Taj Mahal

Taj Mahal
Werelderfgoed cultuur
Land	India
UNESCO-regio	Azië en Pacific
Criteria	i
Inschrijvingshistorie
UNESCO-volgnr.	252
Inschrijving	1983 (7e sessie)
UNESCO-werelderfgoedlijst

Detail van de marmeren buitenmuur

De Taj Mahal (Urdu: تاج محل, Hindi: ताज महल, vroeger ook Tâdj-Mahal) is een 17e-eeuws bouwwerk in de Noord-Indiase stad Agra (Uttar Pradesh). De naam stamt uit het Perzisch en betekent "Paleis van de kroon". Het is een mausoleum dat tussen 1631 en 1648 tot stand kwam in opdracht van de Indiase grootmogol Shah Jahan, als grafmonument voor zijn hoofdechtgenote Mumtaz Mahal, die in 1631 in het kraambed overleed. Later werd ook zijn eigen lichaam erin bijgezet.

Het gebouw is het hoogtepunt van de Mogol-architectuur, een mengvorm van islamitische en hindoe-architectuur.

Kenmerken

De Taj Mahal is 58 m hoog en 56 m breed en staat op een 10.000 m² groot marmeren platform. Voor het gebouw bevindt zich een uitgestrekte tuin, waarin zich een langgerekt waterbekken bevindt. Het volkomen symmetrische gebouw bestaat uit wit marmer en is rijk versierd met ingelegde stenen. De vier minaretten op de hoeken zijn van later datum en zijn licht gebogen, zodat ze bij een aardbeving niet op het hoofdgebouw vallen. Aan de naar Mekka gerichte westzijde bevindt zich een moskee en aan de oostkant als tegenhanger ervan een gastenverblijf.

Geschiedenis

In 1631 stierf Mumtaz Mahal, de tweede vrouw van Shah Jahan, keizer van het Mogolrijk ten tijde van de grootste welvaart, tijdens de geboorte van hun veertiende kind, Gauhara Begum. Hij beloofde zijn vrouw een gebouw te laten bouwen dat net zo mooi was als zij. De hofkronieken over Shah Jahans verdriet verhalen van de liefdesgeschiedenis die traditioneel wordt gezien als de bron van inspiratie voor de bouw van de Taj Mahal. De bouw van de Taj Mahal begon in 1632, een jaar na de dood van Mumtaz Mahal. Het belangrijkste praalgraf werd voltooid in 1648 en de omringende gebouwen en de tuin werden vijf jaar later afgewerkt.

De Taj Mahal is gebaseerd op ontwerptradities van de Perzische architectuur en de eerdere Mogol-architectuur. Specifieke inspiratie kwam van succesvolle Timoerid- en Mogolgebouwen, met inbegrip van de Gur-e Emir (de tombe van Timoer Lenk in Samarkand), tombe van Humayun, tombe van Itimad ad-Dawla (ook wel de Baby Taj), en Shah Jahan’s eigen Jama Masjid in Delhi. Terwijl vroeger Mogolgebouwen vooral werden gebouwd van rode zandsteen, bevorderde Shah Jahan het gebruik van wit marmer ingelegd met halfedelstenen. Gebouwen onder zijn beschermheerschap bereikten nieuwe niveaus van verfijning.

Diversen

• Jean-Baptiste Tavernier zorgde voor de mythe dat het oorspronkelijk de bedoeling was dat aan de overkant van de rivier de Yamuna nog een tweede mausoleum van zwart marmer zou verrijzen, bedoeld voor de grootmogol zelf, maar dat dit nooit tot stand is gekomen omdat Shah Jahan in 1666 in gevangenschap stierf. Hij werd in dat jaar in de Taj Mahal bijgezet.
• Het is een van de bekendste gebouwen op de Werelderfgoedlijst van de UNESCO, waar het sinds 1983 op staat.
• Sinds 8 juli 2007 is het één van de nieuwe wereldwonderen.

Externe links

Mediabestanden

• UNESCO site met info over de Taj Mahal, in het Engels

27°10'N, 78°2'O