Tweede Kamerverkiezingen 1946

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Tweede Kamerverkiezingen 1946
Datum 16 mei 1946
Land Vlag van Nederland Nederland
Te verdelen zetels 100
Resultaat
Grootste partij KVP
Nieuwe minister-president Louis Beel
Begin regeerperiode Beel I
Tk 1946.png
Opvolging verkiezingen
1937     1948
Portaal  Portaalicoon   Politiek
Polygoonjournaal over de verkiezingen

Op 16 mei 1946 vonden Tweede Kamerverkiezingen plaats. Na de bevrijding was er in Nederland een nood-parlement ingesteld. Hierin zaten leden van het laatste parlement van voor de oorlog, aangevuld met aangewezen leden. Daarbij werd getracht de stromingen die zich in de oorlog onderscheiden hadden ook in de Kamer op te nemen. Oud-leden die kenbaar 'fout' waren geweest, met name de NSB-leden, mochten hier geen plaats in nemen.

De roep om zo spoedig mogelijk nieuwe verkiezingen te houden was vrij groot. Toch duurde het tot mei 1946 voordat het kabinet-Schermerhorn-Drees verkiezingen liet houden.

De PvdA probeerde kiezers te winnen door te wijzen naar de winst van de Britse Labour Party

In deze eerste naoorlogse verkiezingen liep het tegenvallende resultaat van de PvdA het meest in het oog. De nieuwgevormde partij kreeg 29 zetels, twee minder dan haar vooroorlogse voorlopers SDAP, VDB en CDU. Daarnaast was het resultaat van de CPN zeer opmerkelijk. Die partij behaalde tien zetels.

Grootste partij werd de KVP met 32 zetels, één meer dan de RKSP in 1937. De nieuwgevormde (liberale) Partij van de Vrijheid behaalde zes zetels. Ten opzichte van 1937 verloor de ARP vier zetels.

Begin juli werd het kabinet-Beel I geformeerd, dat bestond uit ministers van KVP en PvdA ('het nieuwe bestand'), aangevuld met enkele partijlozen.

Uitslag[bewerken]

Uitslag Tweede Kamerverkiezingen 1946
Partij 1937 1946 verschil tov 1937
stemmen percentage zetels stemmen percentage zetels
KVP * - - 31 1.466.580 30,8 32 +1
PvdA ** - - 31 1.347.940 28,3 29 -2
ARP - - 17 614.201 12,9 13 -4
CPN *** - - 3 502.963 10,6 10 +7
CHU - - 8 373.217 7,8 8 0
PvdV**** - - 4 305.287 6,4 6 +2
SGP - - 2 101.759 2,1 2 0
Protestantse Unie - - - 32.020 0,7 0 0
Bellamy - - - 11.205 0,2 0 0
Lopes - - - 5.537 0,1 0 0
Overigen - - 4 - - - -4
Totaal 4.058.077 - 100 4.912.015 93,1 ***** 100

*was in 1937 RKSP
**was in 1937 SDAP, VDB en CDU
***was in 1937 CPH
****was in 1937 LSP
*****percentage geldige stemmen