eHealth

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
(Doorverwezen vanaf Telehealth)
Ga naar: navigatie, zoeken
Zie het artikel Zie voor de Belgische overheidsinstantie eHealth-platform.
Een arts kan via het internet de gegevens van een patiënt bekijken.

eHealth, e-Health, telehealth, telegeneeskunde, telemedicine, is het toepassen van informatie- en communicatietechnologie ten dienste van de gezondheidszorg.[1][2][3][4] eHealth omvat diverse technieken, projecten, services en systemen die op afstand werkzaam zijn, van oudsher vooral via de telefoonlijn, maar sinds de wijdere beschikbaarheid van breedbandverbindingen steeds meer via het internet. eHealth kan personeelsdruk verminderen en kosten besparen. Het gerelateerde vakgebied medische informatiekunde richt zich vooral op de techniek en niet zozeer op internettoepassingen.

Doordat het fysieke contact ontbreekt kan de zorgverlener geen gebruik maken van lichamelijk onderzoek of non-verbale communicatie maar is afhankelijk van wat de patiënt hem vertelt.[5] Wel kunnen biometrische gegevens doorgezonden worden.[6] Diverse richtlijnen voor zorgverleners stellen dat zorgverlener en patiënt elkaar wel gezien moeten hebben. Gezien de onveiligheid van het internet kan privacygevoelige informatie bij onbevoegden terechtkomen.[5]

De term eHealth komt voor het eerst in 1999 voor in de wetenschappelijke literatuur.[7] Door onder andere de World Health Organization en Europese Unie worden richtlijnen opgesteld ter bevordering van eHealth. In landen waar de afstanden groter zijn (Canada, VS) is eHealth sterk aanwezig.

In 2004 liep een pilootproject in België met het Wit-Gele Kruis waarbij hulpbehoevende bejaarden en chronisch zieken vanop afstand worden gevolgd.[6] Onderzoeksresultaten in Nederland wijzen uit dat wanneer er gebruikgemaakt wordt van hulp op afstand, het aantal fysieke verwijzingen van patiënten naar het ziekenhuis met 70% afneemt. De artsenvereniging Koninklijke Nederlandsche Maatschappij tot bevordering der Geneeskunst en het Nederlands Huisartsen Genootschap hebben elk richtlijnen doen verschijnen over het online doen van consulten.[5][8]

Ontwerp en Implementatie[bewerken]

Medical Software Logo, by Harry Gouvas.JPG

Er zijn diverse modellen en frameworks voor het ontwerpen van eHealth technologieën. Veel van die modellen zijn expert-gericht of komen uit de software engineering. Echter, voor duurzame eHealth-technologieën is participatie van stakeholders van belang. Dit houdt in dat stakeholders (betalers, zorgverleners, patiënten) gedurende het ontwerpproces betrokken worden om de toegevoegde waarden (klinisch, gedrag, zorgorganisatie) te bepalen en te testen of de technologie in wording daaraan voldoet. Inzichten uit persuasieve technologie en business modelling zijn van belang om de behoeftes van stakeholders te vertalen in gebruikersgerichte designs en om business modellen op te stellen voor de implementatie. Om dit proces te begeleiden is een holistische aanpak nodig die gebruikers, technologie en de sociaal-economische omgeving addreseert in ontwerp en implementatie. Deze aanpak is beschikbaar (Grounding eHealth, Nijland, 2011) en zal via een eHealthwiki toegankelijk zijn (in wording).

Toepassingen[bewerken]

Elektronisch patiëntendossier[bewerken]

Het Huisarts Informatie Systeem waarmee de huisartsen in Nederland hun dossier bijhouden, heeft vaak een eigen, besloten netwerk. Huisartsen met eenzelfde systeem, kunnen tijdens avond- nacht- en weekenddiensten via dit netwerk het dossier van hun collega inzien. De rijksoverheid wil dat alle artsen verplicht hun gegevens inbrengen in een landelijk elektronisch patientendossier. Hier bestaat nogal kritiek op; in april 2011 heeft de Eerste Kamer de invoering tegengehouden, omdat men twijfelt of de privacy wel voldoende beschermd is.[12]

Technieken[bewerken]

  • Domotica - Integratie van technologie en diensten in huis zodat zorgbehoevenden langer thuis kunnen blijven wonen
  • Settopbox - Elektronisch apparaat wat de televisie verbindt met externe bronnen en het signaal decodeert zodat het op de TV te zien is. Wordt veel gebruikt bij teleconsultatie en telemonitoring.

Externe links[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. Eng, T., The e-Health Landscape – a terrain map of emerging information and communication technologies in health and health care. Princeton NJ: The Robert Wood Johnson Foundation, 2001.
  2. Wat is telemedicine? bij Ogdeo
  3. Telehealth & Telecare – de toekomst van e-health uit 2011 bij Frankwatching
  4. Gebrek aan regie belemmert de telezorg uit 2010 van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (PDF)
  5. a b c Richtlijn online artspatient-contact 2007 van KNMG (PDF)
  6. a b scan uit 2004 in archief van VitalSys
  7. Claudia Pagliari et al (2005). What Is eHealth (4): A Scoping Exercise to Map the Field. J Med Internet Res. Jan–Mar; 7(1): e9.
  8. NHG-Standpunt over online arts-patiënt contacten uit 2005 bij het NHG
  9. Telemonitoring: thuisbewaking van hartpatienten bij het Sint Lucas Andreas Ziekenhuis
  10. Telemonitoring bij de Nederlandse Hartstichting
  11. Rapport Teleconsultatie, Toepassingen en Connectiviteit uit 2010 van Nederland Breedbandland (PDF)
  12. Elektronisch patiëntendossier uit 2011 bij de Nederlandse rijksoverheid