Tielt

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Nuvola single chevron right.svg Zie Tielt (Vlaams-Brabant), voor de deelgemeente in de Vlaams-Brabantse gemeente Tielt-Winge.
Tielt
Stad in België Vlag van België
Vlag van Tielt Wapen van Tielt
Tielt
Tielt
Geografie
Gewest Flag of Flanders.svg Vlaanderen
Provincie Flag of West Flanders.svg West-Vlaanderen
Arrondissement Tielt
Oppervlakte
– Onbebouwd
– Woongebied
– Andere
68,5 km² (2011)
82,91%
7,96%
9,13%
Coördinaten 51° 0' NB, 3° 20' OL
Bevolking (Bron: ADSEI)
Inwoners
– Mannen
– Vrouwen
– Bevolkingsdichtheid
19.968 (01/01/2014)
49,65%
50,35%
291,49 inw./km²
Leeftijdsopbouw
0–17 jaar
18–64 jaar
65 jaar en ouder
(01/01/2008)
18,74%
61,68%
19,57%
Buitenlanders 2,39% (01/01/2010)
Politiek en bestuur
Burgemeester Els De Rammelaere (N-VA)
Bestuur N-VA-Open Vld
sp.a-Groen
Zetels
CD&V
N-VA-Open Vld
sp.a-Groen
25
12
7
6
Economie
Gemiddeld inkomen 16.306 euro/inw. (2011)
Werkloosheidsgraad 3,87% (jan. 2009)
Overige informatie
Postcode
8700
8700
8700
8700
Deelgemeente
Tielt
Aarsele
Kanegem
Schuiferskapelle
Zonenummer 051
NIS-code 37015
Politiezone Tielt
Website www.tielt.be
Detailkaart
TieltLocatie.png
ligging binnen het arrondissement Tielt
in de provincie West-Vlaanderen
Portaal  Portaalicoon   België

Tielt is een plaats en stad in de Belgische provincie West-Vlaanderen. Ze ligt in de driehoek Gent, Brugge en Kortrijk. De stad telt een kleine 20.000 inwoners en is de hoofdplaats van het gelijknamige arrondissement Tielt.

Geschiedenis[bewerken]

Tielt op de Ferrariskaart

Tielt is ontstaan in de periode 5de-10de eeuw. De oudste vermelding in de vorm van Tiletum dateert uit 1105 en betreft de belasting die de heer van een Tieltse villa betaalde. Daarom werden in 2005 in de stad verschillende evenementen gehouden om '900 jaar Tielt op schrift' te vieren.

In 1245 werden aan Tielt de stadsrechten verleend, en in 1275 werd de lakenhalle gebouwd. Daarna volgden het houden van een jaarmarkt (recht geschonken door Filips de Stoute), een schepenhuis, de Minderbroeders (lange tijd was in Tielt zelfs het noviciaat) en een Latijnse school in 1686. Tussendoor werd meermaals een gedeelte van Tielt verwoest door een stadsbrand of de Gentenaren die weer eens oorlog kwamen voeren. In 1602 werd Tanneke Sconyncx beschuldigd van hekserij en in Tielt gemarteld tot ze bezweek.

Stadswapen[bewerken]

Tielt-wapen.gif

In zilver (wit) een keper van keel (rood) vergezeld van drie omgewende (naar rechts) sleutels in sabel (zwart). Het Schild is gekroond met de stedenkroon. De keper (rode driehoek) werd verleend door Willem van Normandië toen hij Tielt privileges toekende. Het is afgeleid van het wapen van Kortrijk. De drie sleutels moesten voor een onderscheid zorgen met het wapen van Harelbeke dat dezelfde privileges kreeg als Tielt.

Eerste Wereldoorlog[bewerken]

Tijdens de Eerste Wereldoorlog was het hoofdkwartier van het Duitse vierde leger gevestigd in een aantal Tieltse herenhuizen, die allemaal werden opgeëist door de Duitse bezetter. Het Armee Ober Kommando 4 (A.O.K. 4) logeerde in de Hoogstraat in huizen nr. 26, 34, 44, 53 en 54, alsook in de Nieuwstraat nr. 7 tot en met 21. De generaal-veldmaarschalk hertog Albrecht van Württemberg was opperbevelhebber van 1914 tot 1917 en werd nadien opgevolgd door Friedrich Bertram Sixt von Armin. Beiden logeerden in de woning Hoogstraat 26, die eigendom was van de toenmalige schepen en latere burgemeester René Colle. Het leger bestond uit 180.000 manschappen die in België actief waren. De staf van het commando bestond tot 400 medewerkers, soldaten en officieren. De Duitse keizer Wilhelm II kwam verscheidene malen hier op bezoek, namelijk in 1914, 1915 en 1916.[1]

