat beide camera's goed gesynchroniseerd zijn. Deze methode heeft het bijkomende voordeel dat de basis (afstand tussen de toestellen) gemakkelijk veranderd kan worden.

En dan is er de echte stereocamera. Zo'n camera is niet gemakkelijk meer te verkrijgen. Analoge stereocamera's zijn tweedehands nog wel te vinden. Onlangs bracht Fuji een digitale camera op de markt, zie verderop.

Indeling van de film in het toestel[bewerken]

Een echte stereocamera bevat maar één film. Er zijn verschillende systemen:

Voorbeeld van duplex-film
Duplex. Deze camera werkt met een rolfilm van 6 cm. De film loopt verticaal door de camera en de beeldjes komen naast elkaar op de film. Het resultaat is erg overzichtelijk. De basis (afstand tussen de objectieven) is slechts 3 cm.
Voorbeeld van 35mm film van 5 perforaties breed
Realist. Deze camera werkt met gewone 35 mm kleinbeeldfilm. Een beeldje is 5 perforaties breed, zodat de opnamen vrijwel vierkant zijn. Tussen twee opnamen wordt de film 10 perforaties getransporteerd. Tussen twee bijeenbehorende beeldjes bevinden zich twee beeldjes die bij een ander paar behoren. Aan het begin en aan het einde gaat een beeldje verloren.
Voorbeeld van 'viewmaster' film
De View-Master Personal Stereo Camera gebruikt hetzelfde systeem, maar dan met een beeldbreedte van slechts 4 perforaties). Slechts de helft van de film wordt gebruikt (in de afbeelding nummers 1, 2, 3..). Na afloop wordt de film teruggespoeld en de optiek omlaag geschoven om de andere helft te belichten (nummers 101, 102, 103...).
Voorbeeld van 'viewmaster' film
Bij een andere View-Master-camera loopt de film schuin door het toestel. De rechter opname komt op de bovenste helft en de linker op de onderste helft van de film.
Voorbeeld van 35mm film van 7 perforaties breed
Belplasca. Deze camera werkt eveneens met gewone 35 mm kleinbeeldfilm. Een beeldje is 7 perforaties breed. Tussen twee opnamen wordt de film beurtelings 7 en 21 perforaties getransporteerd. Tussen twee bijeenbehorende beeldjes bevindt zich een beeldje dat bij een ander paar hoort. Bij dit systeem is het mogelijk de film door te snijden zonder dat stereoparen gescheiden worden. Een filmstrookje met vier beeldjes (twee stereoparen) wordt Dutch quad genoemd. Het kan met een daarvoor geschikte projector geprojecteerd worden en dan zijn er geen montageproblemen. Een Dutch quad is niet bruikbaar in een normale stereoscoop doordat de beeldjes verwisseld zijn.

Zelfbouw[bewerken]

Stereocamera gemaakt door knutselaar
Links ziet u de voor- en achterkant van een camera die een knutselaar heeft gemaakt door twee spiegelreflexcamera's samen te bouwen. Dit is zeer specialistisch werk. Rondom de objectieven zijn tandwielen gelijmd, en midden onder de objectieven bevindt zich een reeks tandwielen, zodat de objectieven gelijktijdig worden ingesteld. De camera heeft twee zoekers, dus een stereoscopische zoeker, maar de separatie daartussen is wat te veel voor mensen met een normale oogafstand.

Deze camera maakt opnames op het normale kleinbeeldformaat (24 x 36 mm, 8 perforaties). Het transport is volgens het Belplascasysteem, maar dan met 8 perforaties per opname. De gebruiker moet er zelf op letten dat hij goed transporteert: beurtelings een keer (8 p.) en drie keer (24 p.). Om dat mogelijk te maken is de beveiliging tegen dubbel transporteren onklaar gemaakt.

Bij de montage van de foto's uit deze camera gaat er altijd wat beeldmateriaal verloren. Een gewoon diaraampje van 24 x 36 mm is eigenlijk te breed.

Stereocamera van 2 digitale camera's
Dit toestel is gemaakt door twee digitale camera's samen te bouwen. Een elektrische koppeling zorgt ervoor dat de toestellen synchroon werken. De camera's kunnen in het frame iets verschoven worden zodat de basis variabel is. Desgewenst kunnen ze zelfs met een verlengsnoer apart worden opgesteld.
Zelfgemaakte camera van 2 klapcamera's
Deze camera is zelfgemaakt door twee identieke klapcamera's samen te bouwen.

Digitale stereocamera's[bewerken]

Sinds kort staan digitale stereocamera's volop in de belangstelling. Fujifilm heeft de Real 3D W1 camera ontwikkeld. Hierbij hoort de Fuji Real 3D V1 viewer met een scherm van 8 inch. Het bijzondere is dat het schermpje achterop de camera en de viewer zonder een stereobril bekeken kunnen worden. Fuji maakt namelijk gebruik van een holografisch schermpje zoals we dat kennen van de holografische ansichtkaarten.