Echte valeriaan
| Echte valeriaan | |||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
 |
|||||||||||||||||||
| Taxonomische indeling | |||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||
| soort | |||||||||||||||||||
| Valeriana officinalis L. (1753) |
|||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||
Echte valeriaan (Valeriana officinalis) is een kruidachtige plant uit de kamperfoeliefamilie (Caprifoliaceae). Valeriaan is een bekende plant binnen de fytotherapie, Extracten van deze plant (verkregen door extractie met water of 70% ethanol in water) kunnen effectief zijn bij slapeloosheid.[1]
Hoewel veel mensen de geur van valeriaan onaangenaam vinden, werd het in de 16e eeuw gebruikt als parfum en als geurstof aan de was toegevoegd. Valeriaan heeft op katten een onweerstaanbare en sterk prikkelende werking. Omdat katten zo dol zijn op de geur heeft de plant als alternatieve naam 'kattenkruid', niet te verwarren met de niet-verwante soort wild kattenkruid (Nepeta cataria). De typische doordringende geur van de wortel ontwikkelt zich pas bij het drogen.
Inhoud |
[bewerken] Gebruik
Al bij de Oude Grieken en Romeinen werd valeriaan als krampstillend middel gebruikt. Het zou ook helpen tegen de pest. De veronderstelde rustgevende werking werd voor het eerst in de 18e eeuw beschreven.
Er zijn vele studies verricht om het werkingsmechanisme van de valeriaan extracten te achterhalen, hier is echter geen eenduidig mechanisme uitgekomen. Er is bekend dat valeriaanzuur ingrijpt op de gamma-aminoboterzuur-A (GABAA) receptor.[2] GABA receptoren spelen een belangrijke rol in het inhiberen van signalen van zenuwcellen. Er is echter niet bekend of en hoe valeriaanzuur door de bloed-hersenbarrière kan worden getransporteerd.[3]
De resultaten van studies die de werkzaamheid van valeriaanextracten onderzochten zijn niet eenduidig over de effecten op de slaap, er lijkt een effect op de slaaplatentie te zijn (de tijdsduur die het kost om in slaap te vallen), tevens lijkt er een langere SWS (Slow-Wave-Sleep) periode te zijn, dit is de diepe slaap tijdens een slaapperiode.[4] Maar andere studies konden geen enkele effectiviteit aantonen.[5]
Over de veiligheid van valeriaan: Bepaalde delen van de wortel van de plant bevatten wel mutagene en cytotoxische bestanddelen. Deze zijn uitgezuiverd en niet meer detecteerbaar aanwezig in de geneesmiddelpreparaten op valeriaan basis. Het geneesmiddel mag wel niet gebruikt worden bij mensen met leverlijden of zwangere vrouwen. Hoge dosissen kunnen ook een hang-over-effect uitlokken.
wegens de relatief kleine bijwerkingen, is het een interessant alternatief voor slaapmiddelen zoals Benzodiazepines Het wordt ook gebruikt als ingrediënt in kraamanijs.
[bewerken] Ecologie
Echte valeriaan is waardplant voor de vlinders Depressaria pulcherrimella, Pandemis dumetana en woudparelmoervlinder
[bewerken] Externe link
- Echte valeriaan (Valeriana officinalis) op SoortenBank.nl (gebaseerd op de Heukels22, dit is de voorlaatste uitgave)
Bronnen, noten en/of referenties:
Algemeen:
-
- (en) Valerian. In: Braun L, and Cohen M. (2007), Herbs & Natural Supplements An Evidence-based Guide. Second Edition. Churchill Livingstone (Elsevier), London, pp. 1182-1190
- (en) Valerianae Radix. ESCOP Monographs, The Scientific Foundation for Herbal Medicinal Products, 2nd edition (2003). European Scientific Cooperative On Phytotherapy Scientific Committee (Fascicule 4)
- (en) Radix Valerianae. In: WHO monographs on selected medicinal plants. VOLUME 1. pp 274-283
- (en) Valerian (Valeriana officinalis) - Harvard Medical School momongraph (2007). Beschikbaar tegen betaling op www.naturalstandard.com.
In de tekst:
- ↑ (en) Schulz, Hänsel, Blumental, Tyler (2004) Rational Phytotherapy, a reference guide for physicians and pharmacists.Berlin Heidelberg: Springer.
- ↑ (en) Khom S, Baburin I, Timin E, et al. Valerenic acid potentiates and inhibits GABA(A) receptors: molecular mechanism and subunit specificity. (2007) Neuropharmacology 53:178-187. PMID 17585957.
- ↑ (en) Neuhaus W, Trauner G, Gruber D, et al. Transport of a GABAA receptor modulator and its derivatives from Valeriana officinalis L. s. l. across an in vitro cell culture model of the blood-brain barrier. (2008) Planta Med 74:1338-1344. PMID 18704879.
- ↑ (en) Shinomiya K, Fujimura K, Kim Y, et al. Effects of valerian extract on the sleep-wake cycle in sleep-disturbed rats. (2005) Acta Med Okayama 59:89-92. PMID 16049561.
- ↑ (en) Taibi DM, Landis CA, Petry H, et al. A systematic review of valerian as a sleep aid: safe but not effective. (2007) Sleep Med Rev 11:209-230. PMID 17517355.
De aanduiding (en) betekent dat de genoemde referentie in het Engels is.
 |
Wikibooks heeft een studieboek over dit onderwerp: Ecologisch tuinieren - Echte valeriaan. |
 |
Zie de categorie Valeriana officinalis van Wikimedia Commons voor meer mediabestanden. |