Tweede Wereldoorlog[bewerken]

Tijdens de Tweede Wereldoorlog werd Tielt verscheidene keren gebombardeerd, waardoor na de bevrijding door de Poolse Pantserdivisie onder leiding van generaal Maczek op 8 september 1944 de heropbouw noodzakelijk was. Er sneuvelden 5 Tieltenaars, 8 Poolse en 25 Duitse soldaten. Op een plein in Tielt staat een gedenkteken met een Shermantank om de bevrijding door de Polen te herdenken. Het werd door generaal Maczek in september 1979 onthuld.

Tielt nu[bewerken]

Markt met Halletoren en Sint-Pieterskerk op de achtergrond

Tielt is een typische provinciestad, zodat de nodige centrumfuncties aanwezig zijn. Zowel in de verzorgende als industriële sector is Tielt een belangrijke regionale pool met de aanwezigheid van het Sint-Andriesziekenhuis, het daaraan verbonden Woon- en Zorgcentrum Sint-Andries en het OCMW-rusthuis, en de drie industrieterreinen ("Noord" werd recent quasi verdubbeld in oppervlakte). Ook de functie van scholenstad is sterk aanwezig met vijf secundaire scholen (alle niveaus in het katholiek en gemeenschapsonderwijs zijn aanwezig). Naast het verplichte dagonderwijs is in Tielt ook een zeer populaire Stedelijke Academie voor Muziek en Woord én een Stedelijke Kunstacademie aanwezig (2300 leerlingen), met afdelingen in een aantal buurgemeenten.

Kernen[bewerken]

Stadhuis van Tielt

De gemeente bestaat naast Tielt zelf nog uit de deelgemeenten Aarsele, Kanegem en Schuiferskapelle. Tielt-centrum is de grootste en meest bevolkte deelgemeente, de andere deelgemeenten zijn kleinere landelijker dorpen.

# Naam Oppervlakte
(km²)
Bevolking
(01/01/2006)
I Tielt 34,64 14.183
II Schuiferskapelle 7,93 958
III Kanegem 10,84 1.181
IV Aarsele 15,10 2.948


De gemeente Tielt grenst aan de volgende dorpen en gemeenten:

Tielt, deelgemeenten en buurgemeenten. De gele gebieden zijn bebouwde kernen.

Bezienswaardigheden en toerisme[bewerken]

Nuvola single chevron right.svg Zie Lijst van onroerend erfgoed in Tielt voor het hoofdartikel over dit onderwerp.
  • In het stadscentrum staat de Hallentoren, de restant van de lakenhalle en/of schepenhuis, erkend als UNESCO-Werelderfgoed.
  • Het stadhuis met markante gevel
  • Alexianenplein (tussen bibliotheek en nieuwbouw bij stadhuis): met tekst (op muur) over eerste gasaanval te Ieper in april 1915
  • De decanale Sint-Pieterskerk met monumentale preekstoel en gebeeldhouwde communiebank
  • De Paterskerk
  • De Onze-Lieve-Vrouwekerk
  • De Sint-Jozef Werkmanskerk
  • Huis Mulle de Terschueren
  • Cultuurcentrum Gildhof
  • Beelden van Tanneke Sconyncx, Olivier de Duivel (Olivier le Daim) en baljuw Spierinck op de markt (werken van Jef Claerhout)
  • Beeld van generaal Maczek door Jef Claerhout
  • De Molenlandroute omvat de ruime streek rond Tielt (de stad wordt aanzien als centrum van het 'Molenland').
  • De Poelbergmolen met voormalige gerestaureerde Poelbergschool

Evenementen[bewerken]

Sinds 1959 profileert Tielt zich als Europastad. Om de vier jaar rijdt de Europastoet uit op de zondag van de Tieltse Europafeesten. Deze jaarlijkse feesten vinden plaats tijdens het eerste weekend van juli, met optredens, braderie, straattheater, bluesfestival in de Patersdreef en vuurwerk.

