Stocletpaleis

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Stocletpaleis
Werelderfgoed cultuur
Palais Stoclet, vue ensemble.JPG
Land Vlag van België België
UNESCO-regio Europa en Noord-Amerika
Criteria i, ii
Inschrijvingsverloop
UNESCO-volgnr. 1298
Inschrijving 2009 (33e sessie)
UNESCO-werelderfgoedlijst
Portaal  Portaalicoon   Civiele techniek en bouwkunde

Het Stocletpaleis (Frans: Palais Stoclet) is een villa aan de Tervurenlaan in de Brusselse gemeente Sint-Pieters-Woluwe naar een ontwerp van de Oostenrijkse architect Josef Hoffmann, opgeleverd in 1911. Het gebouw wordt beschouwd als diens magnum opus en het sluitstuk van de jugendstil. De naam- en opdrachtgever van de villa was de zakenman Adolphe Stoclet.

Het verhaal van de bewoner[bewerken]

Adolphe Stoclet geboren in 1871 kwam uit een Belgische bankiersfamilie. Hij studeerde af als burgerlijk ingenieur en werd vervolgens directeur van de toenmalige Société Générale. In de periode 1902-04 reisde hij regelmatig voor zaken naar Wenen waardoor hij kennismaakte met de Wiener Secession en de architectuur van Josef Hoffmann. Stoclet gaf aan Hoffmann de opdracht tot het bouwen van een stadsresidentie. Hij verkreeg naast een onbeperkt budget ook de vrije hand in het concept en de uitwerking voor deze opdracht.

De beau monde van die tijd, waaronder Jean Cocteau, Anatole France, Sacha Guitry, Darius Milhaud, Serge Diaghilev en Igor Stravinsky kwamen er regelmatig op bezoek.

Het gebouw bleef bewoond tot 2002, het jaar waarin schoondochter Anny Stoclet-Geers overleed.

Architectuur[bewerken]

Het gebouw kwam tussen 1905 en 1911 tot stand. Naast Hoffmann leverden verschillende leden van de Wiener Werkstätte belangrijke bijdragen. De belangrijkste doelstelling van de Wiener Werkstätte was de integratie van kunst en kunstnijverheid. Met het Stocletpaleis werd een Gesamtkunstwerk gecreëerd van architectuur, interieurontwerp, decoratie en tuinaanleg. Hoffmann en de zijnen waren niet aan financiële grenzen gebonden en konden de meest exclusieve materialen (marmer, verguld metaal, leer) toepassen. Bankierszoon Stoclet, die Hoffmann in 1902 in Wenen had leren kennen, betrok de villa met zijn echtgenote.

Een opvallend element aan de met marmer beklede buitenzijde is de beeldengroep op de toren, een creatie van Franz Metzner. De schilder Gustav Klimt vervaardigde de mozaïeken in de eetzaal en Fernand Khnopff bedacht er decoratief werk. Het gebouw is nog steeds bemeubeld met het oorspronkelijk ontworpen meubilair.

Met zijn geometrische vormen, die contrasteren met de art nouveau die uit Brussel zélf was voortgekomen, loopt het Stocletpaleis van de Weense kunstenaars vooruit op de art deco en het kubisme, stromingen die pas later gemeengoed zouden worden.

Het gebouw is sinds 1976 beschermd monument en de tuin sinds 2004 beschermd landschap. In 2006 werden de meubelen en voorwerpen die deel uitmaken van het gebouw beschermd. De villa is tot op heden privébezit en niet voor het publiek toegankelijk. Sinds 2002 wordt ze niet meer bewoond.[1] Het Stocletpaleis is op 27 juni 2009 toegevoegd aan de lijst van het werelderfgoed.[2] Op 8 februari 2011, stelde de Raad van State de Brusselse regering in het gelijk. Hierdoor werd de inboedel van het paleis beschermd tegen verkoop, dit tegen de zin van de erfgenamen van de overleden barones Stoclet. De raad oordeelde, net zoals de Brusselse regering, dat het Paleis een totaalkunstwerk is.[3]

Noten[bewerken]

  1. Paul Depondt (2006):Een Oostenrijkse bonbon in Brussel, de Volkskrant, 27 februari.
  2. De Standaard, 27 juni 2009, Brussels Stocletpaleis wordt werelderfgoed
  3. Brussels Gewest mag inboedel Stocletpaleis klasseren, De Morgen, 8 februari.