Tupamaros

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Tupamaros
Bandera dels Tupamaros.svg
Oprichting 1960s
Actief in gebieden Uruguay
Leider Raúl Sendic
Ideologie radicaal-links
Methoden Urban Guerrilla

De Nationale Bevrijdingsbeweging (Spaans: Movimiento de Liberación Nacional, MLN), beter bekend als de Tupamaros, was een stadsguerrillabeweging in Uruguay.

De beweging werd opgericht in de vroege jaren '60 en was genoemd naar Túpac Amaru II, een Quechua-indiaan uit Peru die in de 18e eeuw de Spaanse autoriteiten uitdaagde. De meeste acties van de beweging bestonden uit het overvallen van banken, bedrijven of plaatsen waar veel voedsel was, wat de Tupamaros vervolgens verdeelden onder arme inwoners van Montevideo. De beweging kreeg al snel een Robin Hood-imago, en was, althans aanvankelijk, niet erg gewelddadig. Dat veranderde toen president Jorge Pacheco Areco in 1968 grondwettelijke rechten opschortte en een staat van beleg liet uitroepen om de toenemende arbeidsonrust de kop in te drukken. Wat volgde was een periode van sterke repressie door de Uruguayaanse regering, waarbij op grote schaal gemarteld werd. De Tupamaros radicaliseerden hierdoor, en werden veel gewelddadiger. Zij pleegden bomaanslagen, kidnapten en vermoordden politici en zakenlieden en hadden een 'gevangenis van het volk', waarin zij hun tegenstanders gevangen namen en ondervroegen, de meest bekende was de CIA-agent Dan Mitrione, waarna zij de resultaten van de ondervragingen openbaar maakten. De Uruguayaanse regering reageerde door de repressie nog verder te verhevigen, wat in 1973 leidde tot het overhandigen van de macht aan het leger door president Juan María Bordaberry.

De Tupamaros golden als voorbeeld voor veel andere linkse gewapende bewegingen in Latijns-Amerika en Europa, waaronder de Communistische Liga 23 September in Mexico, de Revolutionaire Linkse Beweging in Chili, het Japanse Rode Leger en vooral de Rote Armee Fraktion (RAF) in Duitsland.

Na de terugkeer van de democratie in 1985 werd de beweging omgevormd tot een politieke partij onder de naam Beweging van Volksparticipatie (MPP), die deel uitmaakt van het Links Breed Front.