Politiek[bewerken]

Nuvola single chevron right.svg Zie Lijst van burgemeesters van Tielt voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

2013-2018[bewerken]

De burgemeester van Tielt is, sinds 1 januari 2013, Els De Rammelaere, die met haar partij N-VA/Open Vld een coalitie sloot met sp.a-Groen en zo de CD&V van burgemeester Luc Vannieuwenhuyze buiten spel zette.

Resultaten gemeenteraadsverkiezingen sinds 1976[bewerken]

Partij 10-10-1976[2] 10-10-1982[2] 9-10-1988[2] 9-10-1994[2] 8-10-2000[2] 8-10-2006[3] 14-10-2012[4]
Stemmen / Zetels % 25 % 25 % 25 % 25 % 25 % 25 % 25
CVP1/CD&V2 53,181 15 42,261 12 44,111 13 32,611 10 40,931 12 - 42,52 12
CD&V+N-VA - - - - - 55,48 16 -
VU1/VU&ID2 23,611 6 19,141 4 - 9,981 2 13,372 3 - -
VLD - - - 32,24 10 21,25 6 17,11 4 -
SP1/sp.a2 16,631 4 17,651 4 15,241 3 11,691 2 121 3 21,382 5 -
sp.a Groen - - - - - - 23,88 6
AGALEV1/Groen!2 - - 6,371 1 6,221 1 6,631 1 6,022 0 -
PVDA 0,74 0 - 0,57 0 0,57 0 - - -
Vlaams Blok1/Vlaams Belang2 - - - 3,081 0 5,821 0 - 5,422 0
OK 5,83 0 - - - - - -
GT - 19,52 5 - - - - -
TIELT - - 31,38 8 - - - -
CDP - - - 3,6 0 - - -
N-VA/open VLD - - - - - - 28,2 7
Andere* - 1,42 0 2,34 0 - - - -
Totaal stemmen 13470 13831 14251 14252 14257 7667 14655
Opkomst % 96,05 94,69 94,09 96,03 9311
Blanco en ongeldig % 3,54 4,49 4,76 5,75 5,23 4,76 4,60

De rode cijfers naast de gegevens duiden aan onder welke naam de partijen telkens bij een verkiezing opkwamen.
De zetels van de gevormde meerderheid staan vetjes afgedrukt.
* 1982: UV; 1988: UV, VI.

Gemeente- en provincieraadsverkiezingen 2012[bewerken]

Gemeenteraadsverkiezingen[bewerken]

Uitslag Gemeenteraadsverkiezingen 2012[bewerken]

Zetelverdeling (2013-2018)[bewerken]

Verkiezingen2012Tielt.JPG

Provincieraadsverkiezingen[bewerken]

Uitslag Provincieraadsverkiezingen 2012 (West-Vlaanderen) Tielt[bewerken]

Verkeer en vervoer[bewerken]

Wegen[bewerken]

De N37 (primaire weg categorie II) verbindt Tielt in noordoostelijke met de autosnelweg A10/E40 ter hoogte van Aalter. In westelijke richting loopt deze weg richting Roeselare en zorgt er voor aansluiting op de snelweg A17/E403.

De N35 loopt in oostelijke richting naar Oost-Vlaanderen en de stad Deinze.

Spoorwegen[bewerken]

Op 31 december 1855 bereikten de spoorwegen Tielt met de lijn 73, Deinze - Tielt, die later deel uitmaakte van de lijn Gent - Deinze - Lichtervelde - Veurne - De Panne. Er kwam ook een lijn 73A naar Ingelmunster, die Tielt rechtstreeks met Kortrijk verbond, maar deze is nu niet meer in gebruik. Er zijn twee stations in Tielt, Station Tielt en Station Aarsele.

Buurtspoorwegen[bewerken]

Op 7 december 1886 werd de buurtspoorweglijn van Tielt naar Aalter geopend. Deze lijn werd later verlengd tot de Nederlandse grens bij Watervliet. Op 24 december 1889 is de buurtspoorweglijn naar Zwevezele, Ardooie, Roeselare en Hooglede geopend. Beide lijnen deelden de sporen tussen de markt en het station, waar eveneens een paardentram dienst heeft gereden van 16 juli 1899 tot 30 september 1914. In 1953 werden de buurtspoorweglijnen in Tielt opgeheven en opgebroken.

Bekende Tieltenaars[bewerken]

Zustersteden[bewerken]

Tielt is verbroederd met vier zustersteden:

Zie ook[bewerken]

Externe links[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties