Tang-dynastie

Tang-dynastie
Naam (taalvarianten)
Traditioneel	唐朝
Vereenvoudigd	唐朝
Hanyu pinyin	tángcháo
Jyutping (Standaardkantonees)	tong4 ciu4
Andere benamingen IPA: [tʰɑ̌ŋ tʂʰɑ̌ʊ]

唐朝 Tang-dynastie
←  618 – 908  →  →
Kaart
Ca. 663
Algemene gegevens
Hoofdstad	Chang'an, laatste 3 jaren Luoyang
Talen	Chinees
Religie(s)	Boeddhisme
Regering
Regeringsvorm	Monarchie
Dynastie	Huis Li
Staatshoofd	Keizer

Kaart van de Tang-dynastie.

Keizer Taizong.

De Tang-dynastie (ook: T'ang-dynastie) was een dynastie in China van 618 tot 908. Ze volgde de Sui-dynastie op en ging vooraf aan de Periode van Vijf Dynastieën en Tien Koninkrijken. De dynastie werd onderbroken door de Tweede Zhou-dynastie (690-705) toen keizerin Wu Zetian de troon besteeg. Deze was de eerste en enige keizerin in de hele Chinese geschiedenis.

Onder de Tang-dynastie was Chang'an, tegenwoordig een voorstad van Xi'an, de hoofdstad van China. Dit was destijds de grootste stad in de wereld, met meer dan een miljoen inwoners. Het Tang-rijk bestond op zijn hoogtepunt uit het huidige Volksrepubliek China zonder Taiwan en Yunnan en verder Mongolië, Zuid-Kazachstan, Oezbekistan, Tadzjikistan, Turkmenistan, Kirgizië, Noord-Afghanistan, Noord-Pakistan, Bhutan, schiereiland Korea, Zuid-Oost-Siberië en Noord-Vietnam. De Chinese invloedssfeer reikte tot aan de Kaspische Zee.

De periode van de Tang-dynastie wordt door historici veelal gezien als een van de hoogtepunten in de Chinese beschaving. Het grondgebied van China, dat door de militaire prestaties van zijn vroege heersers werd verworven, was groter dan dat tijdens de Han-dynastie. Bevorderd door contact met India en het Midden-Oosten werd de periode gekenmerkt door een culturele opbloei.

Het boeddhisme, dat in de eerste eeuw van onze jaartelling uit India was komen overwaaien, bleef tijdens de Tang-periode een belangrijke godsdienst en werd goedgekeurd door de keizerfamilie. Grote boeddhistische bouwprojecten als de Grote Boeddha van Leshan werden gesubsidieerd door de staat. Wel kwam er omstreeks 850 een anti-boeddhistishe reactie, omdat de boeddhistische kloosters als het ware een staat binnen de staat waren geworden. Veel kloosters werden toen gesloten en veel monniken werden gedwongen weer een normaal burgerbestaan te gaan leiden. De invloed van het boeddhisme in China is sedertdien minder overheersend geworden, maar de godsdienst bleef wel een permanent deel van Chinese traditionele cultuur.

De techniek van de blokdruk zorgde ervoor dat het geschreven woord ter beschikking kwam van enorm groot publiek.

De Tang-dynastie was een periode waarin de Chinese literatuur en kunst hoogtij vierden. Er werd een systeem van concurrentie opgezet voor de overheid om de beste talenten tot de overheid aan te trekken.

Tang Gaozu stichtte de Tang-dynastie, maar regeerde slechts enkele jaren. Hij werd opgevolgd door zijn zoon, Tang Taizong.

De opstand van An Lushan markeerde het begin van de neergang van de Tang-dynastie. Weliswaar werd de opstand neergeslagen, maar de dynastie was verzwakt. Vlak daarvoor had het rijk al een militaire nederlaag geleden tegen de Arabieren in de slag bij de Talas (751), waardoor de Chinese invloedssfeer in Centraal-Azië vervangen werd door een Arabisch-islamitische invloedssfeer. Een onbedoeld gevolg was dat de Chinese kunst van het papiermaken zich via het Midden-Oosten naar Europa verspreidde (de Arabieren hadden enkele Chinese papiermakers gevangengenomen).

Toen het einde van de Tang-dynastie naderde, werden de regionale militaire gouverneurs (jiedushi) machtiger en begonnen meer als onafhankelijke regimes te functioneren. De dynastie eindigde toen een van de militaire gouverneurs, Zhu Wen, de laatste keizer opvolgde en de troon besteeg. Daarmee begon de Periode van Vijf Dynastieën en van Tien Koninkrijken.

Lijst van keizers

Tang

• Tang Gaozu
• Tang Taizong
• Tang Gaozong (650–683)
• Tang Zhongzong (684)
• Tang Ruizong (684)
• Wu Zetian (684–690)

Zhou (690–705)

• Wu Zetian (690–705)

voortzetting Tang (705-907)

• Tang Zhongzong (705–710)
• Tang Shaodi (710)
• Tang Ruizong (710-712)
• Tang Xuanzong (712–756)
• Tang Suzong (756-762)

. . . .

• Tang Aidi (904–907)