Ubica-panden
De Ubica-panden zijn twee naast elkaar gelegen kraakpanden aan de Ganzenmarkt in de binnenstad van Utrecht. Het pand met huisnummer 24 is een rijksmonument, nummer 26 een gemeentelijk monument.
Geschiedenis [bewerken]
| Compostel | ||
| Locatie | Ganzenmarkt 24, Utrecht | |
| Algemeen | ||
| Kasteeltype | Stadskasteel | |
| Huidige functie | Kraakpand | |
| Gebouwd in | 1302 | |
| Monumentale status | Rijksmonument | |
| Monumentnummer | 450416 | |
| Ganzenmarkt 24 en 26 als kraakpand (2010) | ||
De oudste vermelding van het pand met huisnummer 24 dateert van 1319. Dit stadskasteel (weerbaar stenen huis) wordt gedateerd op circa 1302.[1] Het heette destijds Huize Compostel[2] en was toen gelegen aan een restant rivierloop ter plaatse. Op de derde verdieping is nog de aanzet van de weergang met de helft van de borstwering aanwezig.
In 1865 werd Ganzenmarkt 26 gebouwd op de fundamenten van een huis uit de 14de eeuw. In 1917 werd Ganzenmarkt 24 verbouwd, waarbij de kap en eikenhouten plafondbalken verwijderd werden. De delen van die balken die beschilderd waren met rijmpjes en afbeeldingen, zijn overgebracht naar het Centraal Museum. In 1931 werden de panden overgenomen door matrassenhandel Ubica. Kort daarop, in 1931, 1933 en 1937 brak er brand uit.
Leegstand en kraak [bewerken]
Na een grote brand in 1989[3] werden er nauwelijks herstelwerkzaamheden uitgevoerd en bleven de panden leeg en onbewoonbaar. De aannemer werd niet betaald door de eigenaar en liet beslag leggen op de panden. Op 5 februari 1992 werden de panden gekraakt. De krakers knapten de panden op en maakten deze weer geschikt voor bewoning door 10 tot 15 mensen. In de panden werden in de loop der tijd verschillende activiteiten georganiseerd: concerten, een veganistisch restaurant, een vrije internetwerkplaats (PUSCII), een infoshop, kunstexposities en een bakfietsenuitleen.
In 2002 werden de voorgevels door de krakers geschilderd in respectievelijk zwart en wit, met in het midden een gele ruggengraat. Op aandringen van een VVD-gemeenteraadslid besloot de welstandscommissie dat de schildering, die zich recht tegenover het stadhuis bevond, in strijd was met de "redelijke eisen van welstand". De gemeente eiste de verwijdering van de schildering maar eiste dit niet van de bewoners, die de schildering hebben aangebracht, maar van de eigenaar op straffe van een boete van 15.000 euro. De eigenaar, die was veroordeeld voor mishandeling van een huurster van één van zijn andere panden, weigerde iedere samenwerking met de gemeente of de bewoners.
Begin 2012 is het pand (mogelijk) verkocht aan een projectontwikkelaar. De bedoeling is dat er een hotel komt. [4]
Bronnen en noten
